Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2020/2637 K.2021/3706

Taraflar arasında görülen davada;

Davacı, 538 ada 4 parsel sayılı taşınmaz ... adına kayıtlı iken ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 16.07.1998 günlü 1998/672 Esas, 1998/726 Karar sayılı kararına istinaden tapu kaydının Ali oğlu ... olarak düzeltildiğini, ...'in kimlik bilgilerinde sahtecilik yapılarak dava açılıp düzeltme yapıldığını, bu dava dosyasındaki tanık ...'in gerçeğe aykırı beyanda bulunduğunu, kesinleşen kararın infazının ardından kimliği belirsiz şahsın ...'e ait sahte nüfus cüzdanı ile yalan beyandan bulunan tanık ...'i vekil tayin ettiğini, taşınmazın vekaleten ... adlı şahsa satıldığını ileri sürerek ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 1998/672 Esas sayılı dava dosyasında yargılamanın iadesine karar verilmesini istemiştir.

Davalı, sahte nüfus cüzdanı kullanılarak vekile verilen vekaletname ile açılan tapu kaydında düzeltim davasında tapudaki malikin değiştirildiğini, dava konusu yer ile herhangi bir ilgisinin olmadığını savunmuştur.

Mahkemece, davanın reddine ilişkin verilen karar Yargıtay 14. Hukuk Dairesi'nce; "..HUMK'nun 445/son maddesinde 4-5 ve 6. bentlerde gösterilen hallerde yargılamanın iadesinin istenebilmesi için kesinleşmiş ceza mahkumiyeti aranmakla birlikte delil yokluğu veya başka bir nedenle ceza kovuşturmasına başlanmamış ya da karar verilmemiş ise ceza kararı aranmayacağı, iade sebebinin varlığının yargılamanın iadesi davasında öncelikle ispatı gerektiği belirtilmiştir.

Yargılamanın iadesi istenen isim düzeltme davasında hükme dayanak olan tanığın yalan beyanda bulunduğu iddiasıyla yapılan ceza kovuşturması da 4616 sayılı Yasa uyarınca ertelenmiştir. Bu durumda HUMK'nun 445/son maddesi uyarınca işlem yapılarak tanığın yalan tanıklık yapıp yapmadığının ve iade koşullarının bulunup bulunmadığının incelenmesi gerekir.

Mahkemece, açıklanan şekilde yargılamaya devamla sonucuna göre bir hüküm kurulması gerekirken, yazılı gerekçelerle ret kararı verilmesi doğru değildir.." gerekçesiyle bozulmuş, bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda yargılamanın iadesi isteminin kabulüne ilişkin karar Dairece "..Hemen belirtmek gerekir ki, tapu kayıt düzeltim davaları 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu 382 ve devamı maddelerine göre çekişmesiz yargı işlerinden olup, aynı kanunun 388. maddesinde mahkemece verilen kararların maddi anlamda kesin hüküm teşkil etmeyip aksi sabit oluncaya kadar geçerli olacağı hükme bağlanmıştır.

Bu tür davalar nedeniyle yargılamanın iadesi yoluna gidilemeyeceği, bu durumda tıpkı veraset belgesinin iptali davalarında olduğu gibi hak iddia eden kişilerin önceki davadaki kişileri taraf göstererek Asliye Hukuk Mahkemesi'nde açacakları çekişmeli bir dava sonucunda haklarını iddia ve ispat etmeleri

gerekeceği kuşkusuzdur. Ne var ki, bozma kararına uyulmuş olmakla kazanılmış hak kuralı uyarınca bozma kararında gösterilen şekilde inceleme yapılarak belirtilen hukuki esaslar gereğince karar verilmesi zorunludur. Bu hususun kamu düzeniyle ilgili olduğu tartışmasızdır.

Somut olayda, davalı ...'in, sahte nüfus cüzdanını kullanarak ve isim benzerliğinden yararlanarak dava konusu taşınmaz ile ilgili dava açıldığını beyan ettiği, yargılamanın yenilenmesi talep edilen davada tanık olarak dinlenen tanık ...'in beyanı ve dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde 6100 sayılı HMK'nun 375/e uyarınca yargılamanın iadesinin koşullarının oluştuğu anlaşılmaktadır. Hal böyle olunca; yargılamanın iadesi talep edilen ...

2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 16.06.1998 tarihli, 1998/672 Esas, 1998/726 Karar sayılı hükmün yargılamanın iadesi yolu ile ortadan kaldırılarak davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu üzere hüküm tesisi isabetsizdir." gerekçesi ile bozulmuş, bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda yargılamanın iadesi isteminin kabulü ile ...

2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 16/06/1998 tarih ve 1998/672 Esas 1998/726 karar sayılı kararının tüm hüküm ve sonuçları ile birlikte ortadan kaldırılmasına ve davanın reddine, tapu kayıtlarının eski hale getirilmesi isteğinin de reddine karar verilmiştir.

Somut dosyada asıl dava yargılamanın yenilenmesi isteğine ilişkin olup, tapu kayıtlarının eski hale iadesine ilişkin tapu malikleri aleyhine usulünce açılmış bir dava bulunmamaktadır. Hal böyle olunca, tapu kaydının eski hale döndürülmesi isteği açısından hüküm kurulması doğru olmadığından bu yanlışlığın düzeltilmesi de yeniden yargılamayı gerektirmediğinden hükmün 2. bendinin hüküm fıkrasından çıkarılarak hükmün düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir. Karar, davacı vekili tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi ... raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü:

-KARAR-