Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi İş Sağlığı ve Güvenliği Uygulama ve Araştırma Merkezi Yönetmeliği, üniversite bünyesinde iş sağlığı ve güvenliği alanında eğitim, danışmanlık ve araştırma faaliyeti yürütecek bir birimin kuruluş ve işleyişini düzenler. Bu tür merkezler, akademik faaliyetin yanında dışarıya dönük eğitim ve ölçüm hizmetleri de verebildiğinden, sorumluluk sorusu klasik bir üniversite biriminden daha karmaşıktır.
Merkezin Faaliyeti ile 6331 Sayılı Kanun Arasındaki İlişki
İş sağlığı ve güvenliğinin genel çerçevesi 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ile çizilmiştir. Üniversite merkezinin yönetmeliği, bu kanunun işverene yüklediği yükümlülükleri değiştirmez; merkez ancak kendi görev alanı içinde eğitim, araştırma ve danışmanlık sunar. Dolayısıyla bir işyerinde merkezden hizmet alınmış olması, işverenin kanundan doğan asli sorumluluğunu ortadan kaldırmaz. Bu ayrım, iş kazası sonrası açılan tazminat ve ceza dosyalarında sıkça gündeme gelir.
Eğitim ve Belgelendirme Faaliyetinin Sınırı
Merkezlerin verdiği katılım belgeleri ile mevzuatın aradığı resmî belgeler birbirinden farklı olabilir. Bu noktada iki sorunun cevabı netleştirilmelidir:
- Verilen eğitim, mevzuatta zorunlu tutulan bir eğitimin yerine mi geçiyor, yoksa tamamlayıcı nitelikte mi?
- Belgeyi düzenlemeye yetkili merci, ilgili bakanlık veya yetkilendirilmiş kuruluş mu?
Yetki alanı dışında düzenlenen bir belgeye güvenerek yükümlülüğün yerine getirildiğinin varsayılması, denetim aşamasında idari yaptırımla sonuçlanabilir.
Merkez Kararlarına Karşı Yapılabilecekler
Merkez müdürlüğü veya yönetim kurulunca alınan kararlar idari işlem niteliğindedir. Bir başvurunun reddi, eğitime kabul edilmeme ya da düzenlenen belgenin iptali gibi işlemlere karşı önce idari başvuru yapılabilir; sonuç alınamazsa idare mahkemesinde iptal davası yolu açıktır. Süre, işlemin ilgiliye tebliğinden itibaren işler. Bu nedenle e-posta veya elden tebliğ tarihini gösteren kaydın saklanması, sonradan sürenin başlangıcını tartışabilmek açısından belirleyicidir.
Belge ve Kayıt Düzeni Önerisi
- Alınan hizmete ilişkin sözleşme, protokol veya yazışmayı dosyalayın.
- Eğitim katılım listeleri, imza çizelgeleri ve tarihleri eksiksiz tutun.
- Merkez tarafından yapılan ölçüm ve raporların ham verisini de talep edin.
- İşyerindeki risk değerlendirmesi ile merkez raporunu birlikte arşivleyin.
Kapanış Değerlendirmesi
Bu yönetmelik, bir üniversite biriminin iç işleyişini düzenlemekle birlikte, sunduğu hizmetler iş hukuku ve idare hukuku alanlarına doğrudan temas eder. Metindeki bilgiler genel niteliktedir; iş kazası, denetim tutanağı veya belge iptali gibi somut bir durumla karşılaştıysanız, dosyanızın kendi özellikleri içinde değerlendirilmesi için hukuki destek almanız yerinde olur.