Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2017/4057 K.2018/14629

Taraflar arasında görülen davada;

Davacı, mirasbırakan ...’ün 13632 parsel sayılı taşınmazını 12.01.1998 tarihinde dava dışı Kemal Baylan’a satış yolu ile temlik ettiğini, iş bu temlikten 3 gün sonra ...’ın taşınmazı 15.01.1998 tarihinde oğlu davalı ...’ye yine satış yolu ile devrettiğini, işlemlerin muvazaalı olduğunu ileri sürerek tapu kaydının iptali ile miras payı oranında adına tescilini, mümkün olmadığı takdirde tenkis hükümlerine göre işlem yapılmasını, ayrıca davalının taşınmazı kötüniyetli kullandığı gerekçesi ile geriye dönük 5 yıllık ecrimisil alacağının tahsilini istemiştir.

Davalı, davanın reddini savunmuştur.

İlk derece mahkemesince, muvazaa olgusunun kanıtlandığı gerekçesi ise tapu iptali ve tescil isteği yönünden davanın kabulüne, ecrimisil isteğinin ise intifadan men şartının gerçekleşmediği gerekçesi ile reddine ilişkin olarak verilen karar, davalı ve davacının istinaf başvuruları üzerine Bölge Adliye Mahkemesince ecrimisil alacağına hasren kaldırılarak yeniden hüküm kurulmuştur.

Karar, davalı tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla, Tetkik Hakimi ...’ın raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp, düşünüldü.

-KARAR-

Dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre; davalının yerinde bulunmayan temyiz itirazının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı 18.391.05 TL. bakiye onama harcının temyiz eden davalıdan alınmasına, 19/11/2018 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

-KARŞI OY-

Dava, muris muvazaasına dayalı tapu iptal, tescil ve ecrimisil isteklerine ilişkindir.

Mahkemece, tapu iptal ve tescil talebinin kabulüne, ecrimisil talebinin reddine ilişkin olarak verilen kararın taraflarca istinaf başvurusu sonucu, davalının istinaf başvurusunun reddine, davacının istinaf başvurusunun kabulüyle, yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, tapu iptal tescil talebinin ve 52.320,00TL ecrimisilin kabulüne karar verilmiş, karar davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Tapu iptal ve tescil talebinin kabulü ve ecrimisilin kural olarak kabulü yönünde sayın çoğunluk ile aramızda görüş ayrılığı yoktur, uyuşmazlık, ecrimisil miktarının hesaplanması ve tespitine yöneliktir.

Davacı,dava dilekçesinde ecrimisil talebinde bulunmasına rağmen talebini miktarlandırmamış, davalının ecrimisil talebinin miktarlandırılması itirazına rağmen ancak 20.10.2016 tarihli dilekçeyle 2010 Ocak -2015 Ocak dönemi için 5 yıllık 52.320,00 Tl ecrimisil talep edilmiştir..

Mahkemece ecrimisil miktarının tespiti konusunda yapılan araştırma ve incelemenin hükme yeterli olduğunu söyleyebilme imkanı yoktur. Şöyle ki; ecrimisil miktarlarının tespiti yönünden dosyaya ibraz edilen bilirkişi raporu hüküm vermeye elverişli olmadığı gibi, hükümde beş yıl için dönemsel belirlenen ecrimisil miktarının ne şekilde hesaplandığı da anlaşılamamaktadır.

Bilindiği üzere; ecrimisil hesabı uzmanlık gerektiren bir husus olup, taşınmazın niteliğine uygun bilirkişi marifetiyle keşif ve inceleme yapılarak ve taleple bağlı kalınarak haksız işgal tazminatı miktarı belirlenmelidir. Alınan bilirkişi raporu, somut bilgi ve belgeye dayanmalı, tarafların ve hakimin denetimine açık, değerlendirmenin gerekçelerinin bilimsel verilere ve HMK'nın 266 vd. maddelerine uygun olmalıdır.

Özellikle arsa ve binalarda kira esasına göre talep varsa, taraflardan emsal kira sözleşmeleri istenmeli, gerekirse benzer nitelikli yerlerin işgal tarihindeki kira bedelleri araştırılıp, varsa emsal kira sözleşmeleri de getirtilmeli, dava konusu taşınmaz ile emsalin somut karşılaştırması yapılmalı, üstün veya eksik tarafları belirlenmelidir.

İlke olarak, kira geliri üzerinden ecrimisil belirlenmesinde, taşınmazın dava konusu ilk dönemde mevcut haliyle serbest şartlarda getirebileceği kira parası, emsal kira sözleşmeleri ile karşılaştırılarak, taşınmazın büyüklüğü, niteliği ve çevre özellikleri de nazara alınarak yöredeki rayice göre belirlenir. Sonraki dönemler için ecrimisil değeri ise ilk dönem için belirlenen miktar ÜFE artış oranının tamamının yansıtılması suretiyle bulunacak miktardan az olmamak üzere takdir edilir.

Somut olayda; dava konusu 13632 parsel sayılı 78,58 m2 miktarlı, dört katlı, dört daireli kargir apartman nitelikli taşınmazda, zeminde 60 m2, 1.2.3. katlarda 70 m2 lik dört daire ile çatı dairenin bulunduğu, taraflardan emsal kira sözleşmelerinin istenmediği, davalının savunmasında belirttiği 5 yıllık dönem kira gelir beyannamelerinin getirtilmediği, dairelerin kullanım şekli ve niteliklerinin değerlendirilmediği, yukarıdaki ilkelere uygun araştırma ve inceleme yapılmadığı anlaşılmaktadır.

Hâl böyle olunca, taraflardan emsal kira sözleşmelerinin istenmesi, gerekirse benzer nitelikli yerlerin işgal tarihindeki kira paraları araştırılıp dava konusu taşınmaz ile emsalin karşılaştırmasının yapılması, davalı savunmasında belirtilen 5 yıllık kira gelir beyannamelerinin getirtilmesi, mahallinde yeniden keşif yapılması, taşınmazın bulunduğu yer ve niteliği gözetilerek yöredeki rayice göre ecrimisilin uzman bilirkişiler marifetiyle tespit edilmesi, belirlenen ilk dönem ecrimisile ÜFE oranında arttırım yapılmak suretiyle diğer dönemlerin kira bedellerinin tespit edilmesi ve hasıl olacak sonucuna göre tespit edilecek ecrimisilin hüküm altına alınması gerektiğini düşündüğümden, usulünce tespit edilmeyen ecrimisilin onanması yönündeki çoğunluk görüşüne katılmıyorum.