Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2019/1622 K.2019/5434

Taraflar arasındaki davadan dolayı Antalya 9.Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 17.12.2015 gün ve 2013/601 Esas -2015/288 Karar sayılı hükmün bozulmasına ilişkin olan 06.11.2018 gün ve 175-14074 sayılı kararın düzeltilmesi süresinde davalı vekili tarafından istenilmiş olmakla, dosya incelendi gereği görüşülüp düşünüldü:

-KARAR-

Dava, yolsuz tescil hukuksal nedenine dayalı tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.

Davacı, dava konusu 150 ada 1, 151 ada 1 ve 152 ada 1 parsel sayılı taşınmazların (imar ile oluşan ) geldisi olan kök 1495 parsel sayılı taşınmazın ...2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 18.10.2000 tarih ve 2000/1344 E 2000/1622 K sayılı ilamı ile adına tesciline karar verildiğini, kararın Yargıtay denetiminden geçerek kesinleştiğini, imar uygulaması ve kamulaştırma şerhlerinin varlığı nedeniyle kök 1495 parsel sayılı taşınmazın mahkeme kararına uygun tapu müdürlüğünce adına tescil işlemlerinin yapılamadığını, tapuda malik olarak gözüken Hazine’nin anılan imar parsellerini durumu bilen davalı kooperatife satış yoluyla temlik ettiğini, tescilin yolsuz olduğunu ileri sürerek, çekişmeli taşınmazların tapu kayıtlarının iptali ile adına tescilini istemiştir.

Davalı, dava konusu taşınmazı 1998 yılında yapılan tahsise uygun olarak tapu maliki Hazine’den satın aldığını, tapu kaydına güvenen iyiniyetli üçüncü kişi olduğunu, davacının 13 yıl durumu gizledikten sonra dava açmasının TMK’nun 2. maddesine aykırılık teşkil edeceğini belirterek, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davalı kooperatifin iyiniyetli üçüncü kişi konumunda bulunduğu ve TMK’nın 1023. maddesi uyarınca iyiniyetinin korunması gerektiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

...2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 18.10.2000 tarih ve 2000/1344 E 2000/1622 K sayılı ilamının incelenmesinde; 18.08.2000 tarihinde ...’in Hazine aleyhine 802 ve 1495 parsel sayılı taşınmazları imar ihya ederek zilyetlik hükümlerine göre kazandığı halde Hazine adına tespit ve tescil edildiğini ileri sürerek, iptal-tescil isteğinde bulunduğu, yargılama neticesinde ...ili Merkez ilçesi Gaziler köyünde kain 802 ve 1495 parsel sayılı taşınmazların Hazine adına olan tapu kayıtlarının iptali ile davacı ... adına tesciline karar verildiği, anılan kararın Yargıtay 8. Hukuk Dairesi incelemesinden geçerek 27.02.2001 tarihinde kesinleştiği tespit edilmiştir.

1495 parsel sayılı 25.700 m2’lik taşınmazın ‘’ Tarla ‘’ niteliği ile 19.07.1994 tarihinde Hazine adına hükmen tescil edildiği, anılan taşınmazın Hazine’nin maliki olduğu farklı taşınmazların da dahil edilmesi ile yapılan imar uygulaması neticesinde dava konusu 150 ada 1, 151 ada 1 ve 152 ada 1 parsel sayılı taşınmazlar ile dava dışı parsellerin oluştuğu, 22.07.2013 tarih ve 24325 yevmiye no’lu akit ile; dava konusu 150 ada 1 sayılı parselin 228489/491021 payının, 22.07.2013 tarih ve 24329 yevmiye no’lu akit ile; dava konusu 151 ada 1 sayılı parselin tamamının ve 22.07.2013 tarih ve 24324 yevmiye no’lu akit ile;

dava konusu 152 ada 1 sayılı parselin tamamının Hazine tarafından 4076 sayılı Yasa uyarınca davalı kooperatife satış suretiyle temlik edildiği , bu gelişmeler nedeniyle davacının tescil hükmünü infaz ettiremediği,150 ada 1 parsel sayılı taşınmaz üzerinde 11.01.2017 tarihinde ,151 ada 1 parsel sayılı taşınmaz üzerinde 26.02.2015 tarihinde, 152 ada 1 parsel sayılı taşınmaz üzerinde 20.02.2015 tarihinde kat irtifakı tesis edildiği, oluşan bağımsız bölümlerin ferdileşme ile dava dışı üçüncü kişiler adına tescil edildiği anlaşılmaktadır.

TMK’nun 705/2 maddesi uyarınca davacının mülkiyeti tescilden önce kazandığı tartışmasızdır.

Diğer taraftan “ tapu kütüğündeki tescile iyiniyetle dayanarak mülkiyet veya bir başka ayni hak kazanan kişinin bu kazanımı korunur. (TMK 1023. md.) Yasada öngörülen ve dayanağını TMK’nun 3. maddesinden alan iyiniyetin aynı zamanda bu iddiada bulunana bir özen ve itina borcu yüklediği de kuşkusuzdur. Ancak, bu özenin ve dikkatin sicile yönelik olması gerektiği de tartışmasızdır. Sicile güvenen kişinin sicilin dayanağını oluşturan kayıt ve belgeleri inceleme yükümlülüğü yoktur. 1023. maddeye göre tescil herhangi bir nedenle yolsuz olsa yani hak sahibi ya da hakkın konu ve kapsamı bakımından gerçeği yansıtmasa bile, mülkiyet ya da başka bir aynrı hak edinen üçüncü şahsın iyiniyetli olması koşulu ile bu edinimi geçerlidir.

Somut olaya gelince; davacı tarafından Hazine aleyhine açılan ve kabulle sonuçlanan karar henüz kesinleşmeden 3194 sayılı Yasanın 18. maddesi uyarınca imar çalışmaları başlamış ve imar parselleri oluşmuş ve imar parselleri Sanayi Başkanlığı Küçük Sanayi Siteleri Genel Müdürlüğünün tasarrufu ve Maliye Bakanlığının onayı ile 1998 yılında sanayi sitesi yapım alanı olarak tahsisi yapılan 500 dönümlük alan içinde kalması nedeniyle davalı kooperatife satılmıştır. Satış tarihi itibariyle kayıtlarda bir takyidat yer almamaktadır. Toplanan deliller ile davalının, davacı ile Hazine arasında süregelen ihtilafı bildiği de kanıtlanmış değildir. Devlete güven esas olup, Hazineden taşınmaz edinen kişinin bu güveni taşıması da asıldır.

Davacı, kaybını Hazine’den bedel alarak karşılayabilecektir.

Tüm bu nedenlerle, mahkemece davalı kooperatifin iyiniyetli üçüncü kişi konumunda bulunduğu ve TMK’nın 1023.maddesi uyarında iyiniyetinin korunması gerektiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik yoktur.