Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2013/21012 K.2014/6562

Taraflar arasında görülen tapu kaydında düzeltim davası sonunda, yerel mahkemece davanın, kabulüne ilişkin olarak verilen karar davalı vekili tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava, kayıt maliki ile miras bırakanın aynı kişiler olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

Davacı, 148 ada 126 parsel, 155 ada 10 parsel, 156 ada 10 parsel ile 163 ada 39 ve 53 parsel sayılı taşınmazlarda miras bırakanı ''Maksut kızı H. C.ın'' paydaş olduğunu, ancak mirasçılar adına intikal yaptıramadıklarını ileri sürerek, sözkonusu taşınmazların miras bırakanı H. C.'a ait olduğunun tespitine karar verilmesi istekli eldeki davayı açmıştır.

Mahkemece, davacının iddiasının sabit olduğu gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

Çekişmeye konu 163 ada 39 nolu parselin ''Maksut kızı H. C.'' adına, diğer parsellerin ise ''Maksut kızı H. K.'' adına kayıtlı olduğu sabittir.

Bilindiği üzere; taşınmazların, kadastro tespiti ya da tapuya tescili sırasında mülkiyet hakkı sahibinin adı, soyadı, baba adı gibi kimlik bilgilerinin kayda eksik ya da hatalı işlenmesi, kayıt düzeltme davalarının kaynağını oluşturur. Bu tür davalarda kimlik bilgileri düzeltilirken, taşınmaz malikinin değişmemesi, diğer bir anlatımla mülkiyet aktarımına neden olunmaması gerekir.

Bu davalar, taşınmazın aynına ilişkin bulunduğundan 6100 sayılı HMK’nin 12. maddesi uyarınca taşınmazın bulunduğu yer mahkemesinde açılır.

Tapuda kayıt düzeltilmesi davasını, tapu maliki ile mirasçıları açabilir. Bunun yanı sıra 01.01.2002 tarihinde yürürlüğe giren Türk Medeni Kanununun 702. maddesinin son fıkrası gereğince ortaklardan her birinin topluluğa giren hakların korunmasını sağlayabileceği ve bu korumadan bütün ortakların yararlanabileceği öngörüldüğünden elbirliği mülkiyetinde, ortaklardan her hangi biri de tek başına tapuda murisin kimlik bilgileri ilgili olarak düzeltme isteyebilir. Ayrıca bu davaların, bir başka dava nedeniyle verilen yetkiye dayanılarak açılması da mümkündür. Böyle bir yetki verildiğinde yetkiye dayanarak dava açan kişinin aktif dava ehliyeti vardır.

Tapu Müdürlüğüne husumet yöneltilerek açılması gereken kayıt düzeltme davalarında, mahkemece sağlıklı bir inceleme yapılmalı, kayıt maliki ile ismi düzeltilecek kişinin aynı kişi olduğu kuşkuya yer vermeyecek şekilde saptanmalıdır. Bu saptama yapılırken de aşağıda açıklanan yöntem izlenmelidir.

1- Kimlik bilgilerinde düzeltme yapılması istenen dava konusu taşınmazların tapu kayıtları (ilk tesis ve tedavülleriyle) ve kadastro tutanakları (tespit ve tescile esas alınan tüm dayanak belgeleriyle) ayrıca taşınmazlar kadastrodan sonra edinilmişse buna ilişkin tüm belgeler ile birlikte getirtilmelidir.

2- Nüfus Müdürlüğünden, dava konusu taşınmazların tapu kayıtlarında malik olarak görünen kişi ile aynı kimlik bilgilerine sahip bir başka kişi veya kişilerin nüfus kayıtlarının bulunup bulunmadığı araştırılmalı, mevcut ise bu kişi veya kişiler duruşmaya çağrılarak dava konusu taşınmazlarda mülkiyet hakkı iddiaları bulunup bulunmadığı kendilerinden sorulmalı, kaydı düzeltilecek kişilerin nüfus kayıtları, tapu kayıtları ve dayanakları ile bağlantı kurulacak şekilde incelenmelidir.

3- Taşınmazın bulunduğu yerleşim yerinde zabıta aracılığı ile kayıt maliki ile aynı ismi taşıyan başka kişi veya kişilerin bulunup bulunmadığı da araştırılmalıdır.

4- İstem konusunda tanıklar dinlenmelidir.

5- Tüm bu araştırmalar sonucu hala kesin bir kanaat oluşmamış ise mahallinde keşif yapılarak; tanıklar ve varsa tespit bilirkişileri taşınmaz başında dinlenmelidir.

Açıklanan bu hususlar çerçevesinde yapılacak inceleme ve araştırma sonucu, tapu ve nüfus bilgileri arasında bağlantı ve tutarlılık sağlandığında davanın kabulü yoluna gidilmelidir.

Davanın niteliği gereğince, yargılama harcı ve vekâlet ücreti maktu olarak belirlenmelidir.

Tapu Müdürlüğü yasal hasım olduğundan yargılama giderlerinden (ve yargılama giderlerinden olan vekalet ücretinden) sorumlu tutulmamalıdır.

Bu ilkeler ışığında somut olaya bakıldığında; mahkemece yapılan araştırma ve incelemenin hükme elverişli ve yeterli olduğu söylenemez.

Şöyle ki özellikle; çekişmeye konu 163 ada 53 nolu parselin ifraz öncesi geldisi olan 250 nolu kadastral parselin kadastro tutanağı ile dayanak belgelerinin getirtilmediği, 148 ada 126 nolu parselin geldisi olan ve hükmen tescil edilen 161 nolu parsele dayanak Ceyhan Tapulama Mahkemesi'nin 1969/425 Esas, 1970/159 Karar sayılı dosyası, 163 ada 39 nolu parselin geldisi olan, hükmen tescil edilen 123 nolu parsele dayanak Ceyhan 1. Kadastro Mahkemesi'nin 1988/22 Esas, 1993/8 Karar sayılı dosyası, 155 ada 10 nolu parselin geldisi olan 279 nolu parsele dayanak Ceyhan Tapulama Mahkemesi'nin 1969/431 Esas, 1970/157 Karar sayılı dosyası,

156 ada 10 nolu parselin geldisi olan 276 nolu kadastral parsele dayanak Ceyhan Tapulama Mahkemesi'nin 1969/430 Esas, 1970/158 Karar sayılı dosyasının getirtilip, evrak arasında bulunan nüfus kayıtları ile veraset ilamlarının incelenmediği, 163 ada 39 nolu parsel haricindeki taşınmazların tapu kayıtlarında yazıldığı şekilde ''Hatice Kurtlar'' adında Adana il, ilçe ve köylerinde kayıtlı şahıs veya şahısların bulunup bulunmadığının ilgili nüfus müdürlüğünden sorulmadığı, davacının miras bırakanı H.

C.'ın babası olan Kadir oğlu Maksut'un kardeşlerini gösterir aile nüfus kayıt tablosunun temin edilerek kadastro tutanaklarında belirtilen hususların denetlenmediği görülmektedir.