Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2016/11695 K.2019/4793

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil davası sonunda, yerel mahkemece davanın kabulüne ilişkin olarak verilen karar davalı vekili tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi ...’ın raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava, ehliyetsizlik ve muris muvazaası hukuksal nedenlerine dayalı tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.

Davacılar, mirasbırakan babaları ...'ın 108 ada 75 parsel ile 1967 parsel sayılı taşınmazını satış suretiyle dava dışı oğlu ...'e, ...'in de mirasbırakanın kızı olan davalı ...’ya satış yolu ile devrettiğini, devir işleminin gerçekleştiği tarihte mirasbırakanın ehliyetsiz olduğunu, ayrıca temliklerin mal kaçırma amaçlı, bedelsiz ve muvaazaalı olduğunu ileri sürerek tapu kayıtlarının iptali ile miras payları oranında adlarına tescilini istemişlerdir.

Davalı, iddiaların doğru olmadığını, 2001 yılında felç geçiren ve yatalak olan mirasbırakana ilk önce dava dışı kardeşi ...’in bakmaya başladığını ancak bakmakta zorlanması sebebiyle sonrasında mirasbırakana ölene kadar kendisinin en iyi şekilde baktığını, taşınmazların adına devredilmesine davacıların da muvafakat ettiğini, temlikin minnet duygusuyla yapıldığını, mal kaçırma amacının ve muvazaanın olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece temliklerin mal kaçırma amaçlı ve muvazaalı olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne ilişkin verilen karar Dairece, "...Somut olayda; ehliyetsizlik iddiası yönünden yukarıda değinilen ilke ve düzenlemeler kapsamında bir araştırma yapılmış değildir.

O halde, hukuki ehliyetsizliğin kamu düzeni ile ilgili olduğu gözetilerek önemine binaen öncelikle incelenmesi, tarafların bu yönde bildirecekleri tüm delillerin toplanması, varsa miras bırakana ait sağlık kurulu raporları, hasta müşahade kağıtları, reçeteler vs. istenmesi, tüm dosyanın 2659 sayılı Yasanın 7 ve 16. maddeleri hükümleri gereğince Adli Tıp Kurumuna gönderilmesi, akit tarihinde miras bırakanın ehliyetli olup olmadığı yönünde raporunun alınması,

ondan sonra varılacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmesi gerekirken, noksan soruşturma ile yetinilerek yazılı olduğu üzere karar verilmiş olması doğru değildir." gerekçesiyle bozulmuş, mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne karar verilmiştir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun(HMK) 190. Maddesinde, "İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir."; 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun(TMK) 6. maddesinde, "Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür." şeklinde yer alan hükümlerle, açılmış bir davada ispat yükünün kural olarak davacıya yüklendiği tartışmasızdır.

Somut olaya gelince, Adli Tıp Kurumu 4. İhtisas Kurulundan alınan rapor neticesinde mirasbırakanın akit tarihinde ehliyetli olduğu saptanmıştır. Ne var ki, dinlenen tanık beyanlarından muvazaa olgusunun varlığı saptanamamış, temlikin muvazaalı olarak ve mal kaçırma kastı ile yapıldığı iddiası kanıtlanmış değildir.

Hal böyle olunca, davanın reddine karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru değildir.