Orman yangınlarıyla mücadelede görev alan gönüllülere ilişkin düzenleme, gönüllünün nasıl kayda alınacağını, hangi görevlerde çalıştırılabileceğini ve görev sırasındaki hak ve yükümlülüklerini belirler. Hukuken en çok tartışma yaratan konu, gönüllünün memur ya da işçi olmayan bu ara statüsünde zarar gördüğünde kimin sorumlu olacağıdır.
Gönüllü Statüsünün Hukuki Niteliği
Gönüllülük, ücret karşılığı çalışma ilişkisi kurmaz; bu nedenle iş sözleşmesinden doğan haklar kural olarak doğmaz. Buna karşılık gönüllü, idarenin talimatıyla ve idarenin belirlediği görev alanında çalıştığı için, faaliyet idarenin yürüttüğü kamu hizmetinin parçası sayılır. Bu nitelendirme, zarar halinde idarenin sorumluluğu tartışmasında belirleyici olur.
Görevlendirmenin Belgelenmesi
- Gönüllü kayıt ve eğitim belgelerinin tarihiyle saklanması
- Hangi yangında, hangi ekipte, hangi saatler arasında görevlendirildiğinin tutanağa geçirilmesi
- Teslim edilen koruyucu donanımın imza karşılığı kaydı
- Görev sırasında verilen talimatların telsiz/yazılı kaydının bulunması
Kaza ve Zarar Halinde İzlenecek Yol
- Olay yerinde derhal tutanak tutulmasını ve sağlık kaydının oluşmasını sağlayın.
- Yaralanmanın görev sırasında ve görev nedeniyle meydana geldiğini gösteren belgeleri toplayın.
- Sigorta kapsamı varsa poliçenin teminat sınırlarını inceleyin.
- İdareye karşı tazminat talebinde, idari yargıda tam yargı davası yolunun süre ve ön başvuru koşullarını gözetin.
Gönüllünün Kendi Sorumluluğu
Gönüllü, verilen talimat dışına çıkarak veya eğitimini almadığı bir işi üstlenerek üçüncü kişilere zarar verirse kişisel sorumluluğu gündeme gelebilir. Bu nedenle görev alanının dışına çıkılmaması, koordinasyon zincirine uyulması ve tehlike bölgesinde kendi inisiyatifiyle hareket edilmemesi, hem güvenlik hem hukuki koruma bakımından belirleyicidir.
Buradaki açıklamalar genel bilgi verir. Yangın sırasında meydana gelen bir zarar veya tazminat talebiyle ilgili somut durumda, görevlendirme belgeleri ve sağlık raporlarıyla birlikte hukuki değerlendirme yapılması gerekir.