Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2022/517 K.2022/527

Taraflar arasındaki davada mahkemece verilen hüküm aleyhine istinaf kanun yolu başvurusunda bulunulmuş olmakla, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 6111 sayılı yasa hükümlerine göre müvekkili kurum bünyesinde çalışmaya başlayan dava dışı işçinin ...tarihinde emeklilik sebebi ile hizmet akdinin sona erdiğini, işçi tarafından müvekkili ve davalı aleyhine açılan işçilik alacaklarına ilişkin davanın .... İş Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası ile görüldüğünü, mahkeme kararı ve icra emri gereğince toplam ...TL'nin müvekkili tarafından ödendiğini belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile davalının sorumlu olduğu ...TL'nin zararın oluştuğu tarihten itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; öncesinde müvekkili kurumda işçi olarak çalışan dava dışı işçi ... ... yılı .. ayında 6111 sayılı Yasanın 166. maddesi uyarınca ........ Bakanlığına geçiş yaptığını, ...tarihinde kıdem tazminatını alarak ......bakanlığından emekli olduğunu, kanun gereği kıdem tazminatından davacının sorumlu olduğunu, müvekkiline rücu edemeyeceğini belirterek, davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, '' Dava dışı işçi .... davalı belediyede kadrolu işçi iken 6111 Sayılı Yasanın 166.maddesi gereği davalı kuruma geçiş yaptığı ve davacı kurumda çalışıyor iken ... tarihinde emekliye ayrılması sebebiyle hizmet akdinin sona erdiği, açılan dava sonucu ......İş Mahkemesinin kesinleşene .. Esas....

Karar sayılı ilam ile hizmet cetvelinde gözüken ... tarihinden .... tarihine kadar ki çalışmalarının hizmet sürelerine eklenmesine ve kıdeminden sayılmasına karar verildiği, davacı kurum tarafından kıdem tazminatı olarak brüt ... TL, net ... TL ödeme yapıldığı ihtilafsızdır.

Davacı kurum işbu dava ile dava dışı işçinin davalı belediye nezdinde çalışmalarının karşılığı hak edilen kıdem tazminatını da ödediğini ileri sürerek davalının sorumluluğuna düşen kısmın tahsilini talep ettiği, dava dilekçesinin netice kısmının ise açık olmadığı yargılama sırasında alınan davacı vekilinin beyanından talep edilen kısmın ise bilirkişi raporunda hesaplanan ... TL olduğu anlaşılmıştır.

6111 Sayılı Yasanın 166/1 maddesi ''İl özel idarelerinin sürekli işçi kadrolarında çalışan ihtiyaç fazlası işçiler, Karayolları Genel Müdürlüğünün taşra teşkilatındaki sürekli işçi kadrolarına, belediyelerin (bağlı kuruluşları hariç) sürekli işçi kadrolarında çalışan ihtiyaç fazlası işçiler, Milli Eğitim Bakanlığı ve Emniyet Genel Müdürlüğünün taşra teşkilatındaki sürekli işçi kadroları ile sürekli işçi norm kadro dâhilinde olmak üzere ihtiyacı bulunan mahalli idarelere atanır.'' hükmünü içermektedir.

Aynı yasanın 166/6 maddesinde ise ''Devredilen işçilerin ücret ile diğer malî ve sosyal hakları; toplu iş sözleşmesi bulunan işçiler bakımından yenileri düzenleninceye kadar devir işleminden önce tabi oldukları toplu iş sözleşmesi hükümlerine göre, toplu iş sözleşmesi olmayan işçiler bakımından ... yılı ...ayında geçerli olan bireysel iş sözleşmesi hükümlerine göre belirlenir.

Devre konu işçiler bakımından devir tarihinden önce doğmuş ve devir tarihinde ödenmesi gereken borçlardan devralan kurum sorumlu tutulamaz. Kıdem tazminatına ilişkin hükümler saklıdır'' hükmü mevcuttur.

İş Kanununun 112/1-b maddesi ''Aynı alt işveren tarafından ve aynı iş sözleşmesi çerçevesinde farklı kamu kurum veya kuruluşlarında çalıştırılmış olan işçilerden iş sözleşmeleri 1475 sayılı İş Kanununun 14 üncü maddesine göre kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde sona ermiş olanlara, 4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında farklı kamu kurum ve kuruluşuna ait işyerlerinde geçen hizmet sürelerinin toplamı esas alınarak çalıştırıldığı son kamu kurum veya kuruluşu tarafından, işçinin banka hesabına yatırılmak suretiyle ödenir.''

''(Ek fıkra: 10/9/2014-6552/8 md.) ... işçinin yazılı talebi hâlinde, kıdem tazminatının söz konusu kamu kurum veya kuruluşlarına ait işyerlerinde geçen süreye ilişkin kısmı, kamu kurum veya kuruluşuna ait çalıştığı son işyerindeki ücretinin yılları itibarıyla asgari ücret artış oranları dikkate alınarak güncellenmiş miktarı üzerinden hesaplanmak suretiyle son kamu kurum veya kuruluşu tarafından işçinin banka hesabına yatırılmak suretiyle ödenir....''

''(Ek fıkra: 10/9/2014-6552/8 md.) İkinci fıkranın (b) bendi veya üçüncü fıkra uyarınca farklı kamu kurum veya kuruluşlarına ait işyerlerinde geçen hizmet sürelerinin toplamı üzerinden kıdem tazminatı ödenmesi hâlinde, kıdem tazminatı ödemesini gerçekleştiren son kamu kurum veya kuruluşu, ödenen kıdem tazminatı tutarının diğer kamu kurum veya kuruluşlarında geçen hizmet süresine ilişkin kısmını ilgili kamu kurum veya kuruluşundan tahsil eder. Ancak, merkezi yönetim kapsamındaki kamu idareleri arasında bu fıkra hükümlerine göre bir tahsil işlemi yapılmaz.'' hükümleri mevcut olup, ayrıca bu hususların yönetmelikte düzenleneceği de hüküm altına alınmıştır.

Nitekim Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımları Kapsamında İstihdam Edilen İşçilerin Kıdem Tazminatlarının Ödenmesi Hakkında Yönetmeliğin 6/2 maddesinde ''Farklı kamu kurum veya kuruluşlarda çalıştırılan işçilerden son alt işvereni ile yapılmış olan iş sözleşmeleri kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde sona erenlerin birinci fıkraya göre tespit edilen sürelere ilişkin kıdem tazminatları, çalıştırıldığı son kamu kurum veya kuruluşu tarafından ödenir.'' düzenlemesi,

8/4 maddesinde ise ''Farklı kamu kurum veya kuruluşlarına ait işyerlerinde geçen hizmet sürelerinin toplamı üzerinden kıdem tazminatı ödenmesi halinde, kıdem tazminatı ödemesini gerçekleştiren son kamu kurum veya kuruluşu, ödenen kıdem tazminatı tutarının diğer kamu kurum veya kuruluşlarında geçen hizmet süresine ilişkin kısmını ilgili kamu kurum veya kuruluşundan tahsileder.

Ancak, 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununa ekli (I), (II) ve (III) sayılıcetvellerinde yer alan kamu kurum veya kuruluşlarıarasında bu fıkra hükümlerine göre bir tahsil işlemi yapılmaz'' düzenlemesi mevcuttur.

6111 Sayılı Yasanın 166/6.maddesinde ''...Devre konu işçiler bakımından devir tarihinden önce doğmuş ve devir tarihinde ödenmesi gereken borçlardan devralan kurum sorumlu tutulamaz. Kıdem tazminatına ilişkin hükümler saklıdır'' hükmü mevcut ise de, kıdem tazminatına ilişkin ibarenin işçi yönünden hüküm ifade etmesi gerektiği, yukarıda alıntılanan yönetmelik hükmü de nazara alındığında davacı ve davalı kurumun kıdem tazminatından işçiye karşı birlikte sorumlu olması gerektiği, davalı Belediyenin yönetmeliğin 8/4 maddesinde belirtilen Kurumlar arasında yer almaması sebebiyle de davacı Bakanlığın dava dışı işçinin davalı Belediyede çalıştığı süreye ilişkin hak kazandığı işçilik alacağı kalemlerini Belediyeden talep edebileceği kanaatine varılmıştır.

Davacının dava dışı işçinin davalı Belediye'de çalıştığı döneme ilişkin hak kazandığı işçilik alacağını davalıdan talep edebileceği anlaşılmakta ise de, hesaplama yönteminin ne şekilde yapılması gerektiği de tespit edilmelidir. Yargıtay...Hukuk Dairesinin ... Esas... Karar sayılı ilamı ve Yargıtay ...Hukuk Dairesinin ...Esas Karar sayılı ilamların da da açıklandığı üzere kıdem tazminatı işyeri devri öncesi ve sonrasında geçen sürenin tamamı için hesaplanmalı ancak devreden işveren yada işverenler bakımından kendi dönemleriyle devir tarihindeki ücret ile sınırlı sorumluluk belirlenmelidir.

Yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen ... tarihli raporda Yargıtay ilamına uygun olarak dava dışı işçinin davalı Belediye de çalışmış olduğu dönemde aldığı son ücret üzerinden yapılan hesaplamada net kıdem tazminatı ... TL tespit edilmiş olup, raporun bu kısmıyla mevzuata uygun yasal ve yeterli olduğu anlaşılmakla davanın kısmen kabulü gerekmiştir.

Davacı tarafından ödeme tarihinden itibaren faiz talep edilmiş ise de, öncesinde davalının temerrüde düşürülmesi gerekmektedir. Dosyada temerrüde ilişkin herhangi bir kayıt, bilgi, belge mevcut değildir. Her ne kadar .... İş Mahkemesinin ... Esas .... Karar sayılı dosyasında taraflar davalı olarak yer almış ise de, bu davanın kıdeme esas sürenin tespitine ilişkin olduğu, sorumluluk miktarına ilişkin bir tespitin bulunmadığı, dolayısıyla işbu dava yönünden davalı tarafı temerrüde düşürmeye yeterli olmayacağı kanaatine varılarak ödeme tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmiştir.

Dava dilekçesinin sonuç kısmındaki ibareden ödenen ... TL'nin tamamının talep edilmediği, davalı Belediye'nin sorumlu olduğu kısmın tahsilinin istendiği, duruşmada bu kısmın ise bilirkişi raporunda hesaplanan ... TL olduğu bildirilmekle dava değerinin bu miktar olması gerektiği anlaşılmış, buna göre vekalet ve yargılama giderleri hesaplanmış, aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.'' şeklindeki gerekçe ile, davanın kısmen kabulüne ve ...TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; dava dilekçesini tekrarla, . Belediye Başkanlığının asıl işveren sıfatıyla işçilik alacaklarından sorumlu olduğunu, müvekkil kurum tarafından iş hukuku kapsamında son işveren olması nedeniyle zorunluluktan dolayı dava dışı işçiye ödeme yapıldığını, dava dışı işçinin davalı belediyede almış olduğu son brüt ücret dikkate alınarak hesap yapılmasının hatalı olduğunu, davalı lehine vekalet ücreti ve kabul-red oranına göre yargılama giderine hükmedilmesinin de yerinde olmadığını ileri sürerek, istinaf isteminde bulunmuştur.

İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nun 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine ilişkin aykırılık bulunup bulunmadığı yönü gözetilerek inceleme yapılmıştır.

Dava, dava dışı işçiye ödenen kıdem tazminatının davalıdan rücuen tahsili talebidir.

Dosyadaki belgelere, duruşma sürecini yansıtan tutanaklar ve gerekçe içeriğine göre, ilk derece mahkemesi kararında davanın esasıyla ilgili tarafların gösterdiği hükme etki edecek tüm delillerin toplandığı, kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru olarak tanımlandığı, dava dışı işçinin davalı belediyeden son aldığı ücret üzerinden hesaplama yapılmasının yerinde olduğu, kararın usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından davacı vekilinin yerinde bulunmayan istinaf başvurusunun 3533 Sayılı Kanun'un 6/2-a ve HMK 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan.... Üye... Üye... Katip..