7700 sayılı Karar, 7452 sayılı Kanun kapsamında yapılacak yeni yapıların bulunduğu parsellerin maliki olan gerçek veya tüzel kişilere hibe ve yapım kredisi verilmesine ilişkin usul ve esasları belirlemektedir. Afet sonrası yapılaşma sürecinde bu tür düzenlemeler, doğrudan mali destek ilişkisi kurduğu için hak sahipliğinin tespiti kritik hâle gelir.
Kim Yararlanabilir: Malik Olmak Yeterli mi?
Düzenleme, desteği parsel maliki gerçek veya tüzel kişilere bağlamaktadır. Uygulamada tıkanma yaratan hâller şunlardır:
- Paylı ve elbirliği mülkiyeti: mirasçılar arasında intikal tamamlanmamışsa başvuru dosyası eksik kalır.
- Hisseli parsel: tüm maliklerin iradesinin nasıl sağlanacağı önceden çözülmelidir.
- Tapuda görünmeyen zilyetlik: fiilî kullanım tek başına hak sahipliği doğurmaz.
- Üzerinde şerh, haciz veya ipotek bulunan taşınmazlar: kredi kullandırımında ek değerlendirme gerekir.
Başvuru Dosyasında Öncelik Sırası
- Güncel tapu kaydı ve varsa veraset belgesiyle mülkiyet zincirini netleştirin.
- Parselin, düzenlemenin öngördüğü kapsamda yer alıp almadığını yetkili idareden yazılı teyitle öğrenin.
- Yapı ruhsatı ve projeye ilişkin belgeleri, destek başvurusuyla eşzamanlı yürütün.
- Hisseli taşınmazlarda diğer maliklerin muvafakatini yazılı olarak alın.
- Her başvurunun evrak kayıt tarih ve numarasını saklayın.
Hibe ile Yapım Kredisi Arasındaki Fark
Hibe, kural olarak geri ödeme yükümlülüğü doğurmayan; ancak amaca uygun kullanılmaması hâlinde geri alınabilen bir destektir. Yapım kredisi ise borç ilişkisi kurar ve geri ödeme planına, teminata ve temerrüt sonuçlarına tabidir. İki desteğin bir arada kullanıldığı hâllerde, hangi harcamanın hangi kaynaktan karşılandığının belgelenmesi gerekir; kayıt karışıklığı, sonraki denetimde amaç dışı kullanım iddiasına yol açar.
Ret veya Eksik Ödeme Hâlinde Yol
Başvurunun reddi, eksik ödeme veya hak sahipliğinin farklı belirlenmesi hâlinde önce ret gerekçesinin yazılı olarak alınması gerekir. Ardından idareye yeniden başvuru veya doğrudan idari yargı yolu değerlendirilir. Burada en sık yaşanan kayıp, işlemin tebliğinden itibaren işleyen dava süresinin, kurum içi görüşmelerle geçirilmesidir. Yazılı olmayan hiçbir görüşme, süreyi durdurmaz.
Sözleşme Aşamasında Dikkat
Yüklenici ile yapılacak sözleşmede; teslim takvimi, gecikme yaptırımı, imalat kalemlerinin ayrıntılı listesi ve hakediş ödemelerinin desteğin serbest bırakılma takvimiyle uyumu düzenlenmelidir. Destek ödemesi gecikirse yüklenici alacağının doğup doğmayacağı, bu maddeye göre belirlenir.
Yukarıdaki bilgiler genel çerçeve sunmaktadır. Parselinizin mülkiyet durumu ve başvuru dosyanız, güncel usul ve esaslar metniyle birlikte incelenmeden nihai karar verilmemelidir.