Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2013/15109 K.2013/15860

Yanlar arasında birleştirilerek görülen elatmanın önlenmesi ve yıkım davası sonunda, yerel mahkemece asıl davanın kısmen kabulüne, birleşen davanın kabulüne ilişkin olarak verilen karar taraf vekillerince yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi ... 'ün raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Asıl dava, el atmanın önlenmesi, birleştirilen dava elatmanın önlenmesi ve yıkım isteklerine ilişkin olup, mahkemece asıl davanın kısmen kabulüne, birleşen davanın ise kabulüne karar verilmiştir.

1- Davacı ... tarafından davalı ... aleyhine açılan asıl davada, davacının maliki olduğu 3963 parsel sayılı taşınmaza, davalıya ait duvarın tecavüzlü olduğu belirlenmek suretiyle, asıl davanın kısmen kabulü ile dava konusu 3963 parsel sayılı taşınmazın 9 m2 lik alanına el atmanın önlenmesine, foseptik çukuruna ilişkin talebin reddine karar verilmiş olmasında bir isabetsizlik yoktur. Davalı ... vekilinin temyiz itirazları yerinde değildir, reddiyle aleyhindeki hükmün ONANMASINA,

2- Birleşen davaya gelince, davacısı , maliki olduğu 3562 parsel sayılı taşınmazına bitişik parsel maliki olan asıl davanın davacısı 3963 parsel sayılı taşınmazındaki muhdesatın tecavüzlü olduğunu ileri sürerek el atmanın önlenmesi ve yıkım isteğiyle açığı 2010/727 esas sayılı davanın eldeki dava ile birleştirildiği anlaşılmaktadır.

Bilindiği üzere.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 150/1. maddesi uyarınca, oturuma çağrılmış olan tarafların hiçbiri gelmediği veya gelip de davayı takip etmeyeceklerini bildirdikleri takdirde dava yenileninceye kadar dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilir, anılan Yasanın 150/4. maddesi gereğince işlemden kaldırılmış olan dosya, işlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak üç ay içinde taraflardan birinin dilekçe ile başvurması üzerine yenilenebilir, dava dosyanın işlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak bir ay geçtikten sonra yenilenirse yeniden harç alınır.

Bu harç yenileyen tarafından ödenir ve karşı tarafa yüklenemez.Bu şekilde harç verilerek yenilenen dava eski davanın devamı sayılır. Dosyanın işlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak 3 ay içinde yenilenmeyen davalar HMK'nin 150/5. maddesi uyarınca açılmamış sayılır ve mahkemece bu hususta kendiliğinden karar verilerek kayıt kapatılır.

Bu durumda, dosyanın işlemden kaldırılmasını gerektiren hallerden birinin varlığını (gerçekleştiğini) tespit eden mahkeme, dava yenileninceye kadar dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verir. Mahkeme bu konuda karar vermemiş olsa bile, yukarıda belirtilen dosyanın işlemden kaldırılmasını gerektiren hallerden birinin gerçekleştiği anda, dosya işlemden kaldırılmış sayılır. Mesela iki tarafın da gelmediği veya taraflardan birinin gelip de davayı takip etmeyeceğini bildirdiği oturum tarihi, dosyanın işlemden kaldırılmış olduğu tarihtir. Mahkemenin dosyanın işlemden kaldırılmasına daha sonra karar vermiş veya işlemden kaldırma kararını daha sonra yazmış olması, dosyanın işlemden kaldırılması tarihi olarak kabul edilemez.

Öte yandan dosyanın işlemden kaldırılması kararı bir nihai karar olmadığından temyiz kabiliyeti de bulunmadığı halde, davanın açılmamış sayılması kararı nihai bir karar olduğundan temyizi kabildir.

Yukarıda değinilen ilkeler çerçevesinde somut olaya bakıldığında; birleştirilen 2010/727 esas sayılı dava yönünden, 26.3.2012 tarihli oturumda, takipsiz bırakılması nedeniyle birleşen davada 26.03.2012 tarihi itibariyle yenileninceye kadar HMK'un 150/1. maddesi gereğince dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verildiği, birleşen dava yenilenmediği halde, Mahkemece, bir kez daha 11.6.2012 tarihinde takipsiz bırakıldığı için dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verildiği, ikinci işlemden kaldırma kararı üzerine birleşen davanın davacısı vekili tarafından 6.7.2012 tarihli yenileme dilekçesinin verildiği, bu nedenle Mahkemece, birleşen davanın yasal süresi içerisinde yenilendiği kabul edilerek işin esasına girilerek, birleşen davanın kabulüne karar verildiği görülmektedir.

Hemen belirtilmelidir ki, birleşen davanın 26.3.2012 tarihinde işlemden kaldırılması üzerine dosya yenilenmediğine göre, ikinci kez 6.7.2012 tarihinde birleşen davanın işlemden kaldırılmasına ilişkin kararın yok hükmünde olduğu, ilk işlemden kaldırma tarihi olan 26.3.2012 tarihinden yenileme dilekçesinin verildiği 6.7.2012 tarihi arasında HMK'nin 150/4 maddesinde öngörülen 3 aylık yasal sürenin geçtiği kabul edilmelidir.

Hal böyle olunca, 2010/727 esas sayılı birleşen davanın HMK'nin 150/5. gereğince açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile yazılı olduğu üzere işin esası yönünden karar verilmiş olması doğru doğru değildir.