Şube açmadan yalnızca elektronik kanallar üzerinden hizmet veren dijital bankalar ile bankacılık altyapısını finansal teknoloji şirketlerine açan servis modeli bankacılığı, düzenlenmiş bir çerçeveye kavuşturulmuştur. Yönetmelik, hem bu bankaların faaliyet sınırlarını hem de arayüz sağlayıcı şirketlerle kurulacak ilişkinin esaslarını belirler.
Dijital Bankayı Farklı Kılan Sınırlamalar
- Fiziksel şube ağı kurmaksızın elektronik dağıtım kanallarıyla hizmet verilmesi
- Müşteri kitlesinin ağırlıklı olarak bireysel müşteriler ve KOBİ ölçeğiyle sınırlandırılması
- Kredi müşterisi başına belirlenen sınırların gözetilmesi
- Faaliyet izni ve asgari sermaye bakımından öngörülen ek koşullar
Servis Modeli Bankacılığında Rol Dağılımı
Bu modelde banka, altyapısını arayüz geliştiren finansal teknoloji şirketine açar; müşteriyle temas eden yüz genellikle arayüz sağlayıcıdır. Buna karşın bankacılık faaliyetine ilişkin hukuki sorumluluk banka üzerinde kalmaya devam eder. Müşterinin kiminle sözleşme kurduğunun ve şikâyetini kime yönelteceğinin açıkça gösterilmesi, hem düzenleyici beklenti hem de tüketici hukuku bakımından zorunludur.
Sözleşmelerde Netleştirilmesi Gereken Başlıklar
- Müşteri kimlik tespiti ve doğrulama süreçlerinde hangi tarafın hangi adımı üstlendiği
- Kişisel verilerin işlenmesinde veri sorumlusu ve veri işleyen sıfatlarının ayrımı
- Kesinti, siber olay ve dolandırıcılık hallerinde bildirim ve rücu mekanizması
- Hizmetin sona ermesi halinde müşteri verilerinin ve bakiyelerinin akıbeti
- Denetim makamının bilgi ve belge taleplerine yanıt sorumluluğu
Kişisel Veri ve Sır Saklama Boyutu
Model gereği verinin banka ile arayüz sağlayıcı arasında akması, 6698 sayılı Kanun kapsamındaki yükümlülükleri ve bankacılık sır saklama rejimini aynı anda gündeme getirir. Aydınlatma metinlerinin iki tarafın rolünü doğru yansıtmaması, hem idari yaptırım hem de müşteri talepleri bakımından risk oluşturur.
Uyuşmazlık Doğduğunda
Yetkisiz işlem, erişim kesintisi veya hatalı ücretlendirme iddialarında müşterinin muhatabı çoğunlukla bankadır. Uygulama arayüzünden kaynaklanan bir kusur söz konusu olsa bile, bankanın müşteriye karşı sorumluluğu ile taraflar arası rücu ilişkisi ayrı düzlemlerde ele alınır.
Bu rehber genel bilgi vermeyi amaçlar. Kurulacak iş modelinin yönetmelik sınırları içinde kalıp kalmadığı ve sözleşme yapısının riskleri, somut proje belgeleri üzerinden ayrıca incelenmelidir.