Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2018/2271 K.2018/14944

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil davası sonunda, yerel mahkemece davanın kabulüne ilişkin olarak verilen karar davalılar vekili tarafından yasal süre içerisinde duruşma istemli temyiz edilmiş olmakla duruşma isteğinden vazgeçilerek dosya incelendi, Tetkik Hakimi ...'ün raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava, ehliyetsizlik ve vekalet görevinin kötüye kullanılması hukuksal nedenine dayalı tapu iptali ve tescil olmadığı takdirde tazminat istemine ilişkindir.

Davacılar, mirasbırakan ...'ün bir takım taşınmazlarındaki intikal işlemleri için .... Noterliği'nin 17.01.2007 tarih ve ... yevmiye nolu vekaletnamesi ile yeğeni davalı ...'ü vekil tayin ettiğini, ancak vekilin vekalet görevini kötüye kullanarak çekişme konusu 111 parsel sayılı taşınmazdaki 3/6 payı babası diğer davalı ...'e satış göstermek suretiyle devrettiğini, miras bırakanın vekaletname tarihinde fiil ehliyetini de haiz olmadığını,

davalıların el ve işbirliği içinde hareket ettiklerini ileri sürerek taşınmazın tapu kaydının iptali ile miras payları oranında adlarına tesciline olmadığı takdirde dava tarihindeki değerinden paylarına isabet eden bedelin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini istemişler, yargılama aşamasında davacılardan ... davasından feragat etmiş, diğer davacılar da ehliyetsizlik yönünden taleplerinden vazgeçmişlerdir.

Davalı ..., miras bırakan tarafından vekaletmanenin satış için verildiği, kendisinin de vekalete istinaden miras bırakanın dava konusu taşınmazdaki payını 12.000,00TL bedelle babası diğer davalı ...'e satış suretiyle devrettiğini, vekalet görevinin kötüye kullanılmadığını, davalı ...'ün felç nedeniyle yatağa bağımlı ve konuşamaz halde olduğunu belirterek davanın reddini savunmuş, yargılama aşamasında davalılardan ...'ün ölümü üzerine mirasçıları davaya dahil edilmiştir.

Mahkemece, taşınmazın gerçek değeri ile satış değeri arasında fahiş fark olduğu,davalıların baba oğul olup el ve işbirliği içinde davacıları zararlandırma kastı ile hareket ettikleri, vekalet görevinin kötüye kullanıldığının sabit olduğu gerekçesiyle çekişme konusu 111 parseldeki 3/6 payın iptali ile miras payları oranında davacılar adına tesciline karar verilmiştir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden; davacılar miras bırakanı ...'ün ... Noterliği'nin 17.01.2007 tarih ve ... yevmiye nolu vekaletnamesi ile yeğeni davalı ...'ü vekil tayin ettiği, vekilin anılan vekaletnameye istinaden çekişme konusu 111 parsel sayılı taşınmazdaki 3/6 payı 21.08.2007 tarihinde babası davalı ...'e temlik ettiği, davacılardan ...'ün 21.04.2014 tarihli dilekçesi ile davadan feragat ettiği anlaşılmaktadır.

Mirasbırakan ...'ün ölüm tarihi itibariyle terekesi elbirliği mülkiyetine tabidir.

Hemen belirtilmelidir ki, elbirliği halinde mülkiyet, yasa ya da yasada gösterilen sözleşmeler uyarınca, aralarında ortaklık bağı bulunan kişilerin, bu ortaklık nedeniyle bir mala veya bir hakka birlikte malik olma durumudur.

4701 sayılı TMK'nun 701-703 maddelerinde düzenlenen bu tür mülkiyetin (ortaklığın) tüzel kişiliği olmadığı gibi, ortaklardan her birinin doğrudan doğruya bir hakkı da bulunmamaktadır. Mülkiyet, bir bütün olarak ortakların hepsine aittir.

Bu ilke, TMK'nun 701.maddesinde "Kanun veya kanunda öngörülen sözleşmeler uyarınca oluşan topluluk dolayısıyla mallarına birlikte malik olanların mülkiyeti, elbirliği mülkiyetidir" şeklinde düzenlenmiştir.

Elbirliği mülkiyetinde ortakların belirlenmiş payları olmayıp herbirinin hakkı ortaklığa giren malların tamamına yaygındır. Bu itibarla elbirliği halinde mülkiyette, ortaklar arasında zorunlu dava arkadaşlığı bulunmaktadır. Bu nedenle de ortaklığın tasfiyesini isteme hakkı dışındaki tüm işlemlerde ortakların oybirliği ile karar almaları ve birlikte hareket etmeleri zorunludur. Bu itibarla ortaklardan bir kısmının davadan feragatine de değer verilemez.

Hal böyle olunca, vekaletin kötüye kullanılması hukuksal nedenine dayalı tapu iptal ve tescil istemli davada tereke elbirliği mülkiyetine tabi olduğundan TMK'nun 640.maddesi uyarınca terekeye mümessil tayin ettirilerek mümessil huzuru ile dava görülüp işin esası incelenerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken usulüne uygun biçimde taraf teşkili sağlanmaksızın yargılama sürdürülüp yazılı olduğu üzere karar verilmesi isabetli olmamıştır.