İstanbul Yeni Yüzyıl Üniversitesi Ağız ve Diş Sağlığı Eğitim, Uygulama ve Araştırma Merkezi Yönetmeliği, hem eğitim hem hasta hizmeti sunan bir merkezin işleyişini düzenler. Bu ikili nitelik, merkezi salt bir akademik birimden ayırır: aynı çatı altında öğrenci eğitimi, akademik araştırma ve sağlık hizmeti bir arada yürütülür ve her biri farklı hukuki rejime tabidir.
Eğitim Faaliyeti ile Sağlık Hizmetinin Kesiştiği Nokta
Öğrencinin gözetim altında hastaya uygulama yapması, eğitimin doğal parçasıdır. Ancak hasta bakımından bu bir sağlık hizmetidir ve hastanın öğrenci tarafından uygulama yapılacağı konusunda bilgilendirilmesi gerekir. Bilgilendirmenin yapılmaması, sonradan doğan komplikasyonlarda aydınlatılmış onamın geçersizliği tartışmasını gündeme getirir.
Aydınlatılmış Onam Belgesinin İçeriği
Diş hekimliği uygulamalarında onam, matbu bir imzadan ibaret olmamalıdır.
- Uygulanacak işlem, alternatifleri ve işlem yapılmaması halindeki sonuçlar anlaşılır dille açıklanmalıdır.
- Öngörülebilir komplikasyonlar somut olarak sayılmalıdır; genel ifadeler ispat gücü düşüktür.
- Onam tarihi ile işlem tarihi arasında hastanın düşünme imkânı bulunmalıdır.
- Reşit olmayan hastalarda veli veya vasi onamı ve gerektiğinde çocuğun görüşü kayda geçirilmelidir.
Kusur Tartışmasında Kayıtların Rolü
Diş hekimliği uyuşmazlıklarında değerlendirme, kural olarak özen yükümlülüğü üzerinden yürütülür; hekimden belirli bir sonucu garanti etmesi beklenmez, tıbbi standartlara uygun davranması aranır. Bu değerlendirmenin yapılabilmesi için tedavi öncesi ve sonrası radyografiler, muayene notları, kullanılan materyalin lot bilgisi ve randevu kayıtları eksiksiz tutulmalıdır. Kaydı olmayan bir işlem, uygulamada yapılmamış sayılma riskiyle karşılaşır.
Merkezin ve Üniversitenin Sorumluluk Konumu
Vakıf üniversitesi bünyesindeki bir merkezde doğan zararlarda sorumluluk, hizmetin sunulduğu tüzel kişilik ile uygulamayı yapan hekim arasında paylaşılabilir. Hasta bakımından muhatap kural olarak hizmeti sunan kurumdur; kurumun hekime rücu imkânı ayrı bir ilişkidir. Sigorta poliçesinin kapsamı, öğrenci uygulamalarını ve asistan işlemlerini içerip içermediği yönünden ayrıca kontrol edilmelidir.
Şikâyet Geldiğinde İlk 48 Saat
- Hasta dosyasının tamamını değiştirilemez biçimde yedekleyin; sonradan ekleme yapmak en ağır güven kaybını doğurur.
- İlgili hekim ve yardımcı personelden yazılı olay anlatımı alın.
- Hasta ile iletişimi tek kanaldan yürütün ve görüşmeleri kayıt altına alın.
- Kurum içi değerlendirme tamamlanmadan hukuki nitelendirme içeren yazışma yapmaktan kaçının.
Bu yazı genel çerçeve sunmak üzere hazırlanmıştır. Hasta uyuşmazlığı, denetim veya idari işlem gibi somut bir durumda dosyanın tıbbi ve hukuki yönleri birlikte incelenmeli, değerlendirme güncel mevzuata göre yapılmalıdır.