Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2015/18610 K.2018/14176

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil davası sonunda, yerel mahkemece asıl ve birleştirilen davaların kabulüne ilişkin olarak verilen karar, asıl davada davacı ... tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla Tetkik Hakimi ...'un raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü.

-KARAR-

Asıl ve birleştirilen davalar, tenkis istemine ilişkindir.

Asıl ve birleştirilen davada davacılar, miras bırakanları babaları ...’ın 274 ada 31 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki üç katlı apartmanın, zemin katındaki dairenin 1/3 payını davalı oğlu ...’a, 1.katındaki dairenin 1/3 payını davalı kızı ...’e, 2.katındaki dairenin 1/3 payını da davalı oğlu ...’a vasiyetname ile devrettiğini, vasiyetnamenin açılıp okunduğunu, yapılan vasiyetname ile saklı paylarının ihlal edildiğini ileri sürerek, davalılar adına olan tapu kayıtlarının saklı paylarına isabet eden kısımlarının tenkisine karar verilmesini istemişlerdir.

Davalılar, asıl ve birleştirilen davaların reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, davacıların saklı paylarının ihlal edildiği gerekçesiyle ve asıl ve birleştirilen davaların kabulüne karar verilmiştir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden; mirasbırakan ...’ın 28/01/2013 tarihinde ölümü ile geriye mirasçı olarak davacı kızı ... ve eşi .. ile davalı çocukları ..., ... ve ...’ın kaldığı, mirasbırakanın ... 1.Noterliğinin 27/07/2005 tarihli ... yevmiye numaralı vasiyetname ile maliki olduğu 234 ada 31 parsel sayılı taşınmaz üzerinde zemin kattaki dairenin 1/3 payını davalı oğlu ...’a, birinci kattaki dairenin 1/3 payını davalı kızı ...’e, ikinci kattaki dairenin 1/3 payını davalı oğlu ...’a vasiyet ettiği, vasiyetnamenin açılıp okunduğu, asıl davanın 15/05/2013 tarihinde, birleştirilen davanın ise 15/08/2013 tarihinde açıldıkları anlaşılmaktadır.

Mahkemece, miras bırakanın terekesi tespit edilerek, davacıların saklı paylarının ihlal edilip edilmediğine ilişkin alınan bilirkişi raporunda davacı ...’un tenkis alacağının 27.697,08 TL, davacı ...’nin tenkis alacağının ise 3.713,52 TL olduğu belirtilmiş, ne var ki, taleple bağlı kalınarak dava dilekçelerinde gösterilen miktarlar üzerinden davaların kabulüne karar verilmiştir.

Bilindiği üzere; tenkis davalarında, gerçek değer tespit ettirildikten sonra dava harcının buna göre alınması kanun gereğidir. Öyle ise davacının dava dilekçesinde gösterdiği tahmini değeri mahkemece göz önünde tutulmayarak, keşif sonucu tespit edeceği değer üzerinden saklı payların hesap edilmesi gerekmektedir. Böylece belirlenen saklı pay tutarı üzerinden alınacak harcın mahkeme tarafından tespiti ile harç noksanı varsa Harçlar Kanunu 30. maddesi uyarınca ikmal ettirmek üzere davacı tarafa süre verilmesi gerekmektedir.

Harçlar Kanununun 30.maddesi, noksan tesbit edilen değer üzerinden harcın ödenmesi halini düzenlemektedir. Buna göre: ‘Muhakeme sırasında tesbit olunan değerin, dava dilekçesinde bildirilen değerden fazla olduğu anlaşılırsa, yalnız o celse için muhakemeye devam olunur, takip eden celseye kadar noksan değer üzerinden peşin karar ve ilam harcı tamamlanmadıkça davaya devam olunmaz. Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 409 uncu maddesinde gösterilen süre içinde dosyanın muameleye konulması, noksan olan harcın ödenmesine bağlıdır.’

O halde mahkemece yukarıda anılan yasal düzenleme uyarınca eksik harcı ikmal etmek üzere davacı tarafa süre verilmesi, verilen süre içinde harcın ikmal edilmesi halinde, bu değer üzerinden davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile yazılı olduğu üzere hüküm tesisi doğru değildir.