Türkiye'ye giriş yasağı kararları çoğu zaman kişiye ayrı bir yazıyla bildirilmez; yasak, sınır kapısında geri çevrilme ya da vize veya ikamet izni başvurusunun reddi anında öğrenilir. Bu nedenle 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu (YUKK) kapsamındaki itiraz sürecinde ilk sorun hukuki argüman değil, yasağın hangi olguya ve hangi idareye dayandığının belgelenememesidir.
İtirazdan Önce: Kaydın Kaynağını Tespit Etmek
Giriş yasağı kaydı kolluk birimi, göç idaresi veya başka bir kamu kurumunun bildirimi üzerine konulmuş olabilir. Kaydı koyan makam belirlenmeden yazılan itiraz, çoğu kez esasa hiç girilmeden sonuçlanır. İlk adım, yabancının kendisi veya vekili aracılığıyla il göç idaresi müdürlüğünden kayda ilişkin bilgi ve tebliğ evrakının yazılı olarak talep edilmesidir. Bu talebin tarihli evrak kaydı, sonraki aşamada sürenin ne zaman işlemeye başladığını göstermesi bakımından da ayrıca değerlidir.
Delil Eksikliğinin Bu Dosyalarda Aldığı Somut Biçim
- Yasağın öğrenildiği anı gösteren hiçbir yazılı iz bulunmaması: havalimanı geri çevirme tutanağı, konsolosluk ret formu, başvuru sistem çıktısı
- Yasağın dayandığı iddianın karşı delille hiç karşılanmaması; örneğin ikamet süresi aşımı iddiasına karşı giriş-çıkış kayıtlarının sunulmaması
- Türkiye'deki aile birliği, çalışma veya öğrenim bağını gösteren belgelerin dosyaya konulmaması
- Yabancı dildeki belgelerin yeminli tercümesi ve gerekli tasdikinin yapılmamış olması
Başvuru Adımlarının Sırası
- Kayda ilişkin bilgi ve belge talebi yazılı olarak iletilir, evrak kayıt numarası saklanır.
- Yasağın gerekçesi öğrenildikten sonra kaldırma talebi, genel ifadelerle değil o gerekçeyi hedefleyen olgularla yazılır.
- Talebin reddi veya cevapsız kalması hâlinde idari yargıda iptal davası yolu değerlendirilir.
- Sınır dışı etme kararıyla birlikte gelen yasaklarda dava süresi genel idari dava süresinden kısa olabilir; tebliğ evrakında yazan süre ve merci esas alınır.
- 5901 sayılı Kanun kapsamında devam eden bir vatandaşlık başvurusu varsa, iki dosyadaki beyanların olgusal tutarlılığı önceden kontrol edilir.
Vekâlet ve Yurt Dışından Takip Sorunu
Yasak nedeniyle ülkeye giremeyen kişi süreci ancak vekili aracılığıyla yürütebilir. Yurt dışında düzenlenen vekâletnamede apostil ya da konsolosluk onayı eksikse, başvuru esası hiç tartışılmadan usulden geri çevrilebilir. Bu, delil eksikliği kadar sık görülen ama tamamen önlenebilir bir kayıptır. Aynı şekilde tebligata elverişli bir adres veya elektronik tebligat kanalı gösterilmemesi, sürecin sessizce zamanaşımına uğramasına yol açabilir.
Kapanış
Buradaki açıklamalar genel bilgilendirme niteliğindedir. Her giriş yasağı dosyası kendi olgusal zemininde değerlendirilmelidir; kaydın niteliği, tebliğ tarihi ve başvurulacak merci somut belgelerle netleştirilmeden adım atılmaması, sonradan telafisi güç hak kayıplarının önüne geçer. Dosyanızın koşullarına göre bir hukukçuyla birlikte yol haritası çıkarmanız yerinde olur.