Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2021/4913 K.2022/5635

Taraflar arasında görülen tapu iptali tescil-tescil davası sonucunda Mahkemece bozma kararına uyularak verilen karar davacı vekili ve davalı ... Belediyesi vekili tarafından temyiz edilmekle temyiz delikçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip; gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı ..., ... ve Fazlıca köyü tüzel kişiliğini davalı göstererek irsen intikal, taksim ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak çekişmeli 148 ada 2 parsel sayılı taşınmazın bir bölümü hakkında tapu iptali ve tescil istemi ile kadastro çalışmaları sonucu tespit harici bırakılan taşınmaz bölümüne yönelik olarak da tescil istemiyle dava açmıştır. Yargılama sırasında Hazine ve ... davaya dahil edilmiştir.

II. CEVAP

Davalı Hazine vekili, dava konusu taşınmazın kamunun menfaatine bırakılmış yerlerden olduğunu, umumun faydalanmasına açık olduğunu, bu nedenle kişiler adına tescilinin mümkün olmadığını, bir an için taşınmazın zilyetlikle özel mülkiyete konu teşkil edecek biçimde iktisabının mümkün olduğu kabul edilse dahi, davacı yararına zilyetlikle mülk edinme koşullarının oluşmadığını, dava konusu yerin köy yolu olduğunu belirterek, davanın reddini savunmuştur. Davalı ... ve ..., tapu kayıt malikinin 2010 yılında satış suretiyle değiştiğini ve davacının açtığı davanın husumet yokluğuyla reddedilmesi gerektiğini belirterek, davanın reddini savunmuşlardır.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 01.04.2014 tarihli ve 2012/586 Esas, 2014/340 Karar sayılı kararıyla, çekişmeli 148 ada 2 parsel sayılı taşınmazda (B) harfi ile gösterilen 15.81 metrekarelik bölümün tapu kaydının iptaline, bu bölüm ile tespit harici bölümde bulunan ve fen bilirkişisi tarafından (D) harfi ile gösterilen 39.74 metrekarelik bölümün davacı ... adına tapuya tesciline (E) ve (C) harfleri ile gösterilen kısımlara yönelik talebin reddine, (A) harfi ile gösterilen kısım dava konusu yapılmamış olduğundan bu kısma ilişkin karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

1. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararı süresi içinde davalı ... ve davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

2. Bozma Kararı

Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesinin 15.12.2014 tarihli ve 2014/15287 Esas, 2014/15207 Karar sayılı kararıyla; “148 ada 2 parsel sayılı taşınmazda (B) harfi ile gösterilen bölüm yönünden davalı ... hakkındaki davanın husumet nedeniyle reddi gerektiği; fen bilirkişisi raporunda (D) harfi ile gösterilen tespit harici bölüm yönünden ise zilyetlik koşullarının davacı lehine oluşup oluşmadığının keşfen belirlenmesi gerektiği” gerekçesiyle karar bozulmuştur.

3. Mahkemece Bozma Kararına Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin 10.03.2020 tarihli ve 2015/832 Esas, 2020/507 Karar sayılı kararıyla, 17.07.2019 havale tarihli raporda (D) harfi ile gösterilen 39,74 metrekarelik, (B) harfi ile gösterilen 15,81 metrekarelik alanın davacı lehine tapuya kayıt ve tesciline; (C) ve (E) bölümlerine yönelik açılan davanın reddine; (A) harfiyle gösterilen bölümün dava konusu edilmemiş olduğu gerekçesiyle bu bölüm yönünden karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

4. Bozma Kararı Sonrası İlk Derece Mahkemesi Kararına Karşı Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... ve davacı vekilleri tarafından temyiz talebinde bulunulmuştur.

5. Temyiz Nedenleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde, Mahkemece ret kararı verilen (C) ve (E) bölümleri üzerinde davacı lehine iktisap koşullarının oluştuğunu, öte yandan (A) bölümünü dava etmiş olmalarına rağmen Mahkemece bu bölüm yönünden olumlu olumsuz hüküm kurulmadığını belirterek, kararın bozulmasını talep etmiştir.

Davalı ... vekili, temyiz dilekçesinde, yol olarak tescil harici bırakılan ve Mahkemece davacı lehine kabul kararı verilen (D) bölümünün Devletin hüküm ve tasarrufu altında olan yerlerden olduğunu ve davacı lehine iktisap koşullarının oluşmadığını, davanın reddine karar verilmesi gerekirken kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğunu belirterek, kararın bozulmasını talep etmiştir.

6. Gerekçe

6.1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Kadastro sonucu Fazlıca köyü çalışma alanında bulunan 148 ada 2 parsel sayılı 248,23 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz irsen intikal, taksim ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle davalı ... adına tespit ve tescil edilmiş, 26/03/2010 tarihinde kayden satış yoluyla davalı ...'a intikal etmiştir. Dava, tespit öncesi nedene dayalı tapu iptali tescil ve tescil talebine ilişkindir.

6.2. İlgili Hukuk

6.2.1. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 713/1. maddesi, "Tapu kütüğünde kayıtlı olmayan bir taşınmazı davasız ve aralıksız olarak yirmi yıl süreyle ve malik sıfatıyla zilyetliğinde bulunduran kişi, o taşınmazın tamamı, bir parçası veya bir payı üzerindeki mülkiyet hakkının tapu kütüğüne tesciline karar verilmesini isteyebilir."

6.2.2. 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 14. maddesi, "Tapuda kayıtlı olmayan ve aynı çalışma alanı içinde bulunan ve toplam yüzölçümü sulu toprakta 40, kuru toprakta 100 dönüme kadar olan (40 ve 100 dönüm dahil) bir veya birden fazla taşınmaz mal, çekişmesiz ve aralıksız en az yirmi yıldan beri malik sıfatıyla zilyetliğini belgelerle veya bilirkişi veyahut tanık beyanlarıyla ispat eden zilyedi adına tespit edilir."

6.2.3. 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 17. maddesi, "Orman sayılmayan Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan ve kamu hizmetine tahsis edilmeyen araziden, masraf ve emek sarfı ile imar ve ihya edilerek tarıma elverişli hale getirilen taşınmaz mallar 14. maddedeki şartlar mevcut ise imar ve ihya edenler veya halefleri adına, aksi takdirde Hazine adına tespit edilir." hükümlerini içermektedir.

6.3. Değerlendirme

6.3.1. Davacı vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde; Mahkemenin 01.04.2014 tarihli ve 2012/586 Esas, 2014/340 Karar sayılı kararı ile davacı vekilinin temyize konu ettiği (E) ve (C) harfleri ile gösterilen kısımlara ilişkin talebin reddine, (A) harfi ile gösterilen kısma ilişkin karar vermeye yer olmadığına karar verildiği, ilk hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmediği, (E), (C) ve (A) harfleriyle gösterilen kısımlara ilişkin verilen kararın kesinleştiği Mahkemece hükmün kesinleşen kısımları yönünden hüküm tekrarı anlamına gelecek şekilde yeniden hüküm kurulmuş olması davacı vekiline yeni bir temyiz hakkı vermeyeceğinden davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddi gerekir.

6.3.2. Davalı ... vekilinin temyiz itirazlarına gelince; çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde 2004 yılında tapulama yapılmış, teknik krokide (D) harfi ile gösterilen çekişmeli taşınmaz bölümü köy boşluğu olduğundan bahisle tescil harici bırakılmıştır. Mahkemece yazılı gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de; verilen karar dosya kapsamı ile uyumlu değildir.

Şöyle ki; somut olayda 14.02.2014 tarihinde yapılan keşif esnasında dinlenen mahalli bilirkişi ve tanıklarca çekişmeli taşınmaz bölümünün yol olduğu, davacı ve murislerinin bu bölümü araba boşaltım yeri olarak kullanmak suretiyle istifade ettiği belirtilmiş, hükme esas alınan ziraat ve inşaat bilirkişi raporuna göre de taşınmazın hali hazırda yol olarak kullanıldığı saptanmış, böylece kullanımın ekonomik amaca uygun bir kullanım olmadığı anlaşılmıştır.

6.3.3. O halde (D) harfi ile gösterilen kısım yönünden davacının ekonomik amaca uygun zilyetliğinin bulunmadığı ve lehine zilyetlikle iktisap koşullarının oluştuğunu ispat edemediği nazara alınarak, anılan kısma yönelik davanın reddine karar verilmesi gerekirken, hatalı değerlendirme ile yazılı olduğu şekilde kabulüne karar verilmesi isabetsiz olup temyiz itirazları açıklanan nedenlerle yerinde görülmüştür.