Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2015/16959 K.2018/13174

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil davası sonunda yerel mahkemece davanın reddine ilişkin olarak verilen karar davacı tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hâkimi ...’un raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava, tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.

Davacı vekili, 167 ada 1 parsel sayılı taşınmazın davacı belediyece yapılan ihale sonucunda davalı tarafından satın alındığını, ihale şartnamesi gereğince işsizliğin önlenmesi amacıyla istihdama yönelik işyeri yapmak kaydı ile ihaleye çıkarılan ve ihale şartnamesinde yazılı şartlarla davalıya devredilen bu taşınmazda davalının yükümlülüklerini yerine getirmediğini, bilahare davalı ile davacı ... arasında yapılan 16/05/2003 tarihli sözleşme gereğince de davalının bu taşınmaza fabrika yapmayı taahhüt ettiğini,

davalının gönderilen ihtarnameye verdiği cevapta yaşadıkları ekonomik kriz ve belediyenin bu yere alt yapı hizmeti getirmemesi nedeniyle taahhüdünü yerine getiremediğini beyan ettiğini, ancak bu nedenlerin haklı neden teşkil etmeyip, davalının inşaat ruhsatı almak için yetkili kurumlara dahi başvurmadığını, davalının taşınmaz üzerindeki kamu haczini ve diğer hacizleri kaldırıp taşınmazı belediyeye devretmesi gerektiğini ileri sürerek dava konusu 167 ada 1 parsel sayılı taşınmazın tapu kaydının iptali ile davacı adına tescilini istemiştir.

Davalı, zamanaşımı definde bulunmuş, dava konusu taşınmazı açık ihale ile satın aldığını ve 21/07/2003 tarihinde kayıtsız şartsız satış işlemiyle adına tescil edildiğini, noterde düzenlenen sözleşmenin bağlayıcılığı olmayıp tapu kaydında herhangi bir şerh ya da takyit bulunmadığını, daha önce benzer bir davada iptal tescil isteğinin reddine karar verilip derecattan geçerek kesinleştiğini, bu taşınmazı satın aldığı tarihte tekstil atölyelerinin bulunup 100’ü aşkın işçi çalıştırdığını, fabrika kurmak istediği için davaya konu taşınmazı satın aldığını, plan ve projelerini hazırlattığını ve fabrika inşaatının ön hazırlıklarını yaptığını,

Tedaştan 20/05/2003 tarihinde enerji talebinde bulunduğunu, dava konusu taşınmaz üzerinde kamu alacağı nedeniyle haciz bulunduğundan 6183 sayılı yasanın 73. maddesi uyarınca taşınmazın devrinin mümkün olmadığını, ülke çapında yaşanan kriz nedeniyle atölyesini kapatmak zorunda kaldığını ve bütün taşınmazlarına kamu haczi konulduğunu, davacı belediyenin su, elektrik gibi alt yapı hizmetlerini yerine getirmeyip fabrika kurulmasını istemesinin haklı tarafı olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, resmi şekilde yapılan satış işleminin herhangi bir şarta bağlı olmadığı gibi davalının ekonomik kriz nedeniyle dava konusu taşınmaza fabrika kuramadığının anlaşıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Dosya içeriği ve toplanan delillere göre, dava konusu 167 ada 1 parsel sayılı 5.310,04 m2 miktarlı arsa vasıflı taşınmazın davacı ... adına kayıtlı iken 07/04/2003 tarihli meclis kararı ve yine aynı tarihli encümen kararına istinaden ihale yolu ile satışına karar verildiği, 07/04/2003 tarihli açık teklif usulü ihale şartnamesinde, istihdama yönelik işyeri yapılmak şartıyla dava konusu taşınmazın ihaleye çıkartıldığının, taşınmaz üzerinde fabrika yapılmasının şart olduğunun, 4 ay içinde temel atılması, 2 yıl içinde bitirilmesi ve üretime geçilmesi, 5 yıl boyunca üretimin durdurulmaması gerektiğinin belirtildiği,

taraflar arasında akdedilen Araç Noterliğinin 16/05/2003 tarihli sözleşmesinde de, dava konusu taşınmazın 05/05/2003 tarihli ihale ile 5.310,04-Tl bedelle davalıya satışının yapıldığı, davalının istihdama yönelik fabrika yapmayı, taşınmazı başka amaçla kullanmamayı, 7 yıl boyunca satmamayı, aksi taktirde bedelsiz olarak arsayı belediyeye devretmeyi, ihale şartnamesinin 9. maddesi gereğince 4 ay içerisinde kuracağı işyerinin plan, proje ve temel inşaatını yapmayı, 2 yıl içerisinde işyerinde üretime başlamayı, 2 yılın sonunda üretime geçmez ise ihale bedelinin yarısı oranında bir bedelle taşınmazı belediyeye devretmeyi,

işyerini 5 yıl açık tutmayı taahhüt ettiği, dava konusu taşınmazın 21/07/2003 tarihli resmi satış işlemiyle tamamının davalı adına tescil edildiği anlaşılmaktadır.

Somut olayda, hem ihale şartnamesi hem de taraflar arasında noterde düzenlenen sözleşmeden taşınmazın, davalıya, istihdama yönelik fabrika binası yapılması koşuluyla temlik edildiği ancak aradan geçen bunca seneye rağmen bina yapılmadığı gibi binanın yapılması için herhangi bir girişimde de bulunulmadığı sabittir.

Hal böyle olunca, davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.