Ayıplı hizmet, ayıplı maldan farklı bir mantıkla değerlendirilir; çünkü hizmetin ayıbı çoğu zaman somut bir eşyada değil, edimin gereği gibi yerine getirilmemesinde ortaya çıkar. TKHK, tüketiciye seçimlik haklar tanırken, Mesafeli Satış Yönetmeliği internet üzerinden alınan hizmetlerde ek koruma sağlar.
Hizmetin Ayıplı Sayıldığı Haller
Sözleşmede kararlaştırılan niteliği taşımayan, beklenen faydayı azaltan veya ortadan kaldıran hizmet ayıplıdır. Tatil, kurs, onarım, sağlık dışı bakım veya dijital hizmetlerde ayıp; taahhüt edilen içerik ile sunulan içerik arasındaki farkla ispatlanır. Bu nedenle reklam, ön bilgilendirme formu ve yazışmalar delil değeri taşır.
İspat Yükünün Dağılımı
Tüketici lehine getirilen düzenlemeler, ayıbın teslim anında var olduğu yönünde bazı karineler tanır. Yine de hizmetin ayıplı olduğunu ve uğranılan zararı ortaya koyma yükü çoğunlukla tüketicidedir. Ayıbın gizli olması halinde, fark edildiği anda satıcıya bildirim yapılması ispat açısından güçlü bir dayanaktır.
Seçimlik Haklar
- Hizmetin yeniden görülmesini isteme
- Ayıp oranında bedelden indirim talep etme
- Sözleşmeden dönerek ödenen bedelin iadesini isteme
- Koşulları varsa doğan zararın tazminini talep etme
Hakem Heyeti ve Parasal Sınır
Uyuşmazlık, belirlenen parasal sınırın altındaysa Tüketici Hakem Heyeti'ne başvuru zorunludur; bu sınırı aşan uyuşmazlıklar tüketici mahkemesinde görülür. Yanlış merciye yapılan başvuru zaman kaybettirir. Heyet kararına karşı ise süresi içinde mahkemeye itiraz edilebilir.
Delilleri Sıcağı Sıcağına Toplamak
Hizmetin ayıbı zamanla belirsizleşebileceğinden fotoğraf, video, uzman görüşü ve tanık beyanı erken toplanmalıdır. Ödeme kayıtları ve elektronik yazışmalar hizmetin kapsamını göstermek için saklanmalıdır.
Her hizmet sözleşmesinin içeriği ve ayıbın niteliği farklıdır. Başvuru merciinin ve sürelerin somut tutara göre değişmesi nedeniyle, tüketicinin haklarını kullanmadan önce bir hukukçuya danışması faydalı olur.