Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2020/284 K.2021/832

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil davası sonunda, davanın kabulüne ilişkin Yerel Mahkeme kararına karşı davalı tarafından yapılan istinaf başvurusu Bölge Adliye Mahkemesince yerinde görülerek yerel mahkeme kararının kaldırılmasına ve mirasbırakanın mal kaçırmak amacıyla hareket etmediği gerekçesiyle davanın reddine ilişkin olarak verilen karar taraflarca yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi ...'in raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı tapu iptali-tescil isteğine ilişkindir.

Davacılar, mirasbırakanları Dursun Akan′ın davaya konu 6 parsel sayılı taşınmazını mirastan mal kaçırmak amacıyla muvazaalı biçimde davalı kızına temlik ettiğini ileri sürerek payları oranında tapu iptali-tescile karar verilmesini istemişlerdir.

Davalı, davanın reddini savunmuştur.

Taşınmazın temlikinin muvazaalı olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne ilişkin Yerel Mahkeme kararına karşı davalı tarafından yapılan istinaf başvurusu Bölge Adliye Mahkemesince yerinde görülerek yerel mahkeme kararının kaldırılmasına ve mirasbırakanın mal kaçırmak amacıyla hareket etmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Hemen belirtilmelidir ki, davanın taşınmaz malın aynına yönelik olduğu ve konusunu oluşturan hakkın para ile değerlendirilmesinin mümkün bulunduğu; böyle bir davada, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 120/1. (1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 413.) ve 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 16. maddeleri uyarınca dava değerinin ve buna göre alınacak harcın, davacıların payları toplamına karşılık gelen taşınmaz değerinden ibaret olacağı kuşkusuzdur.

Bilindiği üzere, 492 sayılı Harçlar Kanunu, harcın alınmasını veya tamamlanmasını tarafların isteklerine bırakmayıp, anılan hususun (temyiz edenin sıfatına bakılmaksızın) mahkemece kendiliğinden gözetileceğini düzenlemiş ve buyurucu nitelikteki 32. maddesinde, yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemlerin yapılamayacağını öngörmüştür.

Somut olayda, üzerinde 5 katlı bina yer alan 111 m2 arsa vasıflı dava konusu taşınmazın tespit edilen değerinin, bulunduğu il, ilçe ve konuma uygun olmadığı kanaati uyanmaktadır.

Hal böyle olunca; uzman bilirkişiler vasıtasıyla mahallinde yeniden keşif yapılarak çekişmeli taşınmazın serbest piyasa alım-satım ölçütleri gözetilmek suretiyle dava tarihindeki değerinin tespit ettirilmesi, belirlenecek değerin davacıların payları toplamına karşılık gelen miktarı üzerinden varsa eksik harcın tamamlattırılması ve ondan sonra işin esası değerlendirilip bir karar verilmesi gerekirken, yazılı biçimde hüküm kurulması doğru değildir.