3568 SK (Mali Müşavirlik ve YMM)

3568 SK (Mali Müşavirlik ve YMM) Nedir?

3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu (1989). SMMM ve YMM (Yeminli Mali Müşavir) mesleğinin kanunu. Mesleki yeterlilik (sınav + staj), mesleki sorumluluk sigortası (zorunlu), TÜRMOB Birliği üyeliği. Görev alanları: muhasebe, vergi beyanı, denetim. YMM'ler ek olarak tasdik raporu yetkisi (KDV iadesi, kurumlar vergisi vd.). Mesleki sır saklama yükümlülüğü. MASAK kapsamında şüpheli işlem bildirim yükümlüsü. Mesleki kusurlu davranıştan müşteriye karşı tazminat sorumluluğu — vergi cezası, gecikme faizi vb. müşterinin uğradığı zarardan sorumlu (sigorta karşılar). Disiplin cezaları: TÜRMOB Disiplin Kurulu — uyarma, kınama, geçici/sürekli yasak.

İlgili Terimler

• MASAK (Mali Suçları Araştırma Kurulu - 5549 SK)5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Kanunu (2006) kapsamında kurulan kurum. Kara para aklama, terörün finansmanı ile mücadele. Şüpheli işlem bildirim yükümlüsü (m.4): bankalar, sigortacılar, mali müşavirler, avukatlar (sınırlı), noterler, gayrimenkul danışmanları, kuyumcular, kripto borsaları (KVHS), e-ticaret. Sınır: 50.000 TL+ tek işlem veya şüpheli işlem (tutara bakılmaksızın). Bildirim 3 gün içinde MASAK'a; müşteriye bildirim YASAK. İhlal: ağır idari para cezası + cezai sorumluluk + lisans iptali. TCK m.282 (kara para) ile bağlantılı.
• VUK (Vergi Usul Kanunu - 213 SK)213 sayılı Vergi Usul Kanunu (1961). Türk vergi sisteminin usul kanunu. Mükelleflik, beyanname, defter tutma, fatura, irsaliye, e-fatura/e-defter düzenlemeleri. Önemli maddeler: m.10 (mükellefin temsilcisinin sorumluluğu — kanuni temsilci/yöneticinin müteselsil sorumluluğu), m.359 (vergi kaçakçılığı suçu — sahte belge düzenleme/kullanma 3-5 yıl, defter saklamama vb.), m.371 (pişmanlık), m.376 (ceza indirimi — %50 indirim), m.339 (vergi kaybı cezası — vergi aslı kadar). Zamanaşımı (m.114): 5 yıl tarh, 5 yıl tahsil. Vergi mahkemesi 30 gün içinde dava (İYUK).