Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2008/5868 K.2008/8290

Taraflar arasında birleştirilerek görülen davada;

Davacı Hazine, çekişme konusu taşınmazın tescil harici bırakılan devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden olduğunu, davalı M.'nın bu yere ev ve ahır yapmak suretiyle elattığını ileri sürerek, elatmanın önlenmesi, yıkım ve Hazine adına tescil istemiş, yargılama sırasında taşınmazın 1332 parsel sayısı ile Okurcalar Belediyesi adına kayıtlandığını sonrada tahsisen davalı M.adına tescil edildiğini, taşınmazın kıyı-kenar çizgisi içerisinde kaldığını, ayrıca davalı M.'nın hak sahibi olma koşullarını taşımadığını belirterek, tapu iptali ve tescili isteğinde bulunmuştur.

Davalılar, davanın reddini saunmuşlardır.

Davanın reddine ilişkin olarak verilen karar, Dairece "...Hazine ile Belediye arasında görülen mülkiyetin tespitine ilişkin davanın eldeki dava ile birleştirilmesi, tahsisin iptaline ilişkin idari yargıda açılan iptal davasının kesinleşmesinin beklenmesi, tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi" gerektiği gerekçesiyle bozulmuş, mahkemece bozmaya uyulmuş olmakla yapılan yargılama sonunda; davacı Hazinenin dava konusu 1332 no'lu parsel ile ilgili idari yargıda açtığı iptal davasının redle sonuçlanıp kesinleştiği gerekçesiyle asıl ve birleştirilen davaların reddine karar verilmiştir.

Karar, davacı Hazine vekili tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi Ş.D. İ.ün raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp, düşünüldü.

-KARAR-

Dava ve birleştirilen dava, elatmanın önlenmesi, yıkım, tapu iptali ve tescil isteklerine ilişkindir.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.

Dosya içeriğine ve toplanan delillere göre, niza konusu yer, kadastro tespitinde tescil harici bırakılan yer olup, dava tarihi olan 27.08.1996 tarihi itibariyle tescil harici yer iken Hazine'nin eldeki dava ile elatmanın önlenmesi, yıkım ve tescil isteklerinde bulunduğu, davanın devamı sırasında niza konusu taşınmazın bir kısmının 1332 parsel numarası altında 2981 Sayılı Yasaya dayanılarak idari yoldan davalı Okurcalar Belediyesi adına tescil edildiği, daha sonra Belediye Encümen Kararına dayalı olarak diğer davalı M.'ya satıldığı ve adına sicil kaydının oluştuğu, bu defa Hazine'nin sicil kaydı oluşan bu yerle (1332 sayılı parsel) ilgili olarak davalı Mustafa aleyhine tapu iptal ve tescil davası açtığı ve eldeki dava ile birleştirildiği anlaşılmaktadır.

Davacı Hazine, söz konusu davalarda iki nedene dayanmaktadır. Birincisi, niza konusu yerin kıyı-kenar çizgisi içerisinde olup, Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olması, ikincisi ise, ilk dava açıldıktan sonra davalı M.adına oluşturulan tapu kaydının yasalara uygun olarak oluşturulmadığı, tahsis kararı olmaksızın söz konusu kaydın oluşturulduğu yolundadır.

Mahkemece, yapılan inceleme, araştırma ve alınan bilirkişi raporuna göre, niza konusu taşınmazın bir bölümünü oluşturan 1332 sayılı parselin kıyı-kenar çizgisi dışında kaldığı saptandığına göre bu nedene dayalı olarak söz konusu parselle ilgili davanın reddedilmiş olması kural olarak doğrudur.

Ne varki, davacı Hazine bu parselin davalı M.adına tahsisi yapılmadan doğrudan doğruya Belediye Encümen Kararına dayalı olarak satışının yapılmasının yasal olmadığını da iddia etmekte olup, mahkemece bu konuda herhangi bir araştırma yapılmamıştır.

Diğer taraftan, niza konusu taşınmaz, ilk açılan davanın devamı sırasında 1332 parsel sayısını alan taşınmazla birlikte bunun güneyinde kalan ve halen tescil harici olan bölümü de kapsamakta olup, davacı Hazine bu yerin 3402 Sayılı Yasanın 18. maddesine göre adına tescilini talep etmiş olup, mahkemece bu konuda bir araştırma yapılmadığı gibi, bu bölümün dava tarihinde davalı M.'nın kullanımında olup, olmadığı da saptanmış değildir.

Hal böyle olunca, Belediye Encümen Kararına göre davalı M.adına oluşturulan çap kaydının 2981 Sayılı Yasa hükmüne uygun olarak tesis edilip edilmediğinin araştırılması, başka bir anlatımla davalının anılan yasa hükümlerinden istifade olanağının bulunup bulunmadığının kuşkuya yer bırakmayacak şekilde tespit edilmesi, diğer taraftan 1332 sayılı çap kaydı dışında kalan nizalı kısımla ilgili Hazine adına 3402 Sayılı Yasanın 18. madde koşullarının oluşup oluşmadığının, dava tarihinde bu yeri davalı M.nın kullanıp kullanmadığının duraksamaya yer vermeyecek şekilde belirlenmesi,

ayrıca nizalı taşınmazın tescil harici bırakılma nedeni araştırılarak kamu malı niteliğinde olmadığı anlaşıldığı takdirde, davalı M.'nın Türk Medeni Kanunu'nun 1023. madde koşullarından yararlanıp yararlanmayacağının üzerinde durularak, değerlendirilmesi, hasıl olacak sonuca sonuca göre davacı Hazinenin dava ve birleştirilen davadaki istekleri yönünden bir karar verilmesi gerekirken, eksik soruşturmaya dayalı olarak yazılı olduğu üzere karar verilmiş olması doğru değildir.