Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2021/7137 K.2022/1392

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil davası sonunda, İzmir 3. Asliye Hukuk Mahkemesince davanın kısmen kabulü ile kısmen reddine dair verilen karar süresi içinde bir kısım davalılar vekili tarafından duruşma istekli temyiz edilmiş olmakla; duruşma günü olarak saptanan 22/02/2022 Salı günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davalılar vekili Avukat ... ... ile temyiz edilen davacılar vekili Avukat ... geldiler duruşmaya başlandı, süresinde verildiği ve kayıt olunduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra gelen vekillerin sözlü açıklamaları dinlendi, duruşmanın bittiği bildirildi, iş karara bırakıldı, dosya incelenerek gereği görüşüldü:

I. DAVA

Davacılar, ortak mirasbırakanları ... ve...’nin 100 ada 12 parsel, 90 ada 6 parsel, 115 ada 3 parsel, 199 ada 5 parsel, 112 ada 9 ve 57 parsel, 218 ada 20 ve 21 parsel sayılı taşınmazlarını davalı çocuklarına temlik ettiklerini, daha sonra çekişme konusu 100 ada 12 parsel, 90 ada 6 parsel, 115 ada 3 parsel ve 199 ada 5 parsel sayılı taşınmazların kamulaştırılarak bedellerinin davalılara ödendiğini, diğer 4 parça taşınmazın ise davalılar tarafından dava dışı üçüncü kişilere satıldığını, kök murisler tarafından yapılan devir işlemlerinin mirastan mal kaçırma amacıyla ve muvazaalı olarak yapıldığını ileri sürerek,

öncelikle dava konusu taşınmazların değerlerinin tespiti ile bedelin terekeye iadesine, aksi halde miras paylarına mahsuben tespit edilecek bedelin tahsiline karar verilmesini istemişler, aşamada sundukları 23.06.2015 tarihli ıslah dilekçesi ile toplam 3.467.640-TL'nin davalılardan yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini istemişlerdir.

II. CEVAP

Davalılar, iddiaların doğru olmadığını belirterek ve zamanaşımı itirazında bulunarak, davanın reddini savunmuşlardır.

III. MAHKEMENİN KARARI

İzmir 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 12/11/2015 tarihli, 2013/19 E., 2015/469 K. sayılı kararı ile; zamanaşımı süresinin geçtiği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

1.Temyiz Yoluna Başvuranlar

Yukarıda belirtilen karara karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Bozma Kararı

Dairenin 07/11/2019 tarihli, 2016/10148 E., 2019/5740 K. sayılı kararıyla; “...muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı davalarda talebin tapu iptali tescil ya da tazminat olduğuna bakılmaksızın 01/04/1974 tarihli ve 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı ile hak düşürücü ve zamanaşımı süresi öngörülmemiştir. Bu tür davaların açılması hiçbir süreye bağlı değildir. Bir başka ifade ile muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı davalarda zamanaşımı ve hak düşürücü süre yoktur. Hal böyle olunca, işin esasının incelenmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmiş olması doğru değildir.” gerekçesiyle karar bozulmuştur.

3. Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İzmir 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 18/05/2021 tarihli, 2020/261 E., 2021/204 K. sayılı kararıyla; İzmir 6. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2010/495 E., 2011/127 K. sayılı kararında, mirasbırakanların kızları...'den mal kaçırmak kastıyla muvazaalı olarak ... ve ...'a taşınmaz devrettiği iddiasıyla 44 ada 4, 11414 ada 3, 11421 ada 5 ve 2073 ada 6 parsel sayılı taşınmazlar yönünden açılan tapu iptal ve tescil davasının kabulüne karar verildiği, anılan kararın eldeki dava yönünden güçlü delil teşkil ettiği gerekçesi ile davanın kabulüne, davalılar ...’ın mirasçısı olmadıkları gerekçesi ile anılan davalılar yönünden davanın husumet yokluğundan reddine karar verilmiştir.

4. Bozma Sonrası Mahkeme Kararına Karşı Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde bir kısım davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

5. Temyiz Nedenleri

5.1. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; sözlü yargılama için süre verilmediğini, 1968 yılına ait bir belge sunulması ve bu belgenin de davalı tarafından saklanabilmesinin mümkün olmadığını, ek rapor alınmasına ilişkin ara karar yerine getirilmeden karar verildiğini, dava bedel istekli olduğundan zamanaşımının dikkate alınması gerektiğini, aradan geçen süre dikkate alındığında davacıların haklarını kötüye kullandıklarını, istimlak bedeline göre karar verilmesi gerektiğini, İzmir 6. Asliye Hukuk Mahkemesi dosyasının eldeki davaya esas alınmayacağını belirterek, kararın bozulmasını talep etmiştir.

5.2. Davalılar ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; bozma ilamının ve 24/11/2020 tarihli duruşmada verilen ara kararın gerekleri yerine getirilmeden karar verildiğini, sözlü yargılama için süre verilmediğini, ek rapor alınmasına ilişkin ara karar yerine getirilmeden karar verildiğini, dava bedel istekli olduğundan zamanaşımının dikkate alınması gerektiğini, aradan geçen süre dikkate alındığında davacıların haklarını kötüye kullandıklarını, istimlak bedeline göre karar verilmesi gerektiğini, İzmir 6. Asliye Hukuk Mahkemesi dosyasının eldeki davaya esas alınmayacağını belirterek, kararın bozulmasını talep etmiştir.

6. Gerekçe

6.1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, muris muvazaası hukuki nedenine dayalı bedel istemine ilişkindir.

6.2. İlgili Hukuk

Yargıtay İçtihatlarında ve 01.04.1974 tarihli ve 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında açıklandığı üzere, görünürdeki sözleşme tarafların gerçek iradelerine uymadığından, gizli bağış sözleşmesi de Türk Medeni Kanunu'nun 706., Türk Borçlar Kanunu'nun 237. ve Tapu Kanunu'nun 26. maddelerinde öngörülen şekil koşullarından yoksun bulunduğundan, saklı pay sahibi olsun veya olmasın miras hakkı çiğnenen tüm mirasçılar dava açarak resmi sözleşmenin muvazaa nedeni ile geçersizliğinin tespitini ve buna dayanılarak oluşturulan tapu kaydının iptalini isteyebilecekleri gibi, bedel isteminde de bulunabilirler.

7. Değerlendirme Kararın (IV/2.) numaralı paragrafında yer verilen ve hükmüne uyulan bozma kararında gösterildiği şekilde işlem yapılarak (IV.3) numaralı paragraftaki gerekçelerle yazılı şekilde karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır.