Tekirdağ Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2026/317 K.2026/495

İstinaf incelemesi için Dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı sürücü ............’un ............ tarihinde sevk ve idaresindeki ............. plakalı araç ile bariyerlere ve ardından davacı ............ idaresindeki ......... plakalı araca çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiğini, kaza tespit tutanağına göre davalının tam ve asli kusurlu olduğunu, sürücünün olay anında 1.95 promil alkollü olduğunun saptandığını, kaza nedeniyle ..............

Şubesi’ne 12.859,99 TL ve 3.100 TL, ............’a 708 TL, ........ŞTİ.’ye 145 TL, ............ Kurtarıcı’ya 3.540 TL, ...........’e 3.186 TL ve 486 TL, .............ŞTİ.’ye 16.756 TL, 2.596 TL, 72.971,20 TL ve 2.714 TL, ............’a 35.282 TL, ............ Servisine 472 TL, ........... Servisi’ne 1.974 TL, ...........’ye 1.652 TL ve ..................

Şti.’ye 400 TL ödeme yapıldığını, araçta 58.256 TL değer kaybı oluştuğunu ve toplam zararın 217.098,19 TL olduğunu, davacının servis şoförlüğü yapması nedeniyle kazanç kaybına uğradığını, ............ A.Ş. tarafından yapılan 50.000 TL ödemenin zararı karşılamadığını belirterek, bakiye 168.098,19 TL tazminatın (maddi hasar, kazanç kaybı, araç değer kaybı) kaza tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte davalılardan tahsil edilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili ........... havale tarihli ıslah dilekçesinde özetle; bilirkişi raporundaki tespite istinaden, başlangıçta talep edilen maddi hasar bedelini 105.240,00 TL; araç değer kaybı bedelini 80.000,00 TL; kazanç kaybı bedelini 30.000,00 TL olmak üzere toplam 215.240,00 TL'ye ıslah ettiklerini beyan etmiştir.

CEVAP

Davalı ............. vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkiline yapılan tebligatın usulsüz olduğunu ve HMK 122. maddesindeki amir hükümlere aykırı hareket edildiğini, mahkemenin yetkisiz olduğunu, davalıların yerleşim yerleri ve kazanın meydana geldiği Gebze lokasyonu dikkate alındığında davanın ................

Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesi gerektiğini, ................ tarihinde meydana gelen kazada davacıya ait ............ plakalı aracın müvekkiline ait ............ plakalı araca arkadan çarptığını, bu durumun Karayolları Trafik Kanunu uyarınca asli kusur sayıldığını, davacının iddia ettiği hasar, değer kaybı ve kazanç kaybı bedellerinin fahiş ve dayanaksız olduğunu, aracın serviste kalma süresinin gerçeği yansıtmadığını, davacının zararının sigorta şirketi tarafından karşılanmış olması nedeniyle huzurdaki davanın sebepsiz zenginleşme mahiyetinde olduğunu belirtmiş ve davanın öncelikle yetki yönünden,

aksi halde esastan reddine karar verilmesini savunmuştur.

Davalı ............... Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın yetkisiz mahkemede ikame edildiğini, davanın husumet yokluğu nedeniyle reddi gerektiğini, müvekkili şirketin işleten sıfatına haiz olmadığını, kaza tespit tutanağındaki kusur oranlarına itiraz ettiklerini, gerçek kusur oranlarının bilirkişi raporu ile tespit edilmesi gerektiğini, davacıya .............. tarafından ödeme yapıldığını, aracın kilometresi, yaşı ve geçmiş hasar kaydı unsurları dikkate alındığında yapılan ödemenin yeterli olduğunu, davacının bakiye bir alacağının bulunmadığını belirtmiş ve davanın usulden ve esastan reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini savunmuştur.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesi "...

Tüm dosya kapsamı, kusur bilirkişi raporu ve makine mühendisi bilirkişi raporu kapsamında değerlendirildiğinde; kazanın meydan gelmesinde davacının kusursuz olduğu TBK md.49 gereği haksız fiil hükümleri gereği kusuru ile zarar veren tarafın zarara katlanması gerektiği anlaşılmakla, makine mühendisi bilirkişi tarafından sunulan raporun denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu da gözetildiğinde davacının davalı ..............'dan alacağı olduğunu ispat ettiğinden ..." gerekçesiyle "Davanın KISMEN KABULÜ İLE.

1-Davacının değer kaybı yönünden 80.000,00 TL değer kaybı tazminatının davalı ................'dan kaza tarihi olan ............... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ..............'dan alınarak davacıya verilmesine, 2-Davacının kazanç kaybı yönünden 30.000,00 TL tazminatının davalı .............'dan kaza tarihi olan ............ tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ..................'dan alınarak davacıya verilmesine,

3-Davacının hasar onarım bedeli yönünden 105.240,00 TL tazminatının davalı ................'dan kaza tarihi olan ............... tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...................'dan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacının davalı .................... Şirketi yönünden açtığı davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle REDDİNE..." karar vermiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ................... vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; yerel mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, dava dilekçesinin müvekkiline tebliğ edilmediğini ve savunma hakkının kısıtlandığını, ...... veya ..........

Asliye Ticaret Mahkemelerinin yetkili olduğuna dair itirazlarının değerlendirilmediğini, bilirkişi raporlarının çelişkili ve denetime elverişsiz olduğunu, hasar almayan parçaların onarım bedeline eklenmesiyle 8.100 TL tutarında haksız maliyet artışı yaratıldığını, keşif ve kamera görüntülerine başvurulmadan eksik inceleme ile hatalı kusur tespiti yapıldığını, arkadan çarpma vakıasına rağmen müvekkiline %100 kusur atfedilmesinin hukuka aykırı olduğunu, davacı tarafın 58.000 TL değer kaybı talebine karşın 80.000 TL hesaplanarak taleple bağlılık ilkesinin ihlal edildiğini,

30.000 TL tutarındaki kazanç kaybı tazminatının somut bir veriye dayanmadığını ve farazi olduğunu belirterek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılması ile davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

............ Asliye Ticaret Mahkemesinin ......./....... Esas - ......./...... Karar sayılı dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Taraflar arasında uyuşmazlık konusu olan/olmayan hususlarla bunlara ilişkin delillerin tartışılması, ret ve üstün tutulma sebepleri, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebep şu şekildedir :

Dava, trafik kazası sebebiyle araçta meydana geldiği belirtilen maddi hasar, kazanç kaybı, araç değer kaybı tazminat istemine ilişkindir.

İstinaf incelemesi HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.

İstinaf incelemesine konu karar başlığında; davacının, davalı ...................... Şirketi'nin ve taraf vekillerinin adreslerinin yazılmaması 6100 sayılı HMK'nın 297. maddesine aykırı ise de, bu eksiklik mahallinde her zaman düzeltilebileceğinden eleştirilmekle yetinilmiştir.

Davanın, davacının yerleşim yerinde açıldığı, 6100 sayılı HMK'nun 6/1.maddesinde; "Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişiliğin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir." hükmü yer almaktadır. Bu hüküm aksine kesin yetki kaydı olmayan tüm davalar için genel yetki kaydı olduğu, 6100 Sayılı HMK'nun 16.maddesinde ise "Haksız fiilden doğan davalarda haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi yetkilidir" hükmüne göre yerel mahkemenin yetkili olduğu bu nedenle buna yönelik istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir.

Sürücü ............... sevk ve iradesindeki ........... plakalı aracın ............ bağlantı yolundan .............. gişeler istikametine seyir halinde iken, gişe girişine geldiğinde sol şeritte bulunan duba ve demir bariyerlere çarpmış çarpmanın etkisi ile soldan ikinci gişeye girmek üzere olan ............... plakalı aracın sol ön ve yan kısımlarına çarpmış, çarpmanın etkisi ile ................ plakalı araç sağ tarafta bulunan duvara ön kısımları ile çarpması sonucu maddi hasarlı trafık kazası meydana geldiği, davacı tarafça araçtaki hasar bedeli, değer kaybı ve kazanç kaybı bedeli talepli eldeki davanın açıldığı, Mahkemece davanın kabulüne karar verildiği, hükmün davalı vekilince istinaf edildiği anlaşılmıştır.

Mahkemece alınan ................. tarihli kusur raporunda; ............. plakalı Otomobil sürücüsü ..................”un; 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununun 47/c-d, 48., 52/b, 56/a ve 84/f maddesindeki kuralları ve kusuru ihlal ederek bu kazanın oluşumuna neden olması sebebiyle bu kazada %100 1.DERECE KUSURLU olduğuna, ................. plakalı Otobüs sürücüsü .............'in; kullanmış olduğu aracıyla normal olarak şeridinde ilerlediği esnada, bariyerlere çarparak savrulan aracın çarpması sonucu bu kazaya karıştığı anlaşılmakla kazanın oluşumuna etkisinin bulunmadığı bu nedenle kusura ilişkin istinaf sebepleri yerinde bulunmamıştır.

Dosyada mevcut tespit sonucu alınan bilirkişi kök ve ek raporunda.

Araçtaki hasarın kazanın meydana geldiği tarih itibariyle yaklaşık 132.240,00 TL malzeme ve 23.000,00 TL işçilik olmak üzere toplam 155.240,00 TL olacağına, aracın onarımı için 30 (Otuz) günlük süreye ihtiyaç duyulacağına, 2-) davaya konu kazadan dolayı araç malikine davalıların ............. şirketi tarafından 50.000,00 TL ödeme yapılmış olduğuna, dolayısıyla davacı tarafın hasar zararının (155.240,00 TL — 50.000,00 TL=105.240,00 TL olacağına, 3-) Davaya konu Araçta, yukarıda detaylı şekilde izah edildiği üzere uğradığı kaza nedeniyle ve kaza tarihi itibariyle 80.000,00 TL'lik bir değer kaybı meydana geleceğine, 3-) Davacı tarafın,

aracın onarım süresince aracını kullanamaması nedeniyle 30 (otuz) günlük hak mahrumiyeti (Kazanç Kaybı) zararına uğrayacağına, davacı tarafın 30 günlük kazanç kaybı zararının kaza tarihi itibariyle toplam 30.000.000,00 TL olacağına, 7-) Davacı tarafın davaya konu kaza nedeniyle toplam hasar, değer kaybı ve kazanç kaybı zararının kaza tarihi itibariyle (105.240 TL + 800.000 TL + 30.000 TL = 215.240,00TL olacağına, 8-) Davalı tarafın kazadaki kusur oranı “%100 olduğundan dolayı davacı tarafın kaza tarihi itibariyle talep edebileceği azami tazminat miktarının 215.240,000TL x “%100=215.240,00 TL olabileceğinin belirtildiği görülmüştür.

Mahkemece alınan kök ve ek bilirkişi raporlarının, araçtaki hasar gören parçaları doğru tespit ettiği, parçaların dosyadaki bilgi, belge ve fotoğraflar ile uyumlu olduğu, gerek parça bedelleri gerekse işçiliklerin kaza tarihine göre hesaplandığı, benzer bir aracın kaza tarihi itibariyle aylık 30.000,00 TL bedelle (şoförsüz) kiralanabileceği araç malikinin aracını kullanamamasından dolayı uğrayacağı hak mahrumiyeti zararının yerinde olup doğru hesaplandığı görülmüştür

Değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış (davaya konu kazadan önceki mevcut durumu) haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli, kaza tarihinden önce varsa hasar kayıtları ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak, aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonraki ikinci el satış değerinin tespitiyle aradaki fark gözönüne alınmalıdır. Yine bilirkişi tarafından değer kaybının da açıklanan bu hususlar gözetilerek hazırlandığı görülmekle, Mahkemece bu raporun hükme esas alınması isabetlidir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 bendi gereğince esastan reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.