Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2014/14689 K.2014/16754

Taraflar arasında görülen tapu kaydında düzeltim davası sonunda, yerel mahkemece davanın, kabulüne ilişkin olarak verilen karar davalı vekili tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hâkimi ..raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava, tapu kaydındaki kimlik bilgilerinin düzeltilmesi isteğine ilişkindir.

Mahkemece, iddianın ispatlandığı gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı, mirasbırakan dedesi İbrahim Kızıl'ın paydaşı olduğu 413 ada 17 parsel sayılı taşınmazın tapu kaydında mirasbırakanın soyadının yazılmadığını, öte yandan 411 ada 6 parsel sayılı taşınmazın tapu kaydında mirasbırakanın soyadının ve baba adının yazılmadığını ileri sürerek, anılan kayıtların nüfus kayıtlarına uygun şekilde “Mustafa oğlu İbrahim Kızıl” olarak düzeltilmesi isteğiyle eldeki davayı açmıştır.

Bilindiği üzere; taşınmazların, kadastro tespiti ya da tapuya tescili sırasında mülkiyet hakkı sahibinin adı, soyadı, baba adı gibi kimlik bilgilerinin kayda eksik ya da hatalı işlenmesi, kayıt düzeltme davalarının kaynağını oluşturur. Bu tür davalarda kimlik bilgileri düzeltilirken, taşınmaz malikinin değişmemesi, diğer bir anlatımla mülkiyet aktarımına neden olunmaması gerekir.

Bu davalar, taşınmazın aynına ilişkin bulunduğundan 6100 sayılı HMK’nin 12. maddesi uyarınca taşınmazın bulunduğu yer mahkemesinde açılır.

Tapuda kayıt düzeltilmesi davasını, tapu maliki ile mirasçıları açabilir. Bunun yanı sıra 01.01.2002 tarihinde yürürlüğe giren Türk Medeni Kanununun 702. maddesinin son fıkrası gereğince ortaklardan her birinin topluluğa giren hakların korunmasını sağlayabileceği ve bu korumadan bütün ortakların yararlanabileceği öngörüldüğünden elbirliği mülkiyetinde, ortaklardan her hangi biri de tek başına tapuda murisin kimlik bilgileri ilgili olarak düzeltme isteyebilir. Ayrıca bu davaların, bir başka dava nedeniyle verilen yetkiye dayanılarak açılması da mümkündür. Böyle bir yetki verildiğinde yetkiye dayanarak dava açan kişinin aktif dava ehliyeti vardır.

Tapu Müdürlüğüne husumet yöneltilerek açılması gereken kayıt düzeltme davalarında, mahkemece sağlıklı bir inceleme yapılmalı, kayıt maliki ile ismi düzeltilecek kişinin aynı kişi olduğu kuşkuya yer vermeyecek şekilde saptanmalıdır. Bu saptama yapılırken de aşağıda açıklanan yöntem izlenmelidir.

1-Kimlik bilgilerinde düzeltme yapılması istenen dava konusu taşınmazların tapu kayıtları (ilk tesis ve tedavülleriyle) ve kadastro tutanakları (tespit ve tescile esas alınan tüm dayanak belgeleriyle) ayrıca taşınmazlar kadastrodan sonra edinilmişse buna ilişkin tüm belgeler ile birlikte getirtilmelidir.

2-Nüfus Müdürlüğünden, dava konusu taşınmazların tapu kayıtlarında malik olarak görünen kişi ile aynı kimlik bilgilerine sahip bir başka kişi veya kişilerin nüfus kayıtlarının bulunup bulunmadığı araştırılmalı, mevcut ise bu kişi veya kişiler duruşmaya çağrılarak dava konusu taşınmazlarda mülkiyet hakkı iddiaları bulunup bulunmadığı kendilerinden sorulmalı, kaydı düzeltilecek kişilerin nüfus kayıtları, tapu kayıtları ve dayanakları ile bağlantı kurulacak şekilde incelenmelidir.

3-Taşınmazın bulunduğu yerleşim yerinde zabıta aracılığı ile kayıt maliki ile aynı ismi taşıyan başka kişi veya kişilerin bulunup bulunmadığı da araştırılmalıdır.

4-İstem konusunda tanıklar dinlenmelidir.

5-Tüm bu araştırmalar sonucu hala kesin bir kanaat oluşmamış ise mahallinde keşif yapılarak; tanıklar ve varsa tespit bilirkişileri taşınmaz başında dinlenmelidir.

Açıklanan bu hususlar çerçevesinde yapılacak inceleme ve araştırma sonucu, tapu ve nüfus bilgileri arasında bağlantı ve tutarlılık sağlandığında davanın kabulü yoluna gidilmelidir.

Davanın niteliği gereğince, yargılama harcı ve vekâlet ücreti maktu olarak belirlenmelidir.

Tapu Müdürlüğü yasal hasım olduğundan yargılama giderlerinden (ve yargılama giderlerinden olan vekalet ücretinden) sorumlu tutulmamalıdır.

Bu ilkeler ışığında somut olaya bakıldığında; mahkemece yapılan araştırma ve incelemenin hükme elverişli ve yeterli olduğu söylenemez.

Şöyle ki; çekişme konusu 413 ada 17 parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitine dayanak teşkil eden Şubat 1926 tarih ve 47 nolu tapu kaydı ile 411 ada 6 parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitine dayanak teşkil eden Ekim 1315 tarih ve 7 nolu tapu kaydının getirtilmediği, mirasbırakan İbrahim Kızıl'ın nüfus kaydında Ali isminde tek bir kardeşi olmasına rağmen, 413 ada 17 parsel sayılı taşınmazın kadastro tespit tutanağında mirasbırakanın Rüstem isimli bir kardeşinden bahsedildiği ve tanık M...

A..'ın mirasbırakanın Mehmet, Ali ve Rüstem isimli kardeşlerinin olduğunu belirttiği, öte yandan mirasbırakan İbrahim Kızıl'ın nüfus kaydına göre baba adının Mustafa olmasına rağmen, tanıklar M.. B... ile İ.. C..'un mirasbırakanın baba adının Ahmet olduğunu, tanık M.. A..'ın ise mirasbırakanın baba adının Hüseyin olduğunu beyan ettikleri, ancak bu çelişkilerin giderilmediği görülmektedir.

O halde; çekişme konusu taşınmazların kadastro tespitine dayanak teşkil eden yukarıda belirtilen tapu kayıtlarının getirtilmesi, nüfus kayıtları ve kadastro tespit tutanağı ile tanık beyanları arasındaki çelişkilerin giderilmesi, yukarıda değinilen ilkeler ve olgular çerçevesinde talebe konu taşınmazın maliki ile davacının mirasbırakanın aynı kişi olup olmadığının duraksamaya yer bırakmayacak şekilde saptanması ve hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yetinilerek yazılı olduğu üzere karar verilmiş olması doğru değildir.