Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2011/4903 K.2011/7193

Taraflar arasında görülen davada;

Davacı, davalı oğulları E... ve K...’in düzenledikleri sahte protokol ile kendisini toplam 400.000 TL borçlu gösterdiklerini ve sahte protokole dayalı icra takibi başlattıklarını, takibin kesinleştirildiğini, icra dosyasında çekişmeli 4629 ada 10 parselinin satışını tesadüfen öğrendiğini, satışı engellemek için İİK 65 maddeye dayalı olarak borca ve imzaya itirazda bulunduğunu, ancak itirazın reddedildiğini, açtığı davada ise istenen teminatı yatıramaması nedeniyle taşınmazın ihale ile değerinin çok altında bir değer olan 1.455.000 TL karşılığında davalı S...’a satıldığını, satışın davalılar arasındaki anlaşma ile gerçekleştiğini, muvazaalı olduğunu ileri sürerek, satışın iptali ile adına tescili isteğinde bulunmuştur.

Davalılar, davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, kesin süre içerisinde harcın tamamlanmadığı ve muvazaanın kanıtlanmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Karar, davacı vekili tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi raporu okundu. Düşüncesi alındı. Dosya incelendi. Gereği görüşülüp, düşünüldü.

Dava, tapu iptal ve tescil isteğine ilişkindir. Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.

Dosya içeriğinden ve toplanan delillerden; dava dilekçesinde 500.000.-TL değer gösterilerek 10.02.2011 tarihinde davanın açıldığı, mahkemece 25.11.2010 tarihli oturumda, ihale dosyasında taşınmazın 1.455.000.-TL'ye ihale edildiği gözetilerek, bu değer üzerinden eksik harcı ikmal etmek üzere davacı tarafa süre verildiği, 31.12.2010 tarihli oturumda ise eksik harcın ikmali için kesin süre verildiği, eksik harcın bu süre içerisinde yatırılmadığı, bu nedenle 10.2.2011 tarihli oturumda davanın reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Bilindiği üzere; davanın ve dava konusu taşınmazın harca esas gerçek değeri; dava dilekçesinde gösterilen değer değil keşfen belirlenen değerdir.

Bu gibi davalarda, HUMK.'nun 413.maddesi ile 492 Sayılı Harçlar Yasasının 16.maddesinde öngörülen düzenlemelerin gözetilmesi, orada görülen işlemlerin yerine getirilmesi ve harcın buna göre alınması zorunludur. Yasa, harcın tamamlanmasını yanların isteğine bırakmamış, (492/26.md.) mahkemece kendiliğinden nazara alınacağını, 492 sayılı Harçlar Yasasının 32.maddesi de yargı işlemlerinde alınması gereken harçların ödenmedikçe müteakip işlemlerin yapılamayacağını öngörmüştür.

O halde, harca esas gerçek dava değeri olarak keşfen belirlenen dava değeri üzerinden harç ikmali yapılmadıkça işin esasının incelenemeyeceği kuşkusuzdur.

Öte yandan, önele rağmen harcın tamamlanmamış olması da doğrudan davanın reddine esas teşkil etmiz.

Böyle bir durumda, mahkemece yapılacak iş; HUMK.'nun 409.maddesi uyarınca dosyanın yenileninceye kadar işlemden kaldırılmasına; maddede belirtilen süre içerisinde harcın yatırılmadığı, dosyanın yenilenmediği anlaşıldığı takdirde davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesinden ibarettir.

Ayrıca, HUMK.'nun 185.maddesinde öngörülen hüküm de gözardı edilerek 10.02.2011 tarihli oturumda davalılar vekilinin davayı takip ettiklerine ilişkin beyan üzerinde de durulmamıştır.