Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2021/7197 K.2023/2766

Taraflar arasındaki kadastro öncesi nedene dayalı tapu iptal ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı adına dava takipçisi ve davalı Hazine vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddi ile kararın kaldırılarak İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı dava dilekçesinde özetle; ... ili, ... ilçesi, ... köyü 109 ada 2 parsel, 123 ada 14-15 parsel, 124 ada 1-7 parsel, 132 ada 4-5 parsel ve 133 ada 5-45 parsellerin babası ...'ın zilyet ve tasarrufu altında iken rızai taksim sonucu kendisine intikal ettiğini, memur olması dolayısıyla kadastro tespitine askı ilan süresinde itiraz edemediğini, bu taşınmazların nizasız, fasılasız, malik sıfatıyla 150-200 yıldan beridir kendisi ve murislerinin tasarruflarında olduğunu, buna rağmen kadastro tespitinde taşınmazların Hazine adına tescil edildiğinden bahisle dava konusu taşınmazların Hazine adına olan tapu kayıtlarının iptali ile davacı adına kayıt ve tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı ıslah dilekçesinde özetle; davacı tarafından ... ili, ... ilçesi, ... köyünde bulunan taşınmazlarla ilgili olarak ... bu davanın Maliye Hazinesine karşı açıldığını, dava açılırken dava dilekçesinde sehven ilgili kurum tarafından eksik parsel verilmesi sonucu 124 ada 2 ve 4 parsel sayılı taşınmazlar yönünden dava açılmadığının anlaşıldığını, bu nedenlerle ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2014/93 Esas sayılı dosyasındaki 08/07/2014 tarihli dava dilekçesindeki parsellere ek olarak aynı köy 124 ada 2 ve 4 numaralı parsellerin de ıslah yoluyla dava kapsamına alınmasını ve söz konusu taşınmazların Hazine adına olan tapu kayıtlarının iptali ile davacı adına kayıt ve tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı cevap dilekçesinde özetle; ziraatçi bilirkişi raporunda ... ili, ... ilçesi, ... köyü 132 ada 4 ve 5 parseller ile 133 ada 5 ve 45 parsel sayılı taşınmazların bulunduğu alanda 132 ada 4 parsel sayılı taşınmazın çayır, 132 ada 5 parsel, 133 ada 5 ve 45 parsel sayılı taşınmazların ise tarla vasfında olduğunun bildirildiğini, 123 ada 14 ve 15 parseller ile 124 ada 2 parsel ve 109 ada 2 parsel sayılı taşınmazların çayır, 124 ada 1, 4 ve 7 parsel sayılı taşınmazların ise tarla vasfında olduğunun belirtildiğini, bilirkişi raporundaki aleyhe olan hususları kabul etmediklerini, dava konusu taşınmazlarda zilyetlik koşulları oluşmadığından davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Kadastro Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca davacı adına zilyetlikle kazanım koşullarının gerçekleştiği, dava konusu taşınmazlar Hazine adına kayıtlı olup mera niteliğinde olmadığından davalı ... köy tüzel kişiliğinin davada husumetinin bulunmadığı gerekçesiyle,

1-Dava konusu ... ili, ... ilçesi, ... köyü 132 ada 4 parsel ve 133 ada 45 parsel sayılı taşınmazlar yönünden feragat nedeniyle reddine,

2-Dava konusu ... ili ... ilçesi ... köyü 109 ada 2 parsel sayılı taşınmaz yönünden talep dava dosyasından tefrik edildiğinden karar verilmesine yer olmadığına,

3-... ili, ... ilçesi, ... köyü 124 ada 2 ve 4 parsel sayılı taşınmazlar yönünden usulüne uygun bir dava açılmadığından karar verilmesine yer olmadığına,

4-Dava konusu ... ili, ... ilçesi, ... köyü 123 ada 14 parsel, 123 ada 15 parsel, 124 ada 1 parsel, 124 ada 7 parsel, 132 ada 5 parsel ve 133 ada 5 parsel sayılı taşınmazların Hazine adına olan tapu kayıtlarının iptali ile aynı parsel numaraları ile davacı ... adına tapuya kayıt ve tesciline, davalı ... köy tüzel kişiliği yönünden talebin husumet yokluğundan reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı adına dava takipçisi ile davalı Hazine vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davacı adına dava takipçisi istinaf dilekçesinde özetle; 25/08/2014 tarihinde ıslah yolu ile 124 ada 2 ve 4 parseller hakkında dava açıldığını, usulüne uygun dava açılmadığından karar verilmesine yer olmadığına dair karar verildiğini, kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, anılan parseller yönünden tefrik kararı da verilebileceğini, 2 ve 4 parsel sayılı taşınmazlar yönünden kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

2. Davalı Hazine temsilcisi istinaf dilekçesinde özetle; aleyhlerine verilen kararı kabul etmediklerini, taşınmazın Hazineye ait olduğunu, zilyetlikle elde edilen yerlerden olmadığını, raporların gerçeği yansıtmadığını, mahalli bilirkişilerin davacı ile aynı köyden olduğunu ve davacının akrabaları olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı vekili dava takipçisinin istinaf başvurusu yönünden; Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 29.06.2011 gün ve 2011/1-364-453 sayılı kararında da açıkça vurgulandığı gibi, hakkında dava açılmayan bir taşınmazın ıslah yoluyla dahi davaya ithaline ve davalı hale getirilmesine yasal açıdan olanak bulunmadığından Mahkemece 124 ada 2 ve 4 no.lu parsellere yönelik usulüne uygun açılmış bir dava bulunmadığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesinde usul ve yasaya aykırılık görülmediğinden davacı adına dava takipçisinin istinaf başvurusunun HMK.nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca esastan reddine,

Davalı Hazine temsilcisinin istinaf başvurusu yönünden; dava konusu ... ili, ... ilçesi, ... köyü 124 ada 1 ve 7 parsel, 123 ada 14, 15 parsel sayılı taşınmazların beyanlar hanesinde ...Ağa oğlu ... Ağa'nın mirasçılarının işgalinde olduğu, 132 ada 5 parsel ve 133 ada 5 parsel sayılı taşınmazın ... Ağa oğlu ...

Ağa'nın mirasçılarının işgalinde olduğu şerhi bulunmasına rağmen Mahkemece bu kişilerin tespit edilerek davacıya husumeti yaygınlaştırma olanağı tanınmadığı, Mahkemece taşınmaz beyanlar hanesinde işgalci olduğu şerh verilen kişilerin tespit edilerek davacıya şerh sahiplerini davaya dahil etmesi için süre ve imkan verilmeli dava dilekçesi usulüne uygun tebliğ edilmeli, taraf teşkili yöntemine uygun şekilde sağlanmalı, tarafların bildirdikleri deliller toplanıp usulünce değerlendirildikten sonra sonucuna göre bir karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle,

1-Davalı Hazine temsilcisinin istinaf isteminin kabulü ile ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 21/03/2018 tarihli ve 2014/93 E.-2018/73 K. sayılı kararının kaldırılmasına,

2-Davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; kadastro tespitinin yanlış yapıldığını, istinafın taraf teşkili yönünden kaldırma kararı vermesinin hukuka aykırı olduğunu, ıslah yönünden Mahkeme hakiminin kabul ettiğini, karar verilmesine yer olmadığı kararının hukuka aykırı olduğunu öne sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, kadastro öncesi nedene dayalı tapu iptal ve tescil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun; 14. maddesinin ilgili kısımları şöyledir; "Tapuda kayıtlı olmayan ve aynı çalışma alanı içinde bulunan ve toplam yüzölçümü sulu toprakta 40, kuru toprakta 100 dönüme kadar olan (40 ve 100 dönüm dahil) bir veya birden fazla taşınmaz mal, çekişmesiz ve aralıksız en az yirmi yıldan beri malik sıfatıyla zilyetliğini belgelerle veya bilirkişi veyahut tanık beyanlarıyla ispat eden zilyedi adına tespit edilir. (Değişik ikinci fıkra: 3/7/2005 - 5403/26 md.) Sulu veya kuru arazi ayrımı, Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu hükümlerine göre yapılır."

17. maddesinin ilgili kısımları şöyledir;"Orman sayılmayan Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan ve kamu hizmetine tahsis edilmeyen araziden, masraf ve emek sarfı ile imar ve ihya edilerek tarıma elverişli hale getirilen taşınmaz mallar 14. maddedeki şartlar mevcut ise imar ve ihya edenler veya halefleri adına, aksi takdirde hazine adına tespit edilir."

2. 4721 sayılı ... Medeni Kanunu'nun; 713. maddesinin ilgili kısımları şöyledir;"Tapu kütüğünde kayıtlı olmayan bir taşınmazı davasız ve aralıksız olarak yirmi yıl süreyle ve malik sıfatıyla zilyetliğinde bulunduran kişi, o taşınmazın tamamı, bir parçası veya bir payı üzerindeki mülkiyet hakkının tapu kütüğüne tesciline karar verilmesini isteyebilir." hükümlerine yer verilmiştir.

3. Değerlendirme 1. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 ... maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Kadastro sonucu temyize konu 124 ada 2 ve 4 parsel sayılı taşınmazlar senetsizden tarla vasfıyla ...ağa oğlu...mirasçılarının zilyetliğinde olup Kadastro Kanunu'nun 14. madde şartları oluşmadığından Hazine adına tespit ve tescil edilmiştir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 ... maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı 120,60 TL bakiye onama harcının davalıdan alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,