Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2021/6193 K.2023/1661

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından yapılan inceleme sonucunda; davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı, 2007 yılında yapılan kadastro çalışmaları sonucunda kendisine ait olan 104 ada 15 parsel sayılı taşınmazın Maliye Hazinesi adına tespit ve tescil edildiğini, taşınmazın adına kayıtlı 110 ada 11 parsel sayılı taşınmazın devamı ve bütünü olup, aradan yol geçmekle bölünmüş kendilerine ait taşınmaz olduğunu, bu yeri dedesi ve babasından beri 110 ada 11 parsel sayılı taşınmaz ile devamı olarak kullandığını, ekip biçtiğini, tarım arazisi olarak malik sıfatıyla zilyet olduğunu, nizasız fasılasız kullanmakta ve tasarruf etmekte olduğunu, 1973 yılında babasının ölümünden sonra eklemeli ve aralıksız olarak tarım arazisi olarak kullandığını ileri sürerek, tapu kaydının iptali ile adına tesciline karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı, dava konusu taşınmazın ham toprak vasfında Hazine arazisi olduğunu, ayrıca dava konusu taşınmaza bitişik 105 ada 1 parsel sayılı taşınmazın mera vasfında iken, kadastro tutanağının edinme sebebi bölümünde 104 ada 15 parsel sayılı taşınmazın tarım arazisine dönüştürülebilecek nitelikte olduğunun belirtildiğini, idari tahkikat tutanağı (19.9.2014) ve eklerine bakıldığında taşınmazın büyük kısmının taşlık ve tarıma elverişli olmadığı, bir bölümünün 2010 yılından beri davacı tarafından işgal edildiği hatta davacıya ecrimisil ihbarnamesi gönderildiğinin görüleceğini, dava konusu taşınmazın Hazinenin mülkü olduğunu belirterek, davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Pınarbaşı(Kayseri) Asliye Hukuk Mahkemesinin 05.10.2017 tarihli ve 2014/126 E., 2017/223 K. sayılı kararıyla; davaya konu taşınmaz mahalli bilirkişi ve tanık beyanlarına göre 110 ada 11 parsel sayılı taşınmaz ile bir bütün halinde iken araya yol girmesi sebebiyle bölündüğü, öncesinde bütün halinde 40-50 yıl boyunca davacı ve babası tarafından, bölünme sonrasında da davacı tarafından kullanıldığı gerekçesiyle, davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

Pınarbaşı(Kayseri) Asliye Hukuk Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

B. İstinaf Nedenleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde; dava konusu taşınmaza bitişik 105 ada 1 parsel sayılı taşınmazın mera vasfında olduğunu, idari tahkikat tutanağında taşınmazın taşlık ve tarıma elverişli olmadığı, 2010 yılından beri davacıya ecrimisil ihbarnamesi gönderildiğinin belirtildiğini, keşif sırasında yaklaşık sekiz dönüm tarlanın meradan açılarak tarım arazisine dönüştürüldüğü, kırk senedir ekilip biçilmediği,

son yıllarda hayvan gübresi dökülmek amacıyla kullanıldığının gözlemlendiğini, ziraat bilirkişi raporuna göre taşınmaz üzerinde büyük kayalar, çalı formunda ağaçlar bulunduğunu, bu raporda taşınmazın uzun senelerden beri işlenmemiş ve üzerinde tarım yapılmamış olduğu kanaatine varıldığını, davacı ve babası tarafından zilyetliğe kırk yıl ara verilmiş olup taşınmazın imar ihya edilmediğini, taşınmazın Hazine arazisi olduğunun belli olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi 30.09.2020 tarihli ve 2018/1516 E., 2020/688 K. sayılı kararıyla; dava konusu taşınmazın zibil (çöp) ve hayvan gübresi dökülmek suretiyle kullanıldığı, ziraat mühendisi bilirkişi raporunda; taşınmaz üzerinde dağdan kayarak gelen ve tarla içinde yerli olarak tabir edilen büyük kayalar ile çalı formunda ağaçlar bulunduğu, taşınmazın uzun süreden beri işlenmemiş ve tarım yapılmamış olduğu, taşınmaz tesviye edilir ve iyi işlenirse kültür tarımı yapılabileceğinin belirtildiği, dava konusu taşınmazın nitelik itibariyle kazanmaya elverişli olmadığı,

imar ihyasının tamamlanmadığı ve davacının taşınmaz üzerinde ekonomik amaca uygun iktisap sağlayıcı zilyetliğinin bulunmadığı, davacı lehine tespit tarihinden önce kazanma süresi ve koşullarının oluştuğundan söz edilemeyeceği gerekçesiyle, davalının istinaf başvurusunun kabulü ile 6100 sayılı HMK’nın 341. ve 353/(1)-b.2 maddeleri gereğince İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A.Temyiz Yoluna Başvuranlar Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Nedenleri

Davacı temyiz dilekçesinde; hatalı kadastro tespitine dayandığını, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanmadığını, 10 yıllık hak düşürücü sürede davanın açıldığını belirterek, kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, kadastro öncesi hukuki nedene dayalı tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1.3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14. maddesi; “Tapuda kayıtlı olmayan ve aynı çalışma alanı içinde bulunan ve toplam yüz ölçümü sulu toprakta 40, kuru toprakta 100 dönüme kadar olan (40 ve 100 dönüm dahil) bir veya birden fazla taşınmaz mal, çekişmesiz ve aralıksız en az yirmi yıldan beri malik sıfatıyla zilyetliğini belgelerle veya bilirkişi veyahut tanık beyanlarıyla ispat eden zilyedi adına tespit edilir.”

2.3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 17. maddesi; “Orman sayılmayan Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan ve kamu hizmetine tahsis edilmeyen araziden, masraf ve emek sarfı ile imar ve ihya edilerek tarıma elverişli hale getirilen taşınmaz mallar 14 üncü maddedeki şartlar mevcut ise imar ve ihya edenler veya halefleri adına, aksi takdirde Hazine adına tespit edilir.”

3.4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 713/1. maddesi, "Tapu kütüğünde kayıtlı olmayan bir taşınmazı davasız ve aralıksız olarak yirmi yıl süreyle ve malik sıfatıyla zilyetliğinde bulunduran kişi, o taşınmazın tamamı, bir parçası veya bir payı üzerindeki mülkiyet hakkının tapu kütüğüne tesciline karar verilmesini isteyebilir." hükümlerini içermektedir.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle,; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Aşağıda yazılı 120,60TL bakiye onama harcının davacıdan alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,