Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2011/7878 K.2011/9509

Taraflar arasında görülen davada;

Davacı, miras bırakandan intikal eden 12 parça taşınmazdaki payların tek bir kişide toplanıp daha sonra her mirasçıya ayrı ayrı parsel olarak taksim yapılması için davalı ve dava dışı kardeşi tarafından ikna edildiğini, bu amaçla çekişme konusu taşınmazlardaki paylarını satış suretiyle davalıya temlik ettiğini, karşılığında bedel ödenmediğini, aradan geçen zamana rağmen davalının taksime yanaşmadığını, taşınmazların hile ile elinden alındığını, aynı zamanda temliklerin gabin ve muvazaa ile illetli olduğunu ileri sürerek, tapu iptal ve tescile karar verilmesini istemiştir.

Davalı, tüm kardeşlerinin paylarını birikimleri ile satın aldığını, satış bedelini davacıya ödediğini, iddiaların yerinde olmadığını belirtip, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, iddiaların kanıtlanamadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

Karar, davacı vekilince tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp, düşünüldü.

Dava, hile hukuksal nedenine dayalı tapu iptal ve tescil isteğine ilişkindir. Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir. Dosya içeriğinden ve toplanan delillerden; muris adına kayıtlı olan çekişme konusu taşınmazlardan 11 adedinin 3.8.2004 ve 20.7.2005 tarihlerinde davanın tarafları ve dava dışı mirasçılar adına tapuda intikal işlemlerinin yapıldığı ve aynı tarihte davacı ve diğer mirasçıların paylarının satış suretiyle davalıya devrettikleri anlaşılmaktadır. Nevarki davaya konu edilen diğer 190 ada 50 parsel sayılı taşımazın ise davalıya kimin tarafından temlik edildiği ve öncesinde davacının mülkiyet hakkının olup olmadığı anlaşılamamaktadır.

Davacı, anılan taşınmazların öncesinde murislerine ait olduğunu, intikal eden payların tek bir kişide toplanıp her mirasçıya müstakil parsel olarak dağıtılması için taksim yapılacağı konusunda davalı ve dava dışı mirasçı tarafından ikna edildiğini, bu amaçla paylarını davalıya temlik ettiklerini, ne varki davalının kendilerini oyalayarak taksime yanaşmadığını, paylarının hile ile elinden alındığı hususunu 2008 yılı Ağustos ayında öğrendiğini ileri sürerek, eldeki davayı açmıştır.Bilindiği üzere; hile,

genel olarak bir kimseyi irade beyanında bulunmaya,özellikle sözleşme yapmaya sevketmek için onda kasten hatalı bir kanı uyandırmak,veya esasen var olan hatalı bir kanıyı koruma yahut devamını sağlamak şeklinde tanımlanır.

Hata da yanılma hilede yanıltma söz konusudur.B.K'nun 28/l maddesinde açıklandığı üzere taraflardan biri diğer tarafın kasıtlı aldatmasıyla sözleşme yapmaya yöneltilmişse hata esaslı olmasa bile aldatılan taraf için sözleşme bağlayıcı sayılamaz.Değinilen koşulların varlığı halinde aldatılan taraf hakkını kullanmak suretiyle hukuki ilişkiyi geçmişe etkili (makable Şamil) olarak ortadan kaldırabilir ve verdiği şeyi geri isteyebilir.

Öte yandan, hile her türlü delille isbat edilebileceği gibi iptal hakkının kullanılması hiç bir şekle bağlı değildir. Hilenin öğrenildiği tarihten itibaren bir yıllık hak düşürücü süre içerisinde karşı tarafa yöneltilecek bir irade açıklaması, defi yahut dava yoluylada kullanılabilir.

Somut olaya gelince; mahkemece dinlenen tanıklar davacının iddialarını doğrulamışlardır. Ayrıca, davacının satmasını gerektirir bir neden olmadığı gibi, taşınmazların çok değerli olduğu ve davalının da alım gücünün olmadığı da anlaşılmaktadır.

Hal böyle olunca; çekişme konusu 190 ada 50 parsel dışındaki diğer taşınmazlar bakımından davanın kabulüne karar verilmesi, 50 sayılı parselin ise tedavül kayıtlarının ve akit tablolarının merciinden istenip, aynı şekilde davacının payının davalıya devredilmiş olması halinde bu parselinde kabul kapsamına alınması gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması doğru değildir.