Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2019/3573 K.2019/4678

Taraflar arasında görülen tapu iptali-tescil davası sonunda, yerel mahkemece davanın kabulüne ilişkin olarak verilen karar taraflarca yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi ...'in raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava, bakım koşulunun yerine getirilmediği iddiasına dayalı ölünceye kadar bakma aktinin feshi ile tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.

Davacı, 12.05.2006 tarih ve 745 yevmiye sayılı resmi senet ile dava konusu 29 ve 2 parsel sayılı taşınmazları davalı torunu ...'e, aynı günlü bir sonraki yevmiye sayılı resmi senet ile de çekişme konusu 96 ve 364 parsel sayılı taşınmazları dava dışı oğlu...'e ölünceye kadar bakma akdi ile devrettiğini,...'in de bu taşınmazları 10/01/2008 tarihinde davalıya satış suretiyle devrettiğini, davalının dava dışı...'in sözleşmeden kaynaklı edimlerini bilerek 96 ve 364 sayılı parselleri devraldığını, davalı ve dava dışı...'in bakım borçlarını yerine getirmediklerini ileri sürerek, ölünceye kadar bakım akitleri ile satış sözleşmesinin iptali ile tapu iptali ve tescile karar verilmesini istemiştir.

Davalı, devirden önce ve sonra bakım yükümlülüğünü yerine getirdiğini, dava konusu 96 ve 364 parsel sayılı taşınmazlar için dava dışı...'e 11.000 Euro ödediğini ve devre davacının rızası bulunduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, dava konusu 29 ve 2 parsel sayılı taşınmazların davacı tarafından ölünceye kadar bakma akdi ile temlik edildiği, ancak davalının sözleşme şartlarını gereği gibi ifa etmediği gerekçesiyle bu taşınmazlar yönünden davanın kabul edildiği yine davalının dava konusu 96 ve 364 sayılı parselleri dava dışı...'in bakım yükümlülüğünü bilerek temellük ettiği ancak bakım borcunu yerine getirmediği gerekçesiyle davanın kabulüne, davacının derhal fesih hakkını kullandığı ve feshin de geriye yönelik olduğu gerekçesiyle de davalının dava dışı...'ten satın aldığı 96 ve 364 parseller için ödemiş olduğu bedelin davacıdan tahsiline karar verilmiştir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden; davacı ...'un maliki olduğu dava konusu 29(yeni 101 ada 9 parsel) ile 2 parsel sayılı taşınmazları 12.05.2006 tarihinde davalı ...'e, 96 ve 364 sayılı parselleri ise aynı gün bir sonraki yevmiye sayılı işlem ile dava dışı oğlu...'e ölünceye kadar bakma akdi ile devrettiği,...'in de temellük ettiği çekişme konusu taşınmazları 10.01.2008 tarihinde davalı ...'e satış suretiyle devrettiği, davacının oğlu...'in 25.04.2011 tarihinde öldüğü, davalı ...'in davacının torunu olduğu ve eldeki davanın 22.04.2014 tarihinde açıldığı anlaşılmaktadır.

Dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve davalı ...'in sözleşmeden kaynaklı bakım borcunu yerine getirmediği saptanarak 29 (yeni 101 ada 9 parsel) ve 2 parsel sayılı taşınmazlar bakımından davanın kabul edilmiş olmasında bir isabetsizlik yoktur. Davalının bu taşınmazlara ilişkin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddine. Davalının 96 ve 364 sayılı parsellere ilişkin temyiz itirazlarına gelince;

Bilindiği üzere; ölünceye kadar bakıp gözetme sözleşmelerinde bakım alacaklısının ölümü sözleşmenin sona ermesini gerektirdiği halde bakım borçlusunun ölümü ile sözleşme son bulmaz, bakma ve görüp gözetme borcu bakım borçlusunun mirasçılarına intikal eder.

Ancak yasa koyucu bakım alacaklısına, isteği dışında, bakım borçlusunun mirasçıları ile birlikte yaşamaya zorlamamak için ölüm tarihinden itibaren bir yıllık hak düşürücü süre içerisinde sözleşmeyi bozma (fesh etme) hakkı tanımıştır (818 sayılı BK'nun 518. ,6098 sayılı TBK'nun 618.maddesi). Ne var ki, bakım alacaklısının ölüm nedeniyle sözleşmeyi bozması (fesh etmesi) halinde bakım borçlusuna verdiği malı aynen mirasçılarından geri istemesine yasal olanak yoktur.

Bu durumda Türk Borçlar Kanunun 618. maddesinde açıkça belirtildiği üzere sadece borçlunun iflası halinde, iflas masasından isteyebileceği miktara eşit bir para talep edebilir. Nitekim bu ilke 05.06.1957 tarih, 25/22 sayılı İçtihadları Birleştirme Kararında da açıkça vurgulanmış, uygulama bu yönde kararlılık kazanmıştır.

Somut olayda davacı,...'in ölümünden sonra ölünceye kadar bakma akdinin feshi için süresinde bir dava açmadığı gibi bakım borçlusu...'in mirasçıları aleyhine açılan bir dava da olmadığı gözetilerek ,çekişme konusu 96 ve 364 parsel sayılı taşınmazlar bakımından davanın reddine karar verilmesi gerekirken kabulüne karar verilmesi isabetsizdir.

Davacının temyiz itirazına gelince;

Davacı, davalı ile dava dışı... arasındaki satış sözleşmesinin tarafı olmadığı gibi böyle bir talepte de bulunulmadığından dava konusu 96 ve 364 parsel sayılı taşınmazların bedelinin davacıdan tahsiline karar verilmesi doğru değildir.

Hal böyle olunca, dava konusu 96 ve 364 sayılı parseller bakımından davanın reddine karar verilmesi, ayrıca anılan parseller yönünden davacı aleyhine bedele hükmedilmemesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.