Trabzon Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2022/1373 K.2023/1185

Taraflar arasında görülen davanın yapılan yargılaması sonucunda verilen karara karşı taraflarca istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine HMK'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirket tarafından yapılan ihale neticesinde davalı şirketler ile 3 yıl süre ile 119 kişilik silahlı özel güvenlik alım işi hizmet alım sözleşmesi imzalandığını, yapılan ihale neticesinde 117.350,92 TL tutarında Karar Pulu Damga Vergisi tutarının kanuni süresi içerisinde makbuz karşılığında vergi dairesine yatırıldığını, ancak sonrasında vergi dairesi tarafından imzalanan sözleşmeye ilişkin Karar Pulu Damga Vergisine ilişkin Vergi Ceza İhbarnamesi düzenlenmiş olduğunu, davacı şirketçe vergi cezasının iptaline ilişkin dava açıldığını ancak davanın reddedildiğini,

kesilen vergi cezasında ve yargı yoluna başvurulması sırasında yapılan tüm masraflardan ve ödenen yargı harçlarından davalıların sorumlu olduğunu, tüm bu nedenlerle bahsedilen alacak kalemlerine ilişkin toplam 202.439,14 TL'nin ayrı ayrı ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini dava ve talep ettikleri görülmüştür.

CEVAP

Davalı ... Güv. ve Eğ. Hiz. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; görev yönünden itirazda bulundukları, gerek sözleşmede, gerekse idari şartnamede ihale karar damga vergisinin yüklenici tarafından ödeneceğine dair bir ibarenin bulunmadığını beyan ederek davanın reddini talep ettiği görülmüştür. Davalı ---. Güv. ve Eğ. Hiz. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; görev yönünden itirazda bulundukları, gerek sözleşmede, gerekse idari şartnamede ihale karar damga vergisinin yüklenici tarafından ödeneceğine dair bir ibarenin bulunmadığını beyan ederek davanın reddini talep ettiği görülmüştür.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma ve dosya kapsamına göre; davanın kısmen kabul, kısmen reddi ile 196.627,33 TL'nin ödeme tarihi olan 17/06/2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ... Güvenlik Ve Eğitim Hizmetleri Limited Şirketi Ve K.G.M. Güvenlik Ve Eğitim Hizmetleri Limited Şirketi'nden müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verildiği görülmüştür.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ... Güv. ve Eğ. Hiz. Ltd. Şti. vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemece verilen kararın cevap dilekçelerinde belirtmiş oldukları husumet, kesin hüküm, derdestlik, zaman aşımı, hak düşürücü süre, görev ve yetki itirazlarına ilişkin herhangi bir değerlendirme yapılmaksızın verilmiş olması nedeniyle hatalı olduğunu,

mahkemece aldırılmış olan bilirkişi raporunda davalı şirketin toplam tutarın %50si olan 98.313,67 TL'sinden sorumlu olacağının belirtilmiş olmasına ve taraflarınca tutardan sorumlu olmadığı yönünde itirazlarda bulunulmuş olmasına rağmen mahkemece bilirkişi raporunda belirtilen tutarın dışına çıkılarak toplam tutar üzerine ödeme tarihinden itibaren işleyecek olan avans faizi ile birlikte davalı şirketin sorumlu tutulmasının hukuka aykırı olduğunu,

dosyada mevcut olan Hazine ve Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığının 21.08.2020 tarihli yazılarında ihaleye ilişkin damga vergisinin asıl mükellef olan davacı tarafından ödenmesi gerektiğinin bildirildiğini, Trabzon Vergi Dairesi Başkanlığının 04.11.2020 tarihli Takdir Komisyon Kararı ile dava konusu verginin davacıdan tahsil yoluna gittiğini, İhale Kurumunca hazırlanan ve Resmi Gazetede yayınlanan idari şartnamenin 44.6 maddesinden sözleşmeye ait damga vergisinin yüklenici tarafından ödeneceğinin,

ihale karar damga vergisinin yüklenici tarafından ödeneceğine dair açık bir hükme yer verilmemiş olduğunu beyan ederek istinaf başvurusunda bulunduğu görülmüştür.

Davalı --. Güv. ve Eğ. Hiz. Ltd. Şti. vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemece verilen kararın cevap dilekçelerinde belirtmiş oldukları husumet, kesin hüküm, derdestlik, zaman aşımı, hak düşürücü süre, görev ve yetki itirazlarına ilişkin herhangi bir değerlendirme yapılmaksızın verilmiş olması nedeniyle hatalı olduğunu,

mahkemece aldırılmış olan bilirkişi raporunda davalı şirketin toplam tutarın %50si olan 98.313,67 TL'sinden sorumlu olacağının belirtilmiş olmasına ve taraflarınca tutardan sorumlu olmadığı yönünde itirazlarda bulunulmuş olmasına rağmen mahkemece bilirkişi raporunda belirtilen tutarın dışına çıkılarak toplam tutar üzerine ödeme tarihinden itibaren işleyecek olan avans faizi ile birlikte davalı şirketin sorumlu tutulmasının hukuka aykırı olduğunu,

dosyada mevcut olan Hazine ve Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığının 21.08.2020 tarihli yazılarında ihaleye ilişkin damga vergisinin asıl mükellef olan davacı tarafından ödenmesi gerektiğinin bildirildiğini, Trabzon Vergi Dairesi Başkanlığının 04.11.2020 tarihli Takdir Komisyon Kararı ile dava konusu verginin davacıdan tahsil yoluna gittiğini, İhale Kurumunca hazırlanan ve Resmi Gazetede yayınlanan idari şartnamenin 44.6 maddesinden sözleşmeye ait damga vergisinin yüklenici tarafından ödeneceğinin,

ihale karar damga vergisinin yüklenici tarafından ödeneceğine dair açık bir hükme yer verilmemiş olduğunu beyan ederek istinaf başvurusunda bulunduğu görülmüştür.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; taraflarınca Vergi Mahkemesine açılmış olan ---Esas sayılı davanın açılmasından davalıların sorumlu olduğunu, bu nedenle yapılan yargılama giderlerinden de davalıların sorumlu olduğunu, bu nedenle davanın kısmen reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu, taraflarınca arabuluculuğa başvurulmuş olduğunu ancak davalıların mazeret bildirmeksizin toplantılara katılmamış olduklarını, bu nedenle arabuluculuk toplantısına mazeretsiz olarak katılmayan davalılar lehine vekalet ücretine hükmedilmesinin ve yargılama masraflarına davanın kabul red oranına göre hükmedilmesinin hatalı olduğunu beyan ederek istinaf başvurusunda bulunduğu görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :

Dava, rücuen alacak istemine ilişkindir.

İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.

Dosyadaki bilgi ve belgelere; uyuşmazlık konusunun ihale kararı alınmasına ilişkin damga vergisi (Damga Vergisi Kanunu Ek 1 Sayılı Tablo II/2) olmasına, bu verginin ihalenin davalılara verilmesine ilişkin karara ilişkin olmasına, bu karar neticesinde davalılarla sözleşme imzalanmasına, bu haliyle verginin taraflar arasındaki sözleşme ile ilgili olmasına, taraflar arasındaki sözleşmenin 8. maddesi ile idari şartnamenin 44.6 maddelerinde sözleşme ile ilgili her türlü verginin yükleniciye ait olduğunun kararlaştırılmasına,

bu haliyle taraflar arasındaki sözleşme ilişkisi sebebiyle dava konusu verginin ve buna ilişkin cezanın yüklenicilere rücu edilmesinin hukuka uygun olmasına (Yargıtay 23.HD 2015/291 E, 2015/6581 K), uyuşmazlığın sözleşme ilişkisinden kaynaklanması sebebiyle adli yargının görevli olmasına, davanın her iki yükleniciye açılmasında usule aykırılık bulunmamasına, vergi mahkemesindeki yargılama giderlerinin doğmasında davalıların bir katkısının bulunmamasına, bu yargılama giderlerinin rücu edilmesini gerektirir yasal bir düzenleme ve sözleşme hükmünün bulunmamasına göre ilk derece mahkemesince verilen kararda usul ve yasaya aykırılık görülmemiştir.

Yapılan değerlendirmeler neticesinde ilk derece mahkemesince verilen kararda istinaf sebepleri bakımından hukuka aykırılık bulunmadığından, taraf vekillerinin istinaf başvurularının ayrı ayrı HMK'nın 353/1-b-1 hükmü gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

Oktay KAHYAOĞLU · Başkan 38062 · e-imzalı · Yasin KÖSE · Üye 122338 · e-imzalı · Yusuf EREN · Üye 125999 · e-imzalı · Nurdan KARABAK · Katip 133535 · e-imzalı