Üniversite bünyesindeki uygulama ve araştırma merkezleri, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun merkez kurulmasına ilişkin hükümleri uyarınca kurulur ve faaliyetlerini kendi yönetmelikleriyle yürütür. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İstatistik Danışmanlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Yönetmeliği de bu çerçevede, merkezin amacını, organlarını ve verilecek istatistik danışmanlık hizmetlerinin sınırlarını belirleyen bir düzenleyici işlemdir.
Merkez Yönetmeliğinin Hukuki Niteliği
Bu tür yönetmelikler, Resmî Gazete'de yayımlanan düzenleyici idari işlem niteliğindedir. Dolayısıyla hem yönetmeliğin kendisine hem de yönetmeliğe dayanılarak tesis edilen bireysel işlemlere karşı idari yargı yolu açıktır. Merkezin kuruluş amacı dışında iş yapması, üniversite senatosu veya yönetim kurulu kararı gerektiren bir konuda organ yetkisinin aşılması, iptal davasında sıkça tartışılan noktalardır.
İstatistik Danışmanlığında Öne Çıkan Sorumluluk Başlıkları
Merkezin dışarıya verdiği danışmanlık, çoğu zaman bir döner sermaye ilişkisi içinde yürütülür ve bu ilişki sözleşmesel sorumluluk doğurur. Uygulamada dikkat edilmesi gereken başlıklar şunlardır:
- Danışmanlık kapsamının ve teslim edilecek çıktının sözleşmede açıkça tanımlanması
- Analiz edilen veride kişisel veri bulunması hâlinde 6698 sayılı Kanun kapsamında hukuki sebep, aydınlatma ve veri güvenliği yükümlülüklerinin karşılanması
- Rapor üzerindeki fikrî hakların ve kullanım izninin baştan belirlenmesi
- Ham veri, kod ve ara çıktıların denetlenebilir biçimde saklanması
Veri Aktarımı ve Gizlilik
İstatistik danışmanlığında merkeze aktarılan veri seti üçüncü kişilere ait bilgiler içerebilir. Verinin anonim hâle getirilip getirilmediği, anonimleştirme geri döndürülebilir mi sorusu ve saklama süresi, sonradan doğacak uyuşmazlıkların çekirdeğini oluşturur. Gizlilik taahhüdü ile veri işleme rolünün (veri sorumlusu mu, veri işleyen mi) sözleşmede net ayrılması, sorumluluğun paylaşımını da belirler.
Uyuşmazlık Çıkarsa İzlenecek Yol
- İşlemin dayanağının yönetmeliğin hangi maddesi olduğunu tespit edin.
- Kararı alan organın (müdürlük, yönetim kurulu, rektörlük) yetkili olup olmadığını inceleyin.
- Yazışma, sözleşme ve teslim tutanaklarını tarihleriyle birlikte dosyalayın.
- İdari işlemin tebliğ tarihini esas alarak İdari Yargılama Usulü Kanunu'ndaki dava açma süresini kaçırmayın.
Buradaki değerlendirmeler yönetmeliklerin genel işleyişine ilişkin bilgilendirmedir. Merkezle kurulan somut ilişkinin niteliği dosyadan dosyaya değiştiğinden, sözleşme metniniz ve yazışmalarınız üzerinden ayrıca hukuki değerlendirme yapılması yerinde olur.