Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2022/3064 K.2022/3892

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince verilen davanın reddine ilişkin verilen kararın, davacı asil tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından yapılan inceleme sonucunda; başvurunun esastan reddine dair verilen karar, süresi içinde davacı asil tarafından temyiz edilmekle; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı asil dava dilekçesinde; davalıların, dedesinin amca çocuklarının torunları olduğunu, ilgili tapu müdürlüğünde yaptığı araştırmada Siirt İli, Tillo İlçesi, Fersaf Köyü’nde bulunan ve tapusu dedesi üzerine bulunan ev ve önündeki geniş bir arsa ile aynı köydeki 5-6 adet tarla ve bahçenin köydeki kişilerin yalan beyanlarıyla sahipsiz gibi gösterilerek davalılar adına tescil edildiğini, kadastro tespit tarihinde kendisinin Van ilinde görevli olduğunu ileri sürerek tapuların iptalini talep etmiştir.

II. CEVAP

Dava dışı Mehmet Salih Seyitoğlu, aleyhine dava ikame edildiğinden bahisle sunduğu cevap dilekçesinde; davaya konu taşınmazın köyde ... ... ailesi olarak bilinen kimselerden 1950 yılında ağabeyi İskender tarafından satın alındığını, taşınmazlarının tapusunun da mevcut olduğunu, hak düşürücü sürenin geçtiğini, belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 14/03/2019 tarihli ve 2018/115 E., 2019/199 K. sayılı kararıyla; davanın hak düşürücü süre içerisinde açılmadığı, her ne kadar davacının husumeti yanlış kişiye yönelttiği anlaşılsa da hak düşürücü sürenin öncelikle incelenmesi gerektiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

1. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı asil istinaf başvurusunda bulunmuştur.

2.İstinaf Nedenleri

Davacı asil istinaf dilekçesinde özetle; 7-8 sene önce müteveffa ...’a haber göndererek evin önündeki bahçede prefabrik ev yapmak istediğini söylemesi üzerine bu evi köyün şeyhinden satın aldıklarını söylediğini, bunun üzerine tapu müdürlüğünde yaptığı araştırmada dedesine ait tapu kayıtlarının çıkarıldığını, davalıların taşınmazı sahipsiz olduğundan bahisle edindiğini, her sene köyü ziyaret ettiğinde prefabrik ev yaptırmak istediğini ancak davalıların alelacele beton bina inşa ettiklerini, davalıların da 1960 yılından sonra Van ve Yüksekova’da ikamet ettiklerini belirterek ve yargılama aşamasındaki beyanlarını tekrarlayarak kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

3. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 17/12/2021 tarihli ve 2019/1589 E., 2021/1846 K. sayılı kararıyla; çekişmeli taşınmazın kadastro tespitinin 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 11.maddesine göre yapılan 30 günlük askı ilan süresi sonunda 25.04.1990 tarihinde kesinleştiği, eldeki davanın ise 17.08.2017 tarihinde açıldığı, davanın açılış tarihi ile kadastro tespitinin kesinleştiği tarih arasında 10 yıldan fazla süre geçtiği gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

1.Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesi’nin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı asil temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Temyiz Nedenleri

Davacı asil temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesindeki hususları tekrar etmiştir.

3. Gerekçe

3.1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, kadastrodan önceki nedene dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

3.2. İlgili Hukuk

3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 12. maddesi uyarınca;

30 günlük ilan süresi geçtikten sonra, dava açılmayan kadastro tutanaklarına ait sınırlandırma ve tespitler kesinleşir.

Kadastro müdürü tarafından onaylanarak kesinleşen tutanaklar ile kadastro mahkemesinin kesinleşmiş kararları; kesinleşme tarihleri tescil tarihi olarak gösterilmek suretiyle en geç 3 ay içinde tapu kütüklerine kaydedilir.

Bu tutanaklarda belirtilen haklara, sınırlandırma ve tespitlere ait tutanakların kesinleştiği tarihten itibaren on yıl geçtikten sonra, kadastrodan önceki hukuki sebeplere dayanarak itiraz olunamaz ve dava açılamaz.

Kadastrosu tamamlanan çalışma alanı içerisinde kalan eski tapu kayıtları, işleme tabi kayıt niteliğini kaybederler. Bu kayıtlara dayanılarak kadastro ve tapu sicil müdürlüklerinde işlem yapılamaz.

Kesinleşmemiş tutanaklar herhangi bir nedenle tapuya tescil edilmişse, iddia ve taşınmazın niteliğine bakılmaksızın, taşınmazı tescil tarihinden itibaren 20 yıl müddetle malik sıfatıyla zilyetliğinde bulunduranlar ile bunların akdi ve kanuni halefleri açılmış ve açılacak olan davalarda medeni kanunun tapuya itimat prensibinden yararlanırlar.

3.3. Değerlendirme

Dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayanağı olan ve kararın (V/3.2.) paragrafında açıklanan yasal ve hukuksal gerekçeye, delillerin takdirinin yerinde olmasına göre (III) ve (IV/3.) paragraflarda gösterilen gerekçeyle yazılı şekilde karar verilmiş olmasında bir isabetsizlik yoktur.