Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2020/64 K.2021/1177

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil davası sonunda, yerel mahkemece davanın reddine ilişkin olarak verilen karar davacılar tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi ...'nun raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı tapu iptali ve tescil, olmadığı takdirde tenkis isteğine ilişkindir.

Davacılar, mirasbırakanları ...'ın 907, 1229, 1235, 1266, 1291, 1376, 1403, 1404, 1516, 1518, 1519, 1585, 2540, 2585 ve 2667 parselleri mirasçılardan mal kaçırmak amacı ile muvazaalı olarak davalılara devrettiğini ileri sürerek dava konusu taşınmazların davalılar adına olan tapu kayıtlarının miras payları oranında iptali ile adlarına tesciline, olmadığı takdirde faizi ile birlikte tenkise karar verilmesini istemişlerdir.

Davalılar, iddianın doğru olmadığını, mirasbırakanın terekesinde taşınmaz bulunduğunu, adlarına tespit edilen taşınmazlardaki bir kısım payın halaları olan ... tarafından davalı ...'e temlik edildiğini belirterek davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, 3402 sayılı kanunun 12/3 maddesinde öngörülen hak düşürücü sürenin geçtiği gerekçesi ile davanın reddine dair verilen karar Dairece; "...kadastro tespitinin 16.4.1985 ve 4.4.1991 tarihlerinde yapıldığı, mirasbırakanın ise tespitten sonra 16.6.1998 tarihinde öldüğü, hak düşürücü sürenin geçmediği, işin esasına girilerek inceleme yapılması ve hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerektiği..." gerekçesi ile bozulmuş, bozmaya uyularak yapılan yargılama neticesinde dava konusu taşınmazların kadastro tespiti sırasında davalılar adına tespit ve tescil edildiği, olayda 01.04.1974 tarih 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararının uygulama yeri bulunmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden; mirasbırakan ...'ın 16.06.1998 tarihinde öldüğü, geride davacı kızları ... ve ..., dava dışı kızı ... ile davalı oğulları Halil İbrahim ve İsmail'in kaldığı, dava konusu taşınmazlardan 2667 parsel sayılı taşınmazın senetsizden ve mirasbırakanın harici satışı; kalan 6 parça taşınmazın ise, eski tapu kaydına binaen mirasbırakan adına kayıtlı iken mirasbırakanın harici satışı gözetilerek davalılar adına tespit ve tescil edildiği, tespitlerin itirazsız kesinleştiği anlaşılmaktadır.

Hemen belirtmek gerekir ki, dava konusu taşınmazlar mirasbırakanın tasarrufunda iken, mirasbırakanın harici satış sözleşmesi ile taşınmazları davalılara devrettiği ve taşınmazların bu nedenle davalılar adına kadastro ile senetsizden tespit ve tescil edildiği gözetilerek davada 01/04/1974 tarih, 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararının uygulama yeri bulunmadığından tapu iptal tescil isteminin reddine karar verilmesinde isabetsizlik yoktur.

Davacıların bu yöne ilişkin temyiz itirazlarının yerinde olmadığından reddine.

Davacıların öteki temyiz itirazlarına gelince;

Davacılar tapu iptal ve tescil isteminin yanında terditli olarak tenkis isteminde de bulunmuş olup dava konusu taşınmazların muris muvazaasına konu edilemeyeceği sabit ise de; koşulların varlığı halinde 4721 sayılı TMK'nın 560 ilâ 571. maddelerinde öngörülen tenkis davasına konu olabileceği açıktır.

Ne var ki mahkemece, tenkis istemi bakımından bir inceleme ve değerlendirme yapılmamıştır.

Hal böyle olunca, koşullarının varlığı halinde tenkis iddiası bakımından gerekli inceleme ve araştırmanın yapılması, hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken eksik araştırma ile yetinilerek yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.