Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2009/468 K.2009/3896

Taraflar arasında görülen davada;

Davacı, miras bırakanı S... M...'nın malik olduğu 19 ve 20 parsel sayılı taşınmazlarla ilgili dava dışı yüklenicilerle kat karşılığı inşaat sözleşmesi yaptığını, yüklenicilerin daire satışına izin verme taahhüdünü yerine getirdiğini sanan miras bırakanın 19 parselin tamamını yüklenicilerden haricen daire alan davalıya tapuda temlik ettiğini, daha sonra yüklenicilerin edimlerini yerine getirmemeleri nedeniyle sözleşmenin feshedildiğini, satış vaadi sözleşmesine dayalı arsa sahibi miras bırakan aleyhine açılan davalarında reddedilip kesinleştiğini davalının haksız ve hile ile edindiği 19 parsel sayılı taşınmazı iade etmediğini ileri sürerek, tapunun iptal ve tescilini, elatmanın önlenmesi ile kamulaştırma bedelinin faiz ve ferileriyle birlikte kendisine ödenmesi isteğinde bulunmuştur.

Davalı, çekişmeli taşınmazın 1993 yılında temlik edildiğini, zamanaşımı ve hak düşürücü sürelerin geçtiğini bildirip, davanın bu nedenle reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın Borçlar Kanununun 31.maddesinde düzenlenen 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açılmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Karar, davacı tarafından süresinde duruşma istekli temyiz edilmiş olmakla, duruşma günü olarak saptanan 31.3.2009 Salı günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden vekili Avukat C.A.geldi, davetiye tebliğine rağmen temyiz edilen vekili avukat gelmedi, yokluğunda duruşmaya başlandı, süresinde verildiği ve kayıt olunduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra gelen vekilin sözlü açıklamaları dinlendi, duruşmanın bittiği bildirildi, bu sırada temyiz edilen vekili Avukat N.F.nun geldiği görüldü, mazereti kabul edilip dinlendi, iş karara bırakıldı. Bilahare Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelenerek gereği görüşülüp düşünüldü:

Dava, tapu iptal ve tescil isteğine ilişkindir.

Dosya içeriğinden, toplanan delillerden; çekişme konusu 19 parsel sayılı taşınmazın davacının miras bırakanı S....M...K.....adına kayıtlı iken 15.6.1993 tarihinde satış suretiyle davalı İ.... Ç.......'ya temlik edildiği anlaşılmaktadır.

Davacı, miras bırakanı S.... M....'nın malik olduğu 19 ve 20 parsel sayılı taşınmazlara, kat karşılığı inşaat yapılmak üzere, dava dışı yüklenicilerle murisin sözleşme yaptığını, buna göre yüklenicilere daire satışına izin verme taahhüdünü yerine getirdiğini sanarak 19 parselin tamamını yüklenicilerin bilgisi dahilinde, haricen daire alan davalıya temlik ettiğini, kat karşılığı inşaat sözleşmesinin yüklenicilerin edimlerini yerine getirmemeleri nedeniyle feshedildiğini, davalının haksız edindiği 19 parsel sayılı taşınmazı iade etmediğini ileri sürerek, eldeki davayı açmıştır.

İddianın bu ileri sürülüş biçiminden, davada yolsuz tescil hukuksal nedenine dayanıldığı sonucuna varılmaktadır.

Gerçekten de; 1994/474 E - 44 karar sayılı davacının miras bırakanı tarafından yükleniciler aleyhine açılan sözleşmenin feshi davasının kabul edilerek 9.10.1997 tarihinde kesinleştiği, 3.kişiler tarafından kayıt maliki ve yükleniciler aleyhine açılan satış vaadi sözleşmesine dayalı davanın da ifası mümkün olmadığı gerekçesiyle reddedilip, 20.4.2000 tarihinde kesinleştiği, (94/52E - 1998/76 K.) davalının taraf olduğu bu davada, yükleniciden satın aldığı 2 nolu daireye karşılık taşınmazın maliki S.M.... tarafından arzın devredildiğini yükleniciden bedelini ödeyip, 2 nolu daireyi satın aldığını diğer daire ve dükkanlarda bir hak talebi olmadığını imzası ile beyan ettiği sabittir.

Öte yandan, dava dışı yüklenici Ve...Y....'nın imzası bulunan 1.6.1993 tarihli belge örneğinde 19 ve 20 parsel sayılı taşınmazlar üzerine inşaa edilen binanın 2 nolu dairesinin İ.... Ç......'ya 75 milyon liraya satıldığı, tapuda tescil işlemin yapıldığı arsa sahibi S.M..... tarafından da müstehiklerin hissesinin verildiği belirtilmiştir.

Bu belirlemelere göre; davalı adına olan sicilin (19 parselin) dayanağının, davacının miras bırakanı ile dava dışı yükleniciler arasında yapılan kat karşılığı inşaat sözleşmesi olduğu, sözleşmenin de hükmen feshedilmesi nedeniyle, sicilin dayanağını oluşturan işlemin ortadan kalktığı böylelikle davalı adına varolan kaydın yolsuz hale geldiği açıktır.

Yargılama aşamalarında bu işlemlerin hile olarak bildirilmiş olması davanın belirtilen vasfını ortadan kaldırmaz. Bu sebeple, davada Borçlar Kanununun 31.maddesinin uygulama yeri yoktur.

Hal böyle olunca; yolsuz tescil nedenine dayalı olan davaların bir süreye bağlı olmaksızın ileri sürme olanağı bulunduğu hususu yukarıda belirlenen olgularla birlikte değerlendirildiğinde, davalı adına oluşan sicilin dayanağını teşkil eden kat karşılığı inşaat sözleşmesinin hükmen feshedildiği, sicilin dayanaksız ve yolsuz hale geldiği gözetilerek davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile yazılı olduğu üzere hüküm kurulmuş olması doğru değildir.

.