Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2021/1059 K.2021/3633

Taraflar arasında görülen davada;

Davacılar, mirasbırakanları ...ın işlerini yürütmek için kardeşleri ve yeğeni olan davalıların vekaletname istediklerini, ancak vekalet görevini kötüye kullanarak mirasbırakanlarından kalan dava konusu taşınmazları üzerlerine geçirdiklerini ileri sürerek, dava konusu ...’da bulunan 643 ada 97, 428 ada 42 parsel, ...’te bulunan 580 ada 136 parsel, ...’de bulunan 10906 ada 1-2-4 parsel sayılı taşınmazlardaki hisselerinin tapu kayıtlarının iptali ile adlarına tescilini, olmadığı taktirde fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla şimdilik 300.000,00 TL tazminatın ödenmesini istemişlerdir.

Davalılar, davacıların mirasbırakanı Yaşar ile ortak ticaret yaptıklarını, ölümünden sonra eşi Semra'nın ortaklıktan ayrılmak istemesi üzerine aralarında anlaştıklarını ve bu anlaşma çerçevesinde dava konusu taşınmazlara karşılık davacılara taşınmazlar ve para verildiğini, bir kısmının da verileceğini belirtip davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, vekaletnamelerin davacıların mirasbırakanı ile davalılar arasındaki adi ortaklığın tasfiyesi amacıyla kullanıldığı, davacıların tasfiyeden doğan alacaklarını ayrıca isteyebilecekleri gerekçesiyle davanın reddine dair verilen karar Dairece, “...dava konusu ...'daki 42 ve 97, ...'deki 2 ve ...'teki 136 parsel sayılı taşınmazlar bakımından davacıların mirasbırakanı ...ın paylarının vekalet görevinin kötüye kullanılması suretiyle el ve işbirliği içerisindeki davalılara temlik edildiği sonuç ve kanaatine varılmaktadır.

Bunun yanında, davalıların savunmalarında belirttikleri tasfiye anlaşmasına yönelik bir delil de ibraz edilebilmiş değildir.

Hal böyle olunca, 42, 97, 2 ve 136 parsel sayılı taşınmazlar hakkındaki tapu iptali-tescil davasının kabulüne karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ile reddedilmesi isabetsizdir.” gerekçesiyle bozulmuş; bozma sonrası 21.10.2020 tarihli duruşmada davacılar vekili dava konusu 1 ve 4 parsel sayılı taşınmazlar yönünden davadan feragat etmiş; mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda, dava konusu 42, 97, 2 ve 136 parsel sayılı taşınmazlar yönünden davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karar, taraflarca yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi ...’un raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp , düşünüldü.

-KARAR-

Dava, vekâlet görevinin kötüye kullanılması hukuksal nedenine dayalı tapu iptali ve tescil, olmazsa tazminat isteğine ilişkindir. ./..

Dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre ve özellikle hükmüne uyulan bozma ilamında belirtildiği şekilde dava konusu 42, 97, 2, 136 parsel sayılı taşınmazlar yönünden davanın kabulüne karar verilmiş olmasında bir isabetsizlik yoktur. Davalıların işin esasına yönelik temyiz itirazları yerinde görülmediğinden reddine.

Davacıların vekalet ücretine yönelik temyiz itirazları ile davalıların sair temyiz itirazlarına gelince;

Bilindiği üzere, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun (HMK) 297/2. maddesinde “Hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir” düzenlemesine yer verilmiştir. Kamu düzeninden olan doğru sicil oluşturma ilkesi gereğince de hakimin infazı kabil karar verme yükümlülüğü olduğu gibi, HMK’nin 26/1. maddesine göre, hakim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Duruma göre, talep sonucundan daha azına karar verebilir.

Somut olayda; her ne kadar taraflarca temyiz konusu yapılmamış ise de, dava konusu 1 ve 4 parsel sayılı taşınmazlar yönünden davadan feragat edildiği halde bu taşınmazlarla ilgili mahkemece olumlu-olumsuz bir karar verilmemiş olması usul ve yasaya aykırı olup, HMK’nin 297/2. maddesi uyarınca bu hususun kamu düzeninden olması nedeniyle re’sen gözetilmesi gerektiğinde kuşku yoktur.

Hal böyle olunca, feragat edilen dava konusu 1 ve 4 parsel sayılı taşınmazlar yönünden davanın feragat nedeniyle reddine karar verilmesi gerekirken, bu hususta olumlu-olumsuz bir karar verilmemiş olması doğru değildir.

Bununla birlikte; kabul kapsamındaki dava konusu 42 parselde 1/3, 97 parselde ½, 2 parselde tam, 136 parselde ¼ pay çekişme konusu olup, davacıların mirasbırakanından davacılara intikal eden ve vekaleten satışa konu edilen bu pay oranları ile davacıların miras payları nazara alınmak suretiyle infazı kabil şekilde hüküm kurulması gerekirken, bu hususun göz ardı edilmesi de doğru değildir.

Öte yandan; harç, kamu düzeni ile ilgili olup, temyiz edenin sıfatına bakılmaksızın re’sen gözetilmesi gereken hususlardandır. Bunun yanı sıra, taşınmazın aynına ilişkin davalarda davanın kabulü halinde davacı taraf yararına hükmedilecek vekalet ücreti, dava konusu taşınmaz ya da taşınmazların dava tarihindeki ve harcı tamamlanan değeri üzerinden nispi oranda belirlenir.

Somut olayda; kabul kapsamındaki dava konusu 42, 97, 2, 136 parsel sayılı taşınmazlarda çekişmeye konu payların dava tarihi itibariyle keşfen saptanan ve harcı tamamlanan toplam değeri olan 1.322.626,90 TL üzerinden alınması gerekli 90.348,64 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 5.123,25 TL ile toplam 17.468,50 TL ıslah ve tamamlama harçlarının mahsubu ile bakiye 67.756,89 TL nispi karar ve ilam harcının davalılardan alınarak Hazineye gelir kaydına şeklinde karar verilmesi gerekirken, çekişmeli taşınmazların satış tarihi itibariyle saptanan değerleri nazara alınmak suretiyle eksik harca hükmedilmesi doğru olmamıştır.

Yine dava değeri olan 1.322.626,90 TL üzerinden davacı taraf yararına toplam 79.091,94 TL nispi vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, satış tarihindeki değer nazara alınarak eksik vekalet ücretine hükmedilmesi de doğru değildir.

Ne var ki, anılan hususlar yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, temyize konu ... 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 21.10.2020 tarih 2020/92 Esas 2020/293 Karar sayılı hükmün 1. fıkrasında yazılı “Davanın KABULÜ ile ... ili ...lçesi ...Mahallesi 643 ada 97 Parsel, ... İli ...Lçesi Ziya Gökalp Mahallesi 428 ada 42 parsel, ...... İlçesi ...Mahallesi 580 ada 136 parsel ile ... İli ... İlçesi ...Mevkii 10906 ada 2 parsel sayılı taşınmazlardaki davalılar hissesinin iptali ile taşınmazların davacılar adına hisseleri oranında tapuya kayıt ve tesciline,” ifadesinin hüküm kısmından tamamen çıkartılarak yerine 1. fıkra olarak;

../...

“1-Davanın kısmen kabulü ile;

A- Dava konusu ... ili ... ilçesi ...Mahallesinde kain 10906 ada 1 ve 4 parsel sayılı taşınmazlar yönünden davanın feragat nedeniyle REDDİNE,

B- Dava konusu ... ili ... ilçesi ...Mahallesinde kain 10906 ada 2 parsel sayılı taşınmazın davalı ... adına olan tapu kaydının iptali ile...1. Sulh Hukuk Mahkemesinin 28.03.2013 tarih 2013/347 Esas 2013/362 Karar sayılı veraset ilamı uyarınca davacılar adına miras payları oranında tesciline,

C- Dava konusu ... ili... ilçesi ...Mahallesinde kain 580 ada 136 parsel sayılı taşınmazda davalı ... adına kayıtlı 3/8 paydan 1/8 payın ve davalı ... adına kayıtlı 3/8 paydan 1/8 payın tapu kayıtlarının iptali ile iptaline karar verilen bu 1/8’er payın...1. Sulh Hukuk Mahkemesinin 28.03.2013 tarih 2013/347 Esas 2013/362 Karar sayılı veraset ilamı uyarınca davacılar adına miras payları oranında tesciline, kalan 2/8 payın davalı ..., kalan 2/8 payın davalı ... üzerinde bırakılmasına,

D- Dava konusu ... ili ...lçesi... Mahallesinde kain 428 ada 42 parsel sayılı taşınmazda davalı ... adına kayıtlı ½ payın 3/6 pay itibar edilerek 1/6 payının tapu kaydının iptali ile...1. Sulh Hukuk Mahkemesinin 28.03.2013 tarih 2013/347 Esas 2013/362 Karar sayılı veraset ilamı uyarınca davacılar adına miras payları oranında tesciline, kalan 2/6 payın davalı ... üzerinde bırakılmasına; aynı taşınmazda davalı ... adına kayıtlı ½ payın 3/6 pay itibar edilerek 1/6 payının tapu kaydının iptali ile ...1. Sulh Hukuk Mahkemesinin 28.03.2013 tarih 2013/347 Esas 2013/362 Karar sayılı veraset ilamı uyarınca davacılar adına miras payları oranında tesciline, kalan 2/6 payın davalı ... üzerinde bırakılmasına,

E- Dava konusu ... ili ...lçesi ...Mahallesinde kain 643 ada 97 parsel sayılı taşınmazda davalı ... adına kayıtlı ½ payın tapu kaydının iptali ile ...1. Sulh Hukuk Mahkemesinin 28.03.2013 tarih 2013/347 Esas 2013/362 Karar sayılı veraset ilamı uyarınca davacılar adına miras payları oranında tesciline,” ifadelerinin yazılmasına,

Hükmün 2. fıkrasında yazılı “Alınması gereken 75.617,37 TL harçtan, peşin alınan 5.123.25 TL, ıslah harcı 13.784,00 TL, tamamlama harcı 3.684,50 TL olmak üzere toplam 22.591,75 TL harcın mahsubu ile eksik 53.025,62 TL harcın davalılardan alınarak hazineye gelir kaydına,” ifadesinin hüküm kısmından tamamen çıkartılarak yerine 2. fıkra olarak “ Kabul üzerinden alınması gerekli 90.348,64 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 5.123,25 TL ile toplam 17.468,50 TL ıslah ve tamamlama harçlarının mahsubu ile bakiye 67.756,89 TL nispi karar ve ilam harcının davalılardan alınarak Hazineye gelir kaydına” ifadesinin yazılmasına,

Hükmün vekalet ücretine ilişkin 4. fıkrasında yazılı “...71.544,08 TL...” rakamının çıkartılarak yerine “... 79.091,94 TL...” rakamının yazılmasına,