Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2012/7839 K.2012/11315

Yanlar arasında görülen elatmanın önlenmesi ve ecrimisil davası sonunda, yerel mahkemece davanın, kabulüne ilişkin olarak verilen karar davalılar tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

Dava, çaplı taşınmaza elatmanın önlenmesi ve ecrimisil istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın reddine dair verilen kararın, Dairece; mutlak biçimde elatmanın önlenmesi ve ecrimisil yönünden değerlendirme yapılması gereğine değinilerek bozulması üzerine yeniden yapılan yargılama sonucu elatmanın önlenmesi ve ecrimisile hükmedilmesinde kural olarak bir isabetsizlik yoktur.

Ancak, davacı tarafından 838 parsel sayılı taşınmazın, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla, A kısmı için 3.000.00-TL, B kısmı için 3.500.00-TL ecrimisil istenmesine karşın ilk kararın yalnızca davalılar tarafından temyiz edildiği ve bu durumda davalılar yararına usuli kazanılmış hak doğduğunun gözetilmesi gerekirken talep aşılmak suretiyle davalılar M. D. ve H. D. için 3.000.00-TL yerine 3.500.00-TL ecrimisil taktiri doğru değildir.

Öte yandan, elatmanın önlenmesi davası yönünden değer bildirilmemiş ise de, ilk kararın ret niteliğinde bulunması nedeniyle Dairece, bozma nedeni yapılmamış ancak bu kez elatmanın önlenmesi davasının kabulüne karar verildiğine göre taşınmazın yöntemine uygun biçimde değerinin belirlememesi ve bu değere terettüp eden harca hükmedilmemesi doğru değildir.

Bilindiği üzere; Harçlar Kanunu, harç alınmasını veya tamamlanmasını yanların isteklerine bırakmamış; değinilen yönün mahkemece kendiliğinden (re'sen) gözetilmesini hükme bağlamıştır. 492 sayılı Kanunun 32. maddesinde ise yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemlerin yapılamayacağı vurgulanmış 30. madde hükmünde de;"... muhakeme sırasında tespit olunan değerin dava dilekçesinde bildirilen değerden fazla olduğu anlaşılırsa yalnız o celse için muhakemeye devam olunur; takip eden celseye kadar noksan değer üzerinden peşin karar ve ilam harcı tamamlanmadıkça davaya devam olunmaz. HUMK.'nun 409. maddesinde gösterilen süre içinde dosyanın muameleye konulması noksan olan harcın ödenmesine bağlıdır." düzenlenmesine yer verilmiştir.

Hal böyle olunca, elatıldığı iddia edilen taşınmazın değerinin belirlenmesi ve bu değerler üzerinden, yukarıda değinilen ilkeler ve düzenlemeler gözetilmek suretiyle, harç ikmali yaptırılması, bu koşul yerine getirildiği takdirde davaya devam edilerek işin esasına girilmesi, soruşturmanın eksiksiz tamamlanması ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, yazılı olduğu olduğu hüküm kurulmuş olması doğru değildir.