Yargıtay 1. Ceza Dairesi E.2023/4805 K.2023/5019

Afyonkarahisar 1 Nolu T Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda hükümlü olarak bulunan ...'ın, HDP Muş milletvekili ... gönderdiği mektubun, 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'un 68 ... maddesinin üçüncü fıkrası gereğince tamamının sakıncalı görüldüğünden bahisle kurumda muhafaza altına alınmasına dair anılan Ceza İnfaz Kurumu Müdürlüğü Disiplin Kurulu Başkanlığının 02.06.2022 tarihli ve 2022/306 sayılı sakıncalı mektup değerlendirme kararına karşı hükümlü tarafından yapılan şikayetin reddine ilişkin Afyonkarahisar İnfaz Hakimliğinin 10.06.2022 tarihli ve 2022/4067 Esas,

2022/4135 Karar sayılı kararına karşı yapılan itirazın, mektupta yer alan hangi ifadelerin sakıncalı görüldüğünün tespit edilmediği ve mektubun sakıncalı kabul edilmesine ilişkin kararda gerekçe belirtilmediğinden bahisle kabulüne ve anılan Hakimlik kararın kaldırılmasına dair mercii Afyonkarahisar 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 07.07.2022 tarihli ve 2022/1236 değişik iş sayılı kararı ile ilgili olarak.

Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 02.05.2023 tarihli ve 94660652-105-03-24857-2022-Kyb sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 02.06.2023 tarihli ve 2023/52338 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü;

I. İSTEM

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 02.06.2023 tarihli ve 2023/52338 sayılı kanun yararına bozma isteminin.

“Dosya kapsamına göre, merci tarafından verilen 07.07.2022 tarihli kararda, "... söz konusu mektubun somut olarak incelenip hangi cümlelerin sakıncalı görüldüğü tespit edilmeyen ve İdare Gözlem Kurulu kararındaki ibarelerin tekrarı niteliğinde olup gerekçe içermeyen..." şeklindeki gerekçe ile hükümlü tarafından yapılan itirazın kabulü ile Afyonkarahisar İnfaz Hakimliğinin 10.06.2022 tarihli kararının kaldırılmasına karar verilmiş ise de, 5275 sayılı sayılı Kanun'un 68 ... maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan, "Kurumun asayiş ve güvenliğini tehlikeye düşüren, görevlileri hedef gösteren,

terör ve çıkar amaçlı suç örgütü veya diğer suç örgütleri mensuplarının haberleşmelerine neden olan, kişi veya kuruluşları paniğe yöneltecek yalan ve yanlış bilgileri, tehdit ve hakareti içeren mektup, faks ve telgraflar hükümlüye verilmez.

Hükümlü tarafından yazılmış ise gönderilmez." şeklindeki ve, Ceza İnfaz Kurumlarının Yönetimi ile Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Yönetmeliğin 105 ... maddesinde yer alan, "(1) Mektup okuma komisyonunca, mahalline gönderilmesi veya hükümlüye verilmesi sakıncalı görülen mektuplar, en geç yirmi dört saat içinde disiplin kuruluna verilir.

Mektubun disiplin kurulu tarafından kısmen veya tamamen sakıncalı görülmesi hâlinde, mektup aslı çizilmeden veya yok edilmeden şikâyet ve itiraz süresinin sonuna kadar muhafaza edilir. Mektubun kısmen sakıncalı görülmesi hâlinde, aslı idarede tutularak fotokopisinde sakıncalı görülen kısımlar okunmayacak şekilde çizilerek disiplin kurulu kararı ile birlikte ilgilisine tebliğ edilir. Mektubun tamamının sakıncalı görülmesi hâlinde, sadece disiplin kurulu kararı tebliğ edilir.

Tebliğ tarihinden itibaren infaz hâkimliğine başvuru için gereken süre beklenir. Bu süre içinde infaz hâkimliğine başvurulmamış ise disiplin kurulu kararı yerine getirilir. İnfaz hâkimliğine başvurulmuş ise infaz hâkimliği kararının tebliğinden itibaren itiraz süresi beklenir.

İnfaz hâkimliği kararına itiraz edilmemiş ise bu karara göre, itiraz edilmiş ise mahkemenin kararına göre işlem yapılır.(2) Hükümlüye yapılacak tebligatta, tebliğ tarihinden itibaren on beş gün içinde infaz hâkimliğine şikâyet hakkının kullanılmaması veya infaz hâkimliği kararına karşı tebliğ tarihinden itibaren bir hafta içinde ağır ceza mahkemesine itiraz edilmemesi hâlinde, disiplin kurulu kararının kesinleşerek mektubun sakıncalı görülen kısımlarının okunmayacak şekilde çizilerek verileceği veya tamamı sakıncalı görülen mektubun verilmeyeceği bildirilir.(3) Kısmen veya tamamen sakıncalı görülen mektuplar,

iç hukuk veya uluslararası hukuk yollarına başvuru yapılması durumunda kullanılmak üzere idarece saklanır." şeklindeki düzenlemeler nazara alındığında, Afyonkarahisar 1 Nolu T Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumu Müdürlüğü Disiplin Kurulu Başkanlığının 02.06.2022 tarihli kararında, "...Adı geçen hükümlünün Ceza İnfaz Kurumumuzda PKK hükümlüsü olarak barındırıldığı bilinmektedir.

İlgili mektup bir bütün halinde değerlendirildiğinde gerçek dışı beyanlar ile terör örgütünün ideolojisinin devamını sürdürmeye çalışabileceği, örgütsel faaliyetlerini ceza infaz kurumunda da devam ettirebileceği, yapmış olduğu açlık grevi eylemini normalleştirmeye çalıştığı, kişi veya kurumlara yanlış bilgi vererek örgütsel mahiyette tezahür eden bu eyleme destek sağlamaya çalıştığı, açlık grevinin mevzuat hükümlerince disiplin suçu olduğunun bilindiği; benzer gönderilerin aynı suç grubunda birden fazla kişi ile yapılarak bu türden yollarla yayılmaya çalışıldığı,

mesnetsiz iddialar ile Ceza İnfaz Kurumları hakkında kamuoyunda olumsuz algı yaratmaya çalışarak güvenlik zafiyetine neden olacağı değerlendirilmiştir... mektubun bir bütün olarak sakıncalı olduğu düşünülerek kurumda muhafazasına;..." şeklindeki gerekçeye yer verilerek hükümlünün göndermek istediği mektuptaki ifadelerin tamamının sakıncalı olduğunun kabul edildiği, anılan kurum kararına karşı yapılan şikayet üzerine Afyonkarahisar İnfaz Hakimliğinin 10.06.2022 tarihli kararında ise, kurum kararındaki gerekçeye atıf yapılarak herhangi bir hukuka aykırılık bulunmadığından bahisle şikayetin reddine karar verildiği dikkate alınarak,

kurum kararında söz konusu mektupta kullanılan ifadelerin kısmen sakıncalı görülmeyip tamamının sakıncalı kabul edildiğinin ve bu hususun gerek kurum kararında gerekse Afyonkarahisar İnfaz Hakimliğinin 10.06.2022 tarihli kararında açıkça gerekçe olarak gösterildiğinin anlaşılması karşısında, mektupta sakıncalı olarak kabul edilen ifadelerin somut bir şekilde, ayrı ayrı belirtilmesine yönelik herhangi bir zorunluluk bulunmadığı ve yeterli gerekçeyle karar verildiği gözetilmeden, itirazın reddi yerine yazılı şekilde kabulüne karar verilmesinde isabet görülmemiştir.” Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE

1. Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulunun, 11.07.1976 tarihli ve 15643 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 07.06.1976 tarihli ve 1976/3-4 Esas, 1976/3 Karar sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı’nda. “Gerekçenin ilgili bilgi ve belgelerin isabetle takdir edildiğini gösterir biçimde geçerli ve yasal olması aranmalıdır.

Gerekçenin bu niteliği yasa koyucunun amacına uygun olduğu gibi, kararı aydınlatmak, keyfiliği önlemek ve tarafları tatmin etmek niteliği de tartışma götürmez bir gerçektir.” şeklinde karar verilmiş ve Yargıtay Ceza Genel Kurulu tarafından da gerekçe hususunda aynı ilkeler benimsenmiştir. 2. Yargıtay Ceza Genel Kurulunun, 11.04.2019 tarihli, 2018/9-593 Esas ve 2019/314 Karar sayılı kararında.

“Gerekçe, hükmün dayanaklarının, akla, hukuka ve dosya muhtevasına uygun açıklamasıdır. Bu nedenle, gerekçe bölümünde hükme esas alınan veya reddedilen bilgi ve belgelerin belirtilmesi ve bunun dayanaklarının gösterilmesi, bu dayanakların da, geçerli, yeterli ve kanuni olması gerekmektedir. Kanuni, yeterli ve geçerli bir gerekçeye dayanılmadan karar verilmesi, kanun koyucunun amacına uygun düşmeyeceği gibi, uygulamada da keyfiliğe yol açacaktır.

Bu itibarla keyfiliği önlemek, tarafları tatmin etmek, sağlıklı bir denetime imkân sağlamak bakımından, hükmün gerekçeli olmasında zorunluluk bulunmaktadır.” şeklindeki açıklamalar ile hükmün, dayanağını, denetlenebilirliğini, ikna ediciliğini gerekçe bölümünden alacağı vurgulanmıştır.

3. Yargıtay Ceza Genel Kurulu, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının itiraz başvurusu üzerine yaptığı inceleme neticesinde, 13.02.2020 tarihli ve 2016/1414 Esas, 2020/101 Karar sayılı kararı ile kanun metninin tekrarından ibaret ifadelerin, kanunî bir gerekçeye vücut vermeyeceğinin altını çizmiştir.

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi tarafından da kanunî unsurları taşıyan bir gerekçeye dayanılmaksızın sadece ilgili mevzuat hükmüne atıfta bulunulmakla yetinilmesi gerekçeli karar hakkının, dolayısıyla adil yargılanma hakkının, ihlâli olarak kabul edilir. (Georgiadis/Yunanistan, B. No: 21522/93, 29.05.1997, §§ 40-43. H./Belçika, B. No: 8950/80, 13.11.1987, § 53; H.A.L./ Finlandiya, B. No: 38267/97, 25.01.2004, §§ 50-51) 4. Bu açıklamalar ışığında.

Yargıtayın denetim işlevini yerine getirebilmesi için incelemeye konu hükmün gerekçe bölümünde, iddia ve savunmada ileri sürülen görüşlerin belirtilmesi, mevcut delillerin tartışılması ve değerlendirilmesi, hükme esas alınan ve reddedilen delillerin açıkça gösterilmesi ve ulaşılan kanaatin, deliller ve ulaşılan vicdanî kanaat arasında bağ kurulması ve bu şekilde kararın şahsileştirilmesi gerekirken, açıklanan ilkelere uyulmadan, sadece Ceza İnfaz Kurumu Müdürlüğü Disiplin Kurulu Başkanlığının kararına atıfta bulunularak;

“itiraza konu kararın Ceza İnfaz Kurumlarının Yönetimi ile Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Tüzüğün 91/3 ve 123 üncü maddesindeki düzenlemeler kapsamında usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmakla ..." şeklindeki gerekçeyle hüküm kurulduğu anlaşılmakla.

İnfaz Hakimliği kararının gerekçesiz olduğu gerekçesiyle itirazın kabulüne dair itiraz merciince verilen kararda usul ve yasaya aykırılık görülmediğinden, haklı sebebe dayanmayan kanun yararına bozma isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.

III. KARAR