Altınbaş Üniversitesi Psikoloji Uygulama ve Araştırma Merkezi Yönetmeliği, üniversite bünyesinde yürütülen psikolojik değerlendirme, danışmanlık ve araştırma faaliyetlerinin kurumsal çerçevesini belirler. Bu alanda hukuki riskin merkezinde tek bir konu vardır: danışana ait bilginin korunması ve hangi hâllerde paylaşılabileceği.
Danışan Kaydı: Özel Nitelikli Kişisel Veri
Psikolojik değerlendirme notları, test sonuçları ve görüşme kayıtları 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu bakımından sağlık verisi niteliğindedir ve özel nitelikli veri rejimine tabidir. Bu veriler yalnızca kanunda öngörülen hâllerde ve gerekli güvenlik tedbirleri alınarak işlenebilir. Uygulamada üç adım şarttır: aydınlatma metninin sunulması, gerekiyorsa açık rızanın hizmet koşuluna bağlanmadan alınması ve erişim yetkisinin sınırlandırılması.
Sır Saklama Yükümlülüğü ve İstisnaları
- Meslek sırrının açıklanması, Türk Ceza Kanunu'nda düzenlenen özel hayata ve kişisel verilere ilişkin suçlar bakımından değerlendirilir.
- Suç şüphesinin bildirilmesi gibi kanundan doğan yükümlülükler, gizliliğin sınırını oluşturur.
- Kendine veya başkasına yönelik ciddi ve yakın tehlike hâlinde izlenecek yol, merkez protokolünde önceden yazılı olmalıdır.
- Mahkeme veya savcılık talebiyle bilgi verilirken, talebin kapsamı aşılmamalıdır.
Küçüklerde Rıza ve Velayet Sorunu
Reşit olmayan danışanlarda hizmetin başlaması ve kayıtların paylaşımı velayet ilişkisiyle doğrudan bağlantılıdır. Boşanmış ebeveynlerde velayetin kimde olduğu, ortak velayet bulunup bulunmadığı ve mahkeme kararının içeriği belgelendirilmeden işlem yapılmamalıdır. Velayet hakkı olmayan ebeveynin bilgi talebi, çocuğun üstün yararı gözetilerek değerlendirilir; bu konuda alınacak kararın gerekçesi dosyaya yazılmalıdır.
Raporun Hukuki Süreçte Kullanılması
Merkez tarafından düzenlenen değerlendirme raporlarının velayet, tazminat veya ceza dosyalarında delil olarak sunulması sık görülür. Böyle bir kullanımda raporun hangi amaçla, hangi yöntemle ve hangi bilgiler esas alınarak hazırlandığı açıkça belirtilmelidir. Tek taraflı beyana dayalı bir raporun, adli süreçte kesin bir tespit gibi sunulması hem raporu düzenleyen açısından hem de danışan açısından risk yaratır.
Merkez İçin Uygulama Önlemleri
- Dosya erişimini yetkilendirilmiş personelle sınırlayın ve erişim kaydı tutun.
- Kayıtların saklama ve imha süresini yazılı politikayla belirleyin.
- Stajyer ve öğrenci gözlemcilerin bulunacağı seansta danışanı önceden bilgilendirin.
- Ses veya görüntü kaydı yalnızca ayrı ve açık bir izinle alınsın.
- Veri ihlali hâlinde izlenecek bildirim adımlarını önceden belirleyin.
Bu yazı genel bilgi vermek amacıyla hazırlanmıştır; gizlilik istisnaları somut olayın koşullarına göre değiştiğinden, bilgi paylaşımı talebiyle karşılaşıldığında yanıt verilmeden önce hukuki görüş alınması önerilir.