Bazı kamu kurum ve kuruluşları ile yükseköğretim kuruluşlarına ait dolu ve boş kadrolarda değişiklik yapılmasına ilişkin kararlar, iki farklı personel rejimini aynı metinde buluşturur: genel idari teşkilat personeli ile yükseköğretim personeli. Bu ikilik, hak arama aşamasında "hangi mercie başvuracağım?" sorusunu doğurur ve yanlış mercie yapılan başvuru, çoğu zaman en pahalı hatadır. Bu rehber tam da bu ayrım noktasına odaklanmaktadır.
İki Ayrı Rejim, İki Ayrı Karar Mercii
Yükseköğretim kurumlarında akademik kadrolara ilişkin işlemlerde karar süreci; ilgili birim kurulu, üniversite yönetim kurulu ve rektörlük gibi organlar arasında paylaşılır. İdari kadrolarda ise atama ve intibak işlemleri doğrudan kurumun atamaya yetkili amiri tarafından yapılır. Aynı kadro kararnamesi her iki grubu da kapsıyor olsa dahi, işlemin kim tarafından tesis edildiği hak arama yolunu belirler.
Yanlış Mercie Başvurunun Doğurduğu Sonuç
Başvurunun yetkisiz bir birime yapılması hâlinde idarenin bu başvuruyu yetkili birime göndermesi beklenir; ancak bu her zaman kendiliğinden ve zamanında gerçekleşmez. Bu nedenle:
- Başvuru dilekçesinin muhatabı, işlemi tesis eden makam olarak yazılmalıdır.
- Dilekçe kurum genel evrakına kayıt ettirilerek tarih ve numara alınmalıdır.
- Elektronik ortamda gönderim yapıldıysa gönderi teyidi saklanmalıdır.
- Muhatap konusunda tereddüt varsa, aynı talep birden fazla ilgili makama ayrı ayrı iletilebilir.
Akademik Kadro Dönüşümlerinde Özel Durum
Bir öğretim elemanı kadrosunun unvanının veya derecesinin değişmesi, atama koşullarını da değiştirebilir. Kadro dönüşümünün, halihazırda o kadroda görev yapan kişinin atanma süresini veya yeniden atanma beklentisini nasıl etkilediği ayrıca değerlendirilmelidir. Yükseköğretim personeline ilişkin işlemlerin 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu çerçevesinde ele alınması gerekir; genel memur mevzuatının doğrudan uygulanacağı varsayımı hatalı sonuçlara götürür.
Menfaat İhlali Nasıl Somutlaştırılır?
İdari yargıda dava ehliyeti için güncel, kişisel ve meşru bir menfaat ihlali aranır. Kadro kararnamesi gibi genel düzenlemelerde bu ihlalin somutlaştırılması gerekir. Pratikte şu bağlantı kurulmalıdır: düzenleme sonucu benim kadrom şu şekilde değişti, bunun özlük hakkıma/görevime yansıması şu oldu. Soyut bir "kurum yapısı bozuldu" iddiası tek başına yeterli görülmez.
Kontrol Listesi
- İşlemi tesis eden makamı tereddütsüz belirleyin.
- Kendi kadronuzun değişiklikten etkilenip etkilenmediğini yazılı olarak teyit ettirin.
- Akademik mi idari mi kadroda olduğunuzu ve buna bağlı mevzuatı netleştirin.
- Tebligat tarihinden itibaren takvimi geriye doğru değil, ileriye doğru planlayın.
Bu metin genel bilgilendirme amacı taşır. Yükseköğretim ile genel idare rejimlerinin kesiştiği dosyalarda merci ve mevzuat seçimi teknik bir konu olduğundan, başvuru öncesinde uzman görüşü alınması hak kaybını önler.