Türkiye'ye giriş yasağı, çoğu zaman kişiye sınır kapısında ya da ikamet başvurusu reddedildiğinde bildirilir. Kararın dayandığı kod ve gerekçe her zaman açıkça iletilmediğinden, itiraz yolunu seçmeden önce kaydın niteliğini doğru okumak gerekir. Bu rehber, 6458 sayılı YUKK ve 5901 sayılı Kanun ekseninde giriş yasağı kayıtlarına karşı yürütülecek sürecin risk noktalarını sıralıyor.
Önce kaydın niteliği belirlenir
Uygulamada birbirinden farklı sonuçlar doğuran kayıtlar tek bir başlık altında karıştırılır. İkamet izni ihlali nedeniyle konulan bir kayıt ile kamu düzeni gerekçeli kayıt, hem itiraz mercii hem de sonuç bakımından aynı değildir. Bazı kayıtlar borç ödendiğinde veya süre dolduğunda idari yoldan kaldırılabilirken, bazıları yalnızca yargı yoluyla tartışılabilir. Bu ayrım yapılmadan hazırlanan dilekçe, çoğu zaman yanlış mercie yöneltilmiş olur.
Dosyaya hazırlanması gereken belgeler
- Pasaport işlem sayfaları ve giriş-çıkış kayıtları
- Karara ilişkin bildirim, tutanak veya red yazısının kendisi
- Türkiye'deki aile bağını gösteren nüfus ve evlilik kayıtları
- Çalışma izni, öğrenim kaydı veya şirket ortaklığı gibi bağlantı belgeleri
- Varsa idari para cezasının ödendiğini gösteren dekont
İdari yol ile yargı yolunun sırası
- Kaydın kaldırılması için yetkili idari birime başvuru yapılır ve başvuru tarihi belgelenir.
- Cevap verilmemesi hâlinde zımni ret ihtimali dikkate alınarak dava süresi hesaplanır.
- Sınır dışı etme kararı da varsa, buna karşı idare mahkemesine başvuru süresinin çok kısa olduğu unutulmaz.
- İdari gözetim uygulanmışsa bu karara karşı ayrı bir itiraz yolunun işlediği not edilir.
Süre kaybına yol açan tipik hatalar
En sık görülen hata, yurt dışındaki kişinin bildirimi geç öğrenmesi nedeniyle sürenin işlemediğini varsaymasıdır. İkinci hata, aynı taleple defalarca idari başvuru yapılarak dava süresinin tüketilmesidir. Üçüncüsü, ailevi bağların yalnızca beyanla ileri sürülüp belgelenmemesidir; oysa özel hayat ve aile hayatına yönelik değerlendirme somut belgeye dayandığında anlam kazanır.
İdari çözüm ile dava arasındaki tercih
Kayıt, ödenmemiş idari para cezası ya da süresi dolmuş ikamet gibi düzeltilebilir bir sebebe dayanıyorsa, önce idari yoldan giderilmesi hem hızlı hem düşük maliyetlidir. Buna karşılık kamu düzeni veya güvenlik gerekçeli kayıtlarda idari başvurunun sonuç verme ihtimali sınırlıdır ve dava süresini tüketme riski taşır. Bu durumda idari başvuruyu yaparken yargı yolunu da açık tutacak bir takvim kurmak gerekir.
Not
Bu içerik genel bilgi amaçlıdır. Kayıt türü, bildirim tarihi ve kişinin Türkiye ile bağı sürecin tamamını değiştirebileceğinden, işlem yapmadan önce dosyanın ayrıntılı biçimde incelenmesi gerekir.