Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2021/7898 K.2022/4315

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil davası sonunda Yerel Mahkemece davalı ... yönünden pasif husumet yokluğundan, diğer davalı ... yönünden davanın esastan reddine ilişkin olarak verilen karar, davacılar vekili tarafından yasal süre içerisinde duruşma istekli temyiz edilmiş olmakla, duruşma günü olarak saptanan 30/05/2022 Pazartesi günü saat 10:05’te Daireye gelmeleri için taraf vekillerine tebligat yapıldığı halde gelmedikleri anlaşıldı, incelemenin dosya üzerinde yapılmasına, süresinde verildiği ve kayıt olunduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar, mirasbırakan babaları ...'in 336 parsel sayılı taşınmazını diğer mirasçılardan mal kaçırma amaçlı, muvazaalı olarak ve ara malik kullanarak satış suretiyle, davalı oğlu ...'e devrettiğini ileri sürerek, davalı adına olan tapu kaydının iptali ile terekeye iadesini istemişler, davacılardan ...

17.12.2013 tarihli dilekçesi ile 28.850,00 m2 olan dava konusu taşınmazın üst tarafının bağ, alt tarafının taşlık tarla olduğunu, taşınmazın bağ olan bölümünü miras bırakanın davalı ...'ya bedeli karşılığında sattığını, bu nedenle dava konusu taşınmazın üst tarafı olan bağ yönünden davasından vazgeçtiğini, alt tarafındaki taşlık olan tarla yönünden ise isteğinin sürdüğünü, ayrıca davalı ...'den davacı olmadığını belirtmiş, bozma kararından sonra davada yer almayan mirasçı ... davacı vekiline vekaletname vermek suretiyle davayı takip etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ..., amcası olan miras bırakanın kendisine güvendiğini bildirip "hönüsü bağının yeri olan taşınmazı oğluma vermek için üzerine alacaksın, ben oğluma satıp paramı aldım" dediğini, tapuya gidince de "10 dönüm benim üstümde kalsın" şeklinde beyanda bulunduğunu ancak taşınmazı hiç kullanmadığını, burayı davalı ...'nın kullanmaya devam ettiğini, mirasbırakanda kalan 10 dönüm tarlanın da davalı ... tarafından kullanıldığını, daha sonra kendisinde kalan yeri de ...'ya devrettiğini, devir esnasında para almadığı gibi ...'nın da para vermediğini belirterek davanın reddini savunmuş, bozma kararından sonra davada yer almayan mirasçılar davacı vekiline vekaletname vermek suretiyle davayı takip etmişlerdir.

Davalı ..., mirasbırakanın mal kaçırma kastı olmadığını, mirasbırakanın oğlu ...'i evlendirecek parası olmadığından taşımazı davalı ...'e sattığını, daha sonra taşınmazı bedeli karşılığında davalı ...'den geri aldığını, mirasbırakana ölünceye kadar bakıp gözettiğini, her türlü ihtiyacını karşıladığını belirterek, davanın reddi gerektiğini bildirmiştir.

III. MAHKEME KARARI

Gaziantep 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 03/06/2015 tarihli ve 2013/390 E., 2015/331 K. sayılı kararı ile; iddianın ispatlanamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

1. Temyiz Yoluna Başvuranlar Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz başvurusunda bulunmuştur. 2. Bozma Kararı

Dairenin 22/05/2019 tarihli ve 2019/1988 E., 2019/3222 K. sayılı ilamı ile ‘‘...İddianın içeriği ve ileri sürülüş biçimine göre; davada, tapu iptal ve tescil isteği yönünden muris muvazaası hukuksal nedenine dayanıldığı, terekeye iade isteği ile eldeki davanın açıldığı, terekenin elbirliği mülkiyetine tabi olduğu açıktır...Somut olayda, dava muris muvazaası hukuksal nedenine dayanılarak ve terekeye iade istemli açılmış, dava dışı mirasçı ...’in davaya muvafakat edip etmediği açıkça sorulmadan karar verilmiştir.

Hâl böyle olunca, mirasbırakan ...’in ölüm tarihi itibariyle terekesinin elbirliği mülkiyetine tabi olduğu ve davaya katılmayan mirasçısının bulunduğu gözetilerek, davaya katılmayan ortağın olurunun alınması ya da miras şirketine TMK'nın 640. maddesi uyarınca atanacak temsilci aracılığı ile davanın sürdürülmesi gerekirken, davanın görülebilirlik koşulu gözardı edilerek işin esası bakımından yazılı şekilde karar verilmiş olması isabetsizdir...” gerekçesi ile Mahkeme kararı bozulmuştur.

3.Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Gaziantep 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 26/03/2021 tarihli ve 2021/16 E., 2021/276 K. sayılı kararıyla; mirasbırakanın terekesinde başka taşınmazlarının bulunduğu, mirasbırakanın gerçek irade ve amacının diğer mirasçılardan mal kaçırmak olmadığı, tüm ihtiyaçlarıyla ilgilenen davalı oğluna minnet duyguları ile çekişmeli taşınmazı temlik ettiği gerekçesiyle davalı ... yönünden kayıt maliki olmadığından pasif husumet yokluğundan, diğer davalı ... yönünden ise davanın esastan reddine karar verilmiştir.

4. Bozma Sonrası Mahkeme Kararına Karşı Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

5. Temyiz Nedenleri

Davacılar vekili; temlikin muvazaalı olduğunu, mirasbırakanın yeğeni olan davalı ...’i emanetçi olarak kullanarak taşınmazını davalı oğlu ...’ya devrettiğini, ara malik davalı ...’in davacılar ile görüşmesinde para almadığını beyan ettiğini, mirasbırakanın mal satmaya ihtiyacı olmadığını, mirasbırakan ile davalı arasında hiçbir para alışverişinin bulunmadığını, davalı ...’nın taşınmazı satın alma gücünün bulunmadığını, çalışmayan birisi olduğunu, davalı ...’nın değil asıl mirasbırakanın davalıya baktığını, mirasçı ...'in çıkarları için çelişkili beyanlarda bulunduğunu, muvazaa iddiasının ispatlandığını belirterek, hükmün bozulmasını istemiştir.

6. Gerekçe

6.1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık; muris muvazaası hukuki nedenine dayalı tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.

6.2. İlgili Hukuk

6.2.1.Yerleşmiş Yargıtay İçtihatlarında ve 01.04.1974 tarihli, 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında açıklandığı üzere görünürdeki sözleşme tarafların gerçek iradelerine uymadığından, gizli bağış sözleşmesi de Türk Medeni Kanunu'nun 706., Türk Borçlar Kanunu'nun 237. ve Tapu Kanunu'nun 26. maddelerinde öngörülen şekil koşullarından yoksun bulunduğundan, saklı pay sahibi olsun veya olmasın miras hakkı çiğnenen tüm mirasçılar dava açarak resmi sözleşmenin muvazaa nedeni ile geçersizliğinin tespitini ve buna dayanılarak oluşturulan tapu kaydının iptalini isteyebilirler.

6.3. Değerlendirme

Kararın (IV./2.) no.lu paragrafında yer verilen hükmüne uyulan bozma kararında gösterildiği şekilde işlem yapılarak, yazılı şekilde karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır.