Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2013/11311 K.2013/12710

Yanlar arasında görülen yargılamanın yenilenmesi davası sonunda, yerel mahkemece davanın açılmamış sayılmasına ilişkin olarak verilen karar davacı vekili tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

Dava, yargılamanın yenilenmesi isteğine ilişkindir.

Mahkemece, davanın, HUMK'nun 67. maddesi gereğince açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

Dosya içeriğine ve toplanan delillere göre, dava dilekçesinde yargılamının yenilenmesi istenilen Ayvacık Asliye Hukuk Mahkemesinin 1997/230 esas, 1998/ 90 karar sayılı dava dosyasının davalısı E... A...'ın ismi yazılmış ise de, dava dilekçesi ekindeki vekaletname uyarınca E... A...'ın 19.4.1998 tarihinde ölümü nedeniyle mirasçısı olan K... A...'ın vekil tayin ettiği Av. A...Y...tarafından yargılamının yenilenmesi isteğinde bulunulduğu, ayrıca, dava dilekçesi içeriğinde muris ibaresinin yazılı olduğu gözetildiğinde, E... A... mirasçılarından K... A... tarafından eldeki davanın açıldığının kabulü gerekmektedir.

Ne var ki, nüfus kaydına göre, E... A...'ın dava dışı K... A... isimli bir mirasçısının daha bulunduğu anlaşıldığından, bu durumda, iştirakin sağlanması gerekeceğinde kuşku yoktur.

Bilindiği üzere;elbirliği (İştirak) halinde mülkiyet, yasa veya yasada belirtilen sözleşmeler uyarınca aralarında ortaklık bağı bulunan kişilerin, bu ortaklık nedeniyle bir mala veya hakka birlikte malik olma durumudur. M.K.nun 701-703 maddelerinde düzenlenen bu tür mülkiyetin (ortaklığın ) tüzel kişiliği olmadığı gibi eşya üzerinde ortaklardan herbirinin doğrudan doğruya bir hakkı da yoktur. Mülkiyet bir bütün olarak ortaklardan tümüne aittir.

Başka bir anlatımla ortaklık tasfiye oluncaya kadar ortaklardan birinin ayrı mal veya hak sahipliği bulunmayıp, hak sahibi ortaklıktır. Değinilen mülkiyet türünde malikler mülkiyet payları ayrılmadığından paydaş değil, ortaktır. Bu kural, M.K.nun 701 maddesinde (...

Kanun ve kanunda öngörülen sözleşmeler uyarınca oluşan topluluk dolayısıyla mallara birlikte malik olanların mülkiyeti, elbirliği mülkiyetidir.Elbirliği mülkiyetinde ortakların belirlenmiş payları olmayıp her birinin hakkı, ortaklığa giren malların tamamına yaygındır.) biçiminde açıklanmıştır. Elbirliği (İştirak) halinde mülkiyetin bu özelliği itibariyle ortaklar arasında zorunlu dava arkadaşlığı bulunmaktadır.

Şayet yasa veya elbirliği (iştirak) halinde mülkiyeti oluşturan anlaşmada ortaklık adına hareket etme yetkisinin kime ait olacağı belirtilmemişse, ortaklığın tasfiyesini isteme hakkı dışındaki tüm işlemlerde ortakların (iştirakçilerin) oybirliği ile karar almaları ve birlikte hareket etmeleri zorunluluğu vardır.

M.K.nun 702/2 maddesi bu yönde açık hüküm getirmiştir. Ancak, açıklanan kural yargısal uygulamada kısmen yumuşatılmış bir ortağın tek başına dava açabileceği, nevarki, davaya devam edebilmesi için öteki ortakların olurlarının alınması veya miras şirketine atanacak temsilci aracılığı ile davanın sürdürülmesi gerektiği kabul edilmiştir. (ll.l0.982 tarih l982/3-2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı) Nitekim bu görüş bilimsel alanda da aynen benimsenmiştir.

Somut olayda, E... A...'ın mirasçılarından K... A...'ın davada yer almadığı açıktır.