Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2022/1598 K.2022/4637

Taraflar arasındaki tapu iptal- tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince verilen davanın kabulüne ilişkin kararın, davacı vekili tarafından yargılama giderleri yönünden istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun bu yönlere ve resen belirlenen sebebe hasren kabulü ile kararın kaldırılarak davanın yeniden kabulüne dair verilen karar, süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı, mirasbırakanı ...’in 8 parsel sayılı taşınmazı davalı ikinci eşi ...’e satış suretiyle temlik ettiğini, işlemin mirasçılardan mal kaçırma amaçlı ve muvazaalı olduğunu ileri sürerek tapu kaydının iptali ile mirasçılar adına tesciline, olmadığı takdirde tenkise karar verilmesini istemiş, diğer mirasçı ... davaya muvafakat etmiştir.

II. CEVAP

Davalı, ön inceleme duruşmasından sonra verdiği 22.04.2019 ve 05.07.2019 tarihli dilekçeleri ile devrin mirasbırakanın ölümünden sonra davacıların kendisini evden atacağı endişesiyle ile ziynet ve mehir alacağına karşılık yapıldığını, ayrıca çekişme konusu taşınmazda davacıların hakkı olduğunu kabul ettiğini beyan etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, mirasbırakanın taşınmazı satmasını gerektirir bir durumunun bulunmadığı, devrin bedelsiz olup mal kaçırma amacıyla yapıldığı ve davalının çekişme konusu taşınmazda davacıların hakları olduğunu belirterek açılan davayı kabul ettiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

1. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesi kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve katılma yolu ile davalı tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

2. İstinaf Nedenleri

2.1. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle, yargılama giderlerinin üzerinde bırakılması ve lehine vekalet ücreti verilmemesi yönünden kararı istinaf ettiğini, davalının iyiniyetli olmadığını ve davanın açılmasına sebebiyet verdiğini ileri sürerek hükmün bu yönlere hasren kaldırılmasını istemiştir.

2.2. Davalı katılma yolu ile istinaf dilekçesinde özetle, baskı ve tehdit altında davacıların hak almasını bildiren dilekçe sunduğunu, taşınmazın kendisine mihir amacıyla verildiğini, işlemin muvazaalı olduğunun ispatlanamadığını ileri sürerek hükmün kaldırılmasını istemiştir.

3. Gerekçe ve Sonuç

3.1. Konya Bölge Adliye Mahkemesinin 13.09.2021 tarihli ve 2021/1049 E. 2021/1072 K. sayılı kararıyla; davalı tarafın istinafa cevap dilekçesinin katılma yoluyla temyiz niteliğinde bulunduğu ve eksik harcın tamamlanması gerektiği gerekçesiyle dosya ilk derece mahkemesine geri çevrilmiş, ilk derece mahkemesince davalı vekiline usulünce ihtarlı tebliğ yapılmasına rağmen eksik harç yatırılmadığından 23.12.2020 tarihli ek karar ile, davalının istinaf isteminden vazgeçtiğine karar verilmiş, anılan karar davalı vekiline tebliğ edilmesine karşın ek karar istinaf edilmemiştir.

3.2.

Konya Bölge Adliye Mahkemesinin 13.12.2021 tarihli ve 2021/1564 E. 2021/1639 K. sayılı kararıyla; davalı tarafın muvazaalı işlemin tarafı olup davanın açılmasına sebebiyet verdiği, ayrıca davalının ön inceleme tutanağının imzalanmasından sonra davayı kabul ettiği dikkate alınarak davalı aleyhine Harçlar Kanununun 22. maddesi gözetilerek taşınmazın belirlenen değeri üzerinden 2/3 oranında harca hükmedilmesi, davalı taraf dilekçede gösterilen değer üzerinden davayı kabul ettiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 6. maddesi gözetilerek,

dilekçede gösterilen değer (70.000,00 TL) üzerinden davacı yararına vekalet ücretinin tamamına hükmedilmesi gerekirken, değinilen hususlar göz ardı edilerek yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmadığı gibi, kabule göre de; davanın terekeye iade istemli olarak açıldığı,

dava dışı ... tarafından dilekçe ile davaya muvafakat verildiği mirasçı tarafından verilen bu dilekçenin asli müdahale dilekçesi kabul edilerek mirasçıya asli müdahil sıfatı kazandırılması da doğru olmadığından davacı vekilinin istinaf itirazlarının kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının HMK'nın 353/1-b-2 fıkrası uyarınca vekalet ücreti, yargılama giderleri ve dava dışı mirasçının sıfatı düzeltilerek esas hakkında yeniden hüküm tesisine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

1. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesi kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

2. Temyiz Nedenleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle, muvazaa iddiasının ispatlanamadığını, davalının şantaj ve kötü muamele ile kabule zorlandığını, bu kabul beyanı dışında dosyada delil olmadığını, devrin mihir ve ziynet alacağına karşılık yapıldığını ileri sürerek, hükmün bozulmasını istemiştir.

3.Gerekçe

3.1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı terekeye iade istekli tapu iptal tescil istemine ilişkindir.

3.2. İlgili Hukuk

01.04.1974 tarih 1/2 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında; görünürdeki sözleşme tarafların gerçek iradelerine uymadığından, gizli bağış sözleşmesi de Türk Medeni Kanunu'nun 706., Türk Borçlar Kanunu'nun 237. (Borçlar Kanunun 213.) ve Tapu Kanunu'nun 26. maddelerinde öngörülen şekil koşullarından yoksun bulunduğundan, saklı pay sahibi olsun veya olmasın miras hakkı çiğnenen tüm mirasçılar dava açarak resmi sözleşmenin muvazaa nedeni ile geçersizliğinin tespitini ve buna dayanılarak oluşturulan tapu kaydının iptalini isteyebileceği belirtilmiştir.

3.3. Değerlendirme

3.3.1. Dosya içeriği ve toplanan delillerden, Bölge Adliye Mahkemesince davalının istinafa cevap dilekçesinin katılma yoluyla istinaf dilekçesi niteliğinde olduğu dikkate alınarak eksik harcın tamamlanması için dosya ilk derece mahkemesine geri çevrilmiş, İlk Derece Mahkemesince davalı vekiline usulüne uygun ihtarlı tebliğ yapılmasına karşın eksiklik tamamlanmadığından 23.12.2020 tarihli ek karar ile, davalının istinaf isteminden vazgeçtiğine karar verilmiş, anılan karar davalı vekiline tebliğ edilmesine karşın ek karar istinaf edilmemiş, Bölge Adliye Mahkemesince de esastan değil yalnızca vekalet ücreti, yargılama giderleri ve taraf sıfatı yönünden hüküm düzeltilerek esas hakkında davanın yeniden kabulüne dair karar verilmiştir.

3.3.2. Bölge Adliye Mahkemesince yalnızca vekalet ücreti, yargılama giderleri ve dava dışı mirasçının mirasçılık sıfatı düzeltilerek bu yönlere hasren yeniden hüküm kurulduğundan ve davalı ilk derece mahkemesi kararını istinaf etmediğinden temyiz yasa yoluna ancak yeniden hüküm kurulan hususlar yönünden başvurabilir.

3.3.3. Bu itibarla, dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, (IV.3.2.) paragrafta belirtilen kararın yazılı şekilde karar verilmesinde bir isabetsizlik yoktur.