Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2013/2130 K.2013/7222

HUKUK USULÜ MUHAKEMELERİ KANUNU(MÜLGA) (1086) Madde 186

HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU (HMK) (6100) Madde 125

"İçtihat Metni" Yanlar arasında görülen tapu iptali, tescil ve tazminat davası sonunda, yerel mahkemece, davanın reddine ilişkin olarak verilen karar davacı vekili tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü. Dava, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı miras payı oranında tapu iptal- tescil, araç kaydının iptali ile miras payı oranında tescil, olmadığı takdirde aracın bedelinin miras payı oranında tahsili isteğine ilişkindir. Mahkemece, muvazaa iddiasının kanıtlanamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden; mirasbırakan S.G.nın 03.03.2009 tarihinde ölümüyle geriye mirasçı olarak davacı oğlu ile davalı ikinci eşinin kaldığı, muris ile davalının 21.09.2001 tarihinde evlendikten sonra anlaşmalı şekilde 29.06.2004 tarihinde boşandıkları, 30.12.2008 tarihinde ise ikinci kez evlendikleri, mirasbırakana ait çekişmeli 1 parsel sayılı taşınmazdaki 17 nolu bağımsız bölümün davalı ile aralarında görülen anlaşmalı boşanma davasında yaptıkları protokol uyarınca davalı adına hükmen tescil edildiği,

davaya konu edilen 9 parsel sayılı taşınmazdaki 3 nolu bağımsız bölümün muris tarafından 20.03.2009 tarihli akitle satış suretiyle davalıya devredildiği, çekişmeye konu 16 .. 05 plakalı aracın ise davalı adına ilk el olarak satın alma sebebiyle tescilinin gerçekleştirildiği, yargılama sırasında; davalının 1 parsel sayılı taşınmazdaki 17 nolu bağımsız bölümü 24.01.2011 tarihinde, dava dışı N.

Ç.a, 9 parsel sayılı taşınmazdaki 3 nolu bağımsız bölümü 27.04.2011 tarihinde dava dışı M.İ.'a satış suretiyle devrettiği ve anılan kişiler adına sicil kaydının oluştuğu anlaşılmaktadır.

Bilindiği üzere; dava açıldıktan sonrada sınırlayıcı bir neden bulunmadığı takdirde dava konusu malın veya hakkın üçüncü kişilere devredilebilmesi tasarruf serbestisi kuralının bir gereği, hak sahibi veya malik olmanın da doğal bir sonucudur.

Usul Hukukumuzda da ayrık durumlar dışında dava konusu mal veya hakkın davanın devamı sırasında devredilebileceği kabul edilmiş 1086 sayılı HUMK.'nun l86. ve 6100 sayılı Yasanın 125. maddesinde dava konusunun taraflarca üçüncü kişiye devir ve temliki halinde yapılacak usulü işlemler düzenlenmiştir.

Anılan düzenlemeye göre iki taraftan biri dava konusunu (müddeabihi) bir başkasına temlik ettiği takdirde diğer taraf seçim hakkını kullanmakta dilerse temlik eden ile olan davasını takipten vazgeçerek davayı devralan kişiye yöneltmekte, dilerse davasına temlik eden kişi hakkında tazminat davası olarak devam edebilmektedir.

Bu usul kuralının kendiliğinden (re'sen) gözetilmesi gerektiği de açıktır.

Hal böyle olunca, dava konusu taşınmazların dava dışı kişilere temlik edilmesi nedeniyle 6100 S. HMK.'nun 125. maddesi (HUMY'nun 186.maddesi) uyarınca işlem yapılması bu yöndeki usulü eksiklik giderildikten sonra işin esası bakımından bir karar verilmesi için karar bozulmalıdır.