Yargıtay 1. Ceza Dairesi E.2023/5411 K.2023/7171

Nitelikli hırsızlık suçundan Üsküdar 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 12.09.2000 tarihli ve 2000/230 değişik iş sayılı içtima kararı ile 25 yıl hapis cezasına hükümlü ...'un, cezasının infazı sırasında, ... 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 03.06.2002 tarihli ve 2002/92 müt. sayılı kararı ile 23.05.2002 tarihinden geçerli olmak üzere şartla salıverilmesini müteakip, ...

Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından, sanığın denetim süresinde işlemiş olduğu kasıtlı suçlar nedeniyle şartla salıverilme kararı geri alınarak verilen hapis cezalarının iki katı olan sürenin ceza infaz kurumunda çektirilmesine yönelik talebinin kabulü ile şartla salıverilme kararının geri alınmasına ve hükümlününsonraki işlediği suçlar için verilen hapis cezalarının iki katı olan 8 yıl 52 ay sürenin ceza infaz kurumunda aynen çektirilmesine dair ...

2. İnfaz Hâkimliğinin 14.01.2021 tarihli ve 2020/6030 Esas, 2021/617 Karar sayılı kararı ile ilgili olarak;

Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 12.05.2023 tarihli ve 94660652-105-34-2329-2022-Kyb sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 04.07.2023 tarihli ve 2023/60059 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü;

I. İSTEM

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 04.07.2023 tarihli ve 2023/60059 sayılı kanun yararına bozma isteminin;

“5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'un, 15.04.2020 tarihinde yürürlüğe giren 7242 sayılı Kanun'un 48 ... maddesiyle değişik 107 nci maddesinin 13 üncü fıkrasında yer alan, "Koşullu salıverilme kararının geri alınması hâlinde hükümlünün;

a) Sonraki suçu işlediği tarihten itibaren başlamak ve hak ederek tahliye tarihini geçmemek koşuluyla sonraki işlediği her bir suç için verilen hapis cezasının iki katı sürenin, b) (Değişik: 25.5.2005-5351/8 md.) Yükümlülüklerine aykırı davranması hâlinde, bu yükümlülüklere uymama tarihi ile hak ederek salıverilme tarihi arasındaki süreyi geçmemek koşuluyla ihlalin niteliğine göre takdir edilecek bir sürenin,

Ceza infaz kurumunda aynen çektirilmesine karar verilir." şeklinde yer alan düzenlemeler ile koşullu salıvermenin geri alınmasına ilişkin anılan değişikliğin madde gerekçesinde "maddenin onüçüncü fıkrasında yer alan mevcut düzenlemeye göre hükümlü, koşullu salıverildikten sonra işlediği kasıtlı bir suçtan dolayı çok az hapis cezası alsa bile suç tarihi ile hakederek tahliye tarihi arasında kalan süreyi aynen infaz etmektedir.

Bu durum uygulamada, verilen cezanın neticeleri bakımından adaletsiz bir sonuç doğurduğu gerekçesiyle eleştirilmektedir. Fıkrada yapılan değişiklikle, koşullu salıverilme sürecinde denetim süresi içinde suç işleyen hükümlünün sonraki işlediği her bir suç için verilen hapis cezasının iki katı süreyi ceza infaz kurumunda geçirmesi öngörülmektedir.

Başka bir ifadeyle, geri alınan süre bakımından yeni bir kriter belirlenmekte ve ikinci suçun cezasının iki katı sürenin aynen infaz edilmesi amaçlanmaktadır. Ancak bu süre, hakederek tahliye tarihini geçemeyecektir. Diğer yandan, denetim süresi içinde işlenen ikinci suçun cezası, genel hükümlere göre ayrıca infaz edilecektir." şeklindeki açıklama karşısında;

7242 sayılı Kanun döneminde koşullu salıverilmenin geri alınması durumunda, denetim süresinde işlenen suçlardan verilen hapis cezalarının miktarları yazılıp anılan hapis cezalarının iki katı sürenin soyut biçimde aynen infazına karar verilmesinin yanlış hesaplamalara yol açacağı, her somut olayda denetim süresinde işlenen her bir suç için kendi suç tarihinden başlayarak hak ederek tahliye tarihini geçmemek üzere iki katı sürenin ayrı ayrı hesaplanarak ne kadar sürenin aynen infaz edileceğinin kararda açıkça gösterilmesinin, yanlış hesaplamaların ve infazda oluşabilecek tereddütlerin önüne geçilmesi bakımında büyük önem arzettiği,

Bu itibarla somut olayda,

Silivri 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 18.01.2007 tarihli ve 2003/518 Esas, 2007/11 Karar sayılı kararı ile

4 aylık hapis cezasının iki katı olan 8 aylık sürenin suç tarihi olan 22.12.2002 tarihinden başlayarak, hakederek tahliye tarihi olan 18.01.2023 tarihini geçmemek üzere infazına,

Büyükçekmece 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 27.03.2014 tarihli ve 2012/2804 Esas, 2014/396 Karar sayılı kararı ile 2 yıl 6 aylık hapis cezasının iki katı olan 4 yıl 12 aylık sürenin suç tarihi olan 21.11.2009 tarihinden başlayarak, hakederek tahliye tarihi olan 18.01.2023 tarihini geçmemek üzere infazına,

Suşehri Asliye Ceza Mahkemesinin 18.04.2017 tarihli ve 2016/107 Esas, 2017/172 Karar sayılı kararı ile 2 yıl 6 aylık hapis cezasının iki katı olan 4 yıl 12 aylık sürenin suç tarihi olan 01.12.2009 tarihinden başlayarak, hakederek tahliye tarihi olan 18.01.2023 tarihini geçmemek üzere infazına,

Beykoz 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 31.01.2019 tarihli ve 2017/829 Esas, 2019/33 Karar sayılı kararı ile 5 aylık hapis cezasının iki katı olan 10 aylık sürenin suç tarihi olan 04.01.2008 tarihinden başlayarak, hakederek tahliye tarihi olan 18.01.2023 tarihini geçmemek üzere infazına karar verilmesi gerekirken,

Hükümlünün 04.01.2008 tarihinde işlediği hırsızlık suçundan 5 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 51 ... maddesi gereğince ertelenmesine ve 3 yıl denetim süresine tabi tutulmasına dair Beykoz 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 24.04.2008 tarihli ve 2008/86 Esas, 2008/230 Karar sayılı kararını müteakip, sanığın erteleme süresi içerisinde 21.11.2009 tarihinde işlediği kasıtlı suçtan Büyükçekmece 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 27.03.2014 tarihli kararı ile mahkum olduğunun ihbar edilmesi üzerine,

hükümlü hakkında Beykoz 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 24.04.2008 tarihli kararı ile verilen 5 ay hapis cezasının aynen infazına ilişkin Beykoz 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 31.01.2019 tarihli ve 2017/829 Esas, 2019/33 Karar sayılı kararının önceden verilen erteleme kararının aynen infazına ilişkin olduğu ve tek bir suça karşılık geldiği gözetilmeden, hem erteleme kararının hem de aynen infaz kararının mükerrer şekilde toplamaya dahil edilmesinde ve madde metninde belirtildiği ve yukarıda da açıklandığı üzere suçların ayrı ayrı hesaplanması gerekirken,

tüm suçları topladıktan sonra iki katı sürenin hesaplanması ile ilk suç işleme tarihi olan 22.12.2002 tarihinden başlamak üzere infazına karar verilmesinde isabet görülmemiştir.”

Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE

1. 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309 uncu maddesinin, (1), (2) ve (3) üncü fıkraları; (1) Hâkim veya mahkeme tarafından verilen ve istinaf veya temyiz incelemesinden geçmeksizin kesinleşen karar veya hükümde hukuka aykırılık bulunduğunu öğrenen Adalet Bakanlığı, o karar veya hükmün Yargıtayca bozulması istemini, yasal nedenlerini belirterek Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına yazılı olarak bildirir. (2) Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı, bu nedenleri aynen yazarak karar veya hükmün bozulması istemini içeren yazısını Yargıtayın ilgili ceza dairesine verir. (3) Yargıtayın ceza dairesi ileri sürülen nedenleri yerinde görürse, karar veya hükmü kanun yararına bozar.

2. 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'un, 15.04.2020 tarihinde yürürlüğe giren 7242 sayılı Kanun'un 48 ... maddesiyle değişik 107 nci maddesinin (6), (12), (13) ve (14) üncü fıkraları;

(6) Koşullu salıverilen hükümlünün tâbi tutulacağı denetim süresi, yukarıdaki fıkralara göre infaz kurumunda geçirilmesi gereken süre kadardır. Ancak süreli hapislerde hakederek tahliye tarihini geçemez.

(12) Koşullu salıverilen hükümlünün, denetim süresinde hapis cezasını gerektiren kasıtlı bir suç işlemesi veya kendisine yüklenen yükümlülüklere, infaz hâkiminin uyarısına rağmen, uymamakta ısrar etmesi hâlinde koşullu salıverilme kararı geri alınır.

(13) Koşullu salıverilme kararının geri alınması hâlinde hükümlünün;

a) Sonraki suçu işlediği tarihten itibaren başlamak ve hak ederek tahliye tarihini geçmemek koşuluyla sonraki işlediği her bir suç için verilen hapis cezasının iki katı sürenin,

b) (Değişik bend: 25.05.2005-5351 S.K./8. md) Yükümlülüklerine aykırı davranması hâlinde, bu yükümlülüklere uymama tarihi ile hak ederek salıverilme tarihi arasındaki süreyi geçmemek koşuluyla ihlalin niteliğine göre (Ek ibare 14.04.2020 - 7242 S.K./48. md) takdir edilecek bir sürenin,

Ceza infaz kurumunda aynen (Ek ibare 14.04.2020 - 7242 S.K./48. md) çektirilmesine karar verilir. Koşullu salıverilme kararının geri alınmasından sonra aynı hükmün infazı ile ilgili bir daha koşullu salıverilme kararı verilmez.

(14) Denetim süresi yükümlülüklere uygun ve iyi hâlli olarak geçirildiği takdirde, ceza infaz edilmiş sayılır.

Şeklinde düzenlenmiştir.

3. Hükümlünün infaza konu içtimalı 25 yıl hapis cezasının infazı sırasında 23.05.2002 tarihinden geçerli olmak üzere şartla tahliyesine karar verildiği, bihakkın tahliye tarihi 18.01.2023 olarak tespit edilen hükümlünün, denetim süresi içerisinde 22.12.2002, 04.01.2008, 21.11.2009, 01.12.2009 tarihlerinde işlemiş olduğu hapis cezasını gerektiren kasıtlı suçlardan dolayı hapis cezası ile cezalandırıldığı anlaşılmaktadır.

4. Şartla tahliyenin geri alınmasına ve aynen infaza ilişkin verilecek kararda, 7242 sayılı Kanun'un 48 ... maddesi ile değişik 5275 sayılı Kanun'un 107 nci maddesinin 13 üncü fıkrası uyarınca denetim süresinde işlenen her bir suç için kendi suç tarihinden başlayarak bihakkın tahliye tarihini geçmemek üzere iki katı sürenin ayrı ayrı hesaplanarak ne kadar sürenin aynen infaz edileceğinin açıkça gösterilmesinin, yanlış hesaplamaların ve infazda oluşabilecek tereddütlerin önüne geçilmesi bakımından büyük önem taşımaktadır.

5. Somut olayda. İnfaz hakimliğince, daha önce şartla tahliyesine karar verilen hükümlünün, denetim süresi içerisinde işlemiş olduğu hapis cezasını gerektiren kasıtlı suçlar nedeniyle şartla tahliye kararının geri alınmasına ve aynen infaza dair karar verildiği sırada,

hükümlünün denetim süresinde işlediği her bir suç için suç tarihinden başlayarak hak ederek tahliye tarihini geçmemek üzere iki katı sürenin ne kadar olduğunun ayrı ayrı hesaplanarak her bir suç için aynen infazına karar verilecek sürenin ve hangi tarih aralığını kapsadığının kararda denetime imkan verecek şekilde açıkca gösterilmeksizin ve aynen infazı gereken süre belirlenirken 04.01.2008 tarihinde işlediği hırsızlık suçundan almış olduğu mahkumiyet hükmü mükerrer olarak toplamaya dahil edilmek suretiyle,

denetim süresinde işlenen suçlara konu hapiscezalarının iki katı olan sürenin denetim süresinde işlenen ilk suç tarihi olan 22.12.2002 tarihinden başlamak üzere aynen infazına şeklinde karar verilmesi yasaya aykırı olup, kanun yararına bozma talebi yerinde görülmüştür.

III. KARAR