İnternet üzerinden ya da mesafeli olarak yapılan alışverişlerde tüketiciye tanınan cayma hakkı, gerekçe göstermeksizin sözleşmeden dönme imkânı verir. TKHK ve Mesafeli Satış Yönetmeliği bu hakkı kural olarak 14 günlük bir süreye bağlar. Bu rehber, cayma hakkının kullanımını ve iade sürecini adım adım açıklar.
Cayma Süresinin Başlangıcı
Cayma süresi, hizmet alımlarında sözleşme tarihinden, mal alımlarında ise malın tüketiciye ya da belirttiği kişiye teslim edildiği günden itibaren işlemeye başlar. Satıcının cayma hakkına ilişkin bilgilendirmeyi eksik yapması, sürenin uzamasına yol açabilir. Bu nedenle ön bilgilendirme metni önemlidir.
Caymanın Kullanımı
Tüketici, süresi içinde cayma iradesini satıcıya bildirmek zorundadır. Bildirim yazılı ya da kalıcı veri saklayıcısı ile yapılabilir. Bildirim tarihinin ispatlanabilir olması, olası uyuşmazlıkta belirleyicidir.
Cayma Hakkının İstisnaları
- Tüketicinin isteğine göre kişiselleştirilen ürünler,
- Çabuk bozulabilen ya da son kullanma tarihi geçebilecek mallar,
- Ambalajı açıldığında iadesi sağlık açısından uygun olmayan ürünler,
- Elektronik ortamda anında ifa edilen bazı hizmetler.
İade ve Bedelin Geri Ödenmesi
Cayma bildirimi üzerine satıcı, teslim masrafları da dâhil olmak üzere alınan bedeli, yönetmelikte öngörülen süre içinde iade etmekle yükümlüdür. Tüketici de malı öngörülen sürede geri göndermelidir. Malın olağan kullanımından kaynaklanan değer kaybı dışında iade engellenemez.
Uyuşmazlıkta Başvuru Mercii
İade yapılmaması hâlinde, parasal sınırlara göre tüketici hakem heyetine ya da tüketici mahkemesine başvurulabilir. Başvuruda sipariş kaydı, cayma bildirimi ve yazışmalar sunulur.
Mesafeli satışlarda süreler ve bilgilendirme yükümlülükleri sonucu doğrudan etkiler. Somut alışverişte hakkınızın kapsamı konusunda gerektiğinde uzman görüşü almanız yerinde olur.