Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2009/2333 K.2009/3574

Taraflar arasında görülen davada;

Davacı, 8 parsel sayılı taşınmazın Karaburun Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2002/90 E. ve 2004/158 sayılı kararı ile kıyı kenar çizgisi içinde kalması nedeniyle tescil harici bırakılmasına karar verildiğini ve bu kararın kesinleştiğini, taşınmazın tesciline dayanak olan Karaburun Sulh Hukuk Mahkemenin 1964/44 E. ve 1964/56 sayılı kararının kesin hüküm oluşturduğunu ileri sürerek yargılamanın yenilenmesine ve anılan kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davalı, yargılamanın yenilenmesi şartlarının bulunmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, önceki kararın kesin hüküm oluşturduğu nedeniyle yargılamanın yenilenmesi talebinin kabulüne karar verilmiştir.

Karar, taraflarca süresinde temyiz edilmiş olmakla, Tetkik Hakimi ..... raporu okundu. Düşüncesi alındı. Dosya incelendi. Gereği görüşülüp, düşünüldü.

-KARAR-

Dava, yargılamanın iadesi istemine ilişkindir.

Mahkemece yargılamanın iadesi isteminin kabulüne karar verilmiştir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden, HUMK’nun 445/10. maddesi hükmü gözetilerek yargılamanın yenilenmesi isteğinin kabulüne karar verilmiş olmasında bir isabetsizlik yoktur. Davalının temyiz itirazları yerinde değildir. Reddine,

Ancak, yargılamanın iadesi istemine ilişkin dava, HUMK’nun 445. ve sonraki maddelerinde açıklandığı üzere bağımsız bir dava niteliğinde olup, yargılamanın iadesi yoluyla iptali istenen ilamın, taşınmazın aynına yönelik bulunduğu ve konusunu oluşturan hakkın değerinin belirlenebilir olduğu açıktır.

Yukarıda değinilen ilkeler karşısında davanın nispi harca tabi tutulması zorunludur.

Bilindiği gibi; Harçlar Yasası harcın alınmasını veya tamamlattırılmasını yanların isteklerine bırakmamış, bu yönün mahkemece kendiliğinden gözetileceğini hükme bağlamıştır. Harçlar Yasası’nın buyurucu nitelikteki 32. maddesinde yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemlerin yapılamayacağı öngörülmüştür. Hal böyle olunca; çekişme konusu taşınmazın dava tarihindeki değerinin saptanması ve Hazine harçtan muaf olduğundan harcın tamamlatılmasına bu nedenle gerek bulunmadığından, belirlenecek değer üzerinden davacı yararına nispi vekalet ücreti tayini, istek halinde de davacı tarafça yatırılan harcın iadesine karar verilmesi gerekirken aksine düşüncelerle yazılı olduğu biçimde karar verilmesi doğru değildir.