Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2009/4792 K.2009/6192

Taraflar arasında görülen davada;

Davacı, paydaşı olduğu 476 parsel sayılı taşınmazın davalı paydaşlar tarafından yapılaşmak suretiyle kullanıldığını, payına karşılık taşınmazda yer kullanamadığını ileri sürerek elatmanın önlenmesi isteğinde bulunmuştur.

Davalılar, davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, davacının paydaşı olduğu taşınmazdan yararlanmasının engellendiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karar, davalı M... H.... tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp, düşünüldü.

Dava, paydaşlar arasında elatmanın önlenmesi isteğine ilişkindir.

Mahkemece, davacı yönünden intifadan men koşulunun oluştuğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dosya içeriğinden toplanan delillerden, çekişmeli 476 parsel sayılı taşınmazın paylı mülkiyet üzere olduğu, taraflar dışında paydaşlar bulunduğu, davalılar ve dava dışı paydaşlar tarafından yapılanmak suretiyle taşınmazın bir bölümünün kullanıldığı, davacının taşınmazda yer kullanamadığını ileri sürerek payına vaki elatmanın önlenmesi isteğiyle eldeki davayı açtığı, mahkemece yapılan uygulama ve alınan bilirkişi raporlarından, paydaşlar arası fiili kullanma biçiminin oluşmadığı, tüm paydaşları kapsar bir paylaşımın bulunmadığı taraflar arasındaki uyuşmazlığın paylı mülkiyet hükümlerine göre çözümlenmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Bilindiği üzere. Paylı mülkiyette taşınmazdan yararlanamıyan paydaş, engel olan öteki paydaş veya paydaşlardan payına vaki elatmanın önlenilmesini her zaman istiyebilir. Hatta elbirliği mülkiyetinde dahi paydaşlardan biri öteki paydaşların olurlarını almadan veya miras şirketine temsilci atanmadan tek başına ortak taşınmazdan yararlanmasına engel olan ortaklar aleyhine elatmanın önlenilmesi davası açabilir.

Ancak, o paydaşın, payına karşılık çekişmesiz olarak kullandığı bir kısım yer varsa açacağı elatmanın önlenilmesi davasının dinlenme olanağı yoktur. Yerleşmiş Yargıtay İçtihatlarına ve aynı doğrultudaki bilimsel görüşlere göre payından az yer kullandığını ileri süren paydaşın sorununu elatmanın önlenilmesi davası ile değil, kesin sonuç getiren taksim veya şuyun satış yoluyla giderilmesi davası açmak suretiyle çözümlemesi gerekmektedir.

O halde, eldeki paydaşlar arasındaki elatmanın önlenilmesi davasında harici veya fiili taksim bulunmadığına göre uyuşmazlık yukarıda değinildiği gibi, Medeni Kanununun müşterek mülkiyet hükümlerine göre çözümlenmelidir.

Hal böyle olunca, yukarıda değinilen ilkeleri kapsar biçimde bir inceleme ve araştırma yapılması sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken eksik incelemeyle yetinilerek yazılı olduğu üzere hüküm kurulmuş olması doğru değildir.