Sınırdışı etme kararları, muhatabı bakımından sonuçları hızla doğan işlemlerdir. Karara karşı başvuru süresi kısa, karar sonrası idari süreç ise hızlı işlediğinden, doğru adımın ilk günlerde atılması gerekir. Bu rehber, yabancılar hukukunda sınırdışı kararına karşı izlenecek yolu ele alır.
Kararın Dayanağını Okumak
6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu, sınırdışı etme kararının hangi hâllerde verilebileceğini ve kimler hakkında verilemeyeceğini düzenler. Bu nedenle ilk iş, kararın tebliğ edilen nüshasındaki gerekçenin ve dayanak gösterilen değerlendirmenin okunmasıdır. Kararın hangi olguya dayandığı anlaşılmadan hazırlanan dilekçe, genel itirazlardan oluşur ve etkisiz kalır.
Başvuru Süresi ve Yürütmenin Durması
Sınırdışı kararına karşı idare mahkemesine başvurulur ve bu başvuru için öngörülen süre, genel idari dava sürelerinden daha kısadır. Başvurunun yapılmış olması, uygulama bakımından belirli sonuçlar doğurur; bu nedenle başvuru tarihinin ve mahkemeye ulaşma anının belgelenmesi gerekir. Tebligatın yapıldığı adres, tercüman aracılığıyla bildirim yapılıp yapılmadığı ve muhatabın kararı anladığına ilişkin kayıtlar da ayrıca incelenmelidir.
Dilekçede Ele Alınacak Başlıklar
- Kararın dayandığı olgunun gerçekliği ve belgeye dayanıp dayanmadığı
- Ailevî bağlar, Türkiye'de doğmuş çocuklar ve süregelen aile hayatı
- Sağlık durumu ve tedavinin sürekliliği gerektiren hâller
- Geri gönderme yasağı kapsamına giren iddiaların ayrıntılı anlatımı
- İdari gözetim uygulanıyorsa buna ilişkin ayrı itiraz yolu
İdari Gözetim ile Sınırdışı Kararını Ayırmak
Uygulamada en sık karışan iki başlık budur. Sınırdışı etme kararı ile idari gözetim kararı farklı işlemlerdir ve farklı mercilere yapılan başvurularla denetlenir. İdari gözetime karşı sulh ceza hâkimliğine başvurulurken, sınırdışı kararı idari yargının denetimindedir. Yanlış mercie yapılan başvuru, kısa süreleri tüketerek asıl hakkın kullanılmasını engelleyebilir.
Vatandaşlık Başvurularıyla İlişkisi
Türk vatandaşlığına ilişkin işlemler 5901 sayılı Kanun kapsamında yürütülür ve ayrı bir prosedüre tabidir. Devam eden bir vatandaşlık başvurusu tek başına sınırdışı sürecini durdurmaz; ancak ailevî bağlar ve ülkedeki yerleşiklik bakımından dosyaya sunulacak bilgiler arasında yer alabilir. İki süreç birlikte yürütülüyorsa, sunulan beyanların birbiriyle çelişmemesine özellikle dikkat edilmelidir.
Belge Hazırlığı
Dosyaya sunulacak yabancı dildeki belgelerin usulüne uygun çevirisi ve tasdiki, çoğu zaman gözden kaçan bir eksikliktir. Duruşma ve beyan aşamalarında tercüman ihtiyacı önceden bildirilmeli; aksi hâlde muhatabın anlatımı eksik kayda geçebilir.
Buradaki açıklamalar genel bilgi niteliğindedir ve her dosyanın tebliğ tarihi ile kişisel koşulları sonucu değiştirir. Süre çok kısa olduğundan, karar elinize ulaştığı gün yabancılar hukuku alanında çalışan bir hukukçuya başvurmanız en güvenli yaklaşımdır.