Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2022/6310 K.2022/8529

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil ile tahsis istemli dava sonunda İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesince verilen 28.06.2022 tarihli ve 2021/1994 Esas, 2021/1174 Karar sayılı karar yasal süre içerisinde davalı vekili tarafından duruşma istemli temyiz edilmiş olmakla; duruşma günü olarak saptanan 13/12/2022 Salı günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden Büyükçekmece Belediye Başkanlığı vekili Avukat ... ile temyiz edilen asli müdahil Hazine vekili Avukat .... geldiler.

Davetiye tebliğine rağmen temyiz edilen ... vekili gelmedi. Yokluğunda duruşmaya başlandı, gelen vekillerin sözlü açıklamaları dinlendi, duruşmanın bittiği bildirildi, iş karara bırakıldı. Süresinde verildiği ve kayıt olunduğu anlaşılan temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildi. Dosya incelenerek gereği görüşülüp düşünüldü:

I. DAVA

1. Davacı dava dilekçesinde, dava konu 243 parsel sayılı taşınmazın imar planında ilköğretim alanında kaldığını, taşınmazın üzerinde Kumburgaz İlköğretim okulunun bulunduğunu, taşınmazdaki okulun ve müştemilatın Milli Eğitim Bakanlığına ait olduğu ve izinsiz satılamayacağına, başka hizmetlere tahsis olunamayacağına ilişkin şerhin bulunduğunu, İmar Kanunu’nun 10 uncu ve 18 inci maddeleri ve 222 sayılı Kanun’un 62 nci ve 65 inci maddeleri uyarınca taşınmazın Hazine adına tescili ile kendileri adına tahsisine karar verilmesi gerektiğini ileri sürerek tapu kaydının iptali ile Hazine adına tescili ve kendileri adına tahsisine karar verilmesini istemiştir.

2. Asli müdahil Hazine vekili dilekçesinde, dava dilekçesindeki gerekçelere ek olarak Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünün 2005/3 sayılı Genelgesinde lise ve dengi okulların Hazine adına tescil edileceğinin bildirildiğini, İmar Kanunu’nun 18 inci maddesinin 3 üncü fıkrası gereğince de taşınmazın Hazine adına tescilinin gerektiğini ileri sürerek tapu kaydının iptali ile Hazine adına tescili ve kendileri adına tahsisine karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı cevap dilekçesinde, davacının Hazine adına tescil isteme yetkisi olmadığını, olayda Kamulaştırma Kanunu 30 uncu maddesi uyarınca Danıştay 1. Dairesinin görevli olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesince, dava konusu taşınmazın imar planında ilkokul alanında kaldığı ve Kumburgaz Belediyesinin 14.04.2004 tarihli ve 41 nolu Encümen Kararı ile Maliye Hazinesine devredilmesine karar verildiği, 222 sayılı Yasa hükümleri gereğince tescil koşullarının mevcut olduğunun tespit edildiği, taşınmazın ilkokul alanı niteliğiyle davalı adına kayıtlı olduğu, davacı idarenin 222 sayılı Yasa'nın 62. ve 65. maddeleri gereğince taşınmazın bedelsiz devrini talep etmekte haklı olduğu ve tescil koşullarının oluştuğu gerekçesiyle davacının ve asli müdahilin davasının kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

1. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı istinaf başvurusunda bulunmuştur. 2. İstinaf Nedenleri

Davalı istinaf dilekçesinde özetle, 222 sayılı Kanun'un 62 nci maddesinde belediyelere ait arazinin ilköğretim alanına tahsisi için komisyonca tespit tutanağı düzenlenmesinin gerektiğinin belirtildiğini, taşınmaz için herhangi bir tespit tutanağının olmadığını, taşınmazın DOP'tan oluşan bir parsel olmadığını, kadastral parsel olduğunu, dolayısıyla İmar Kanunu’nun 18 inci maddesi uyarınca da kamu kuruluşuna tahsisi veya devrinin mümkün olmadığını, taşınmaz üzerinde faal bir ilköğretim binasının olmadığını, bu durumun bilirkişi raporu ile de sabit olduğunu, taşınmazın yüz ölçümünün hatalı belirlendiğini,

taşınmazın 13.10.2017 tarihli ve 1/5000 ölçekli nazım imar planında ticaret/konut alanında kaldığını, bu imar planının kesinleşmesinin beklenmesinin gerektiğini, Mahkeme kararının hatalı olduğunu ileri sürerek kararın kaldırılmasını istemiştir.

3. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 28.06.2022 tarihli ve 2021/1994 Esas, 2021/1174 Karar sayılı kararı ile taşınmazın tapu kaydında üzerindeki kargir ilkokul binası ve müştemilatının Milli Eğitim Bakanlığına ait olduğu ve bu arsa üzerine yapılacak bina ve tesislerin Milli Eğitim Bakanlığının izni alınmadıkça satılmayacağı ve başka hizmetlere tahsis olunmayacağı şerhinin bulunduğu, taşınmaz için Kumburgaz Belediyesinin 14.04.2004 tarihli ve 41 no.lu Encümen Kararının olduğu, bu karar ile üzerinde meslek lisesi olması nedeniyle ... adına tahsis edilmek üzere Hazine adına tescile karar verildiği, bu kararın iptaline ilişkin idari bir karar bulunmadığı,

adına tescil talep edilen Hazinenin davaya asli müdahil olduğu, yapılan keşif ve alınan bilirkişi raporu uyarınca taşınmaz üzerinde halen meslek lisesi binasının mevcut olduğu, bu haliyle 222 sayılı Kanun'un 62 ve 65 maddeleri ile Kumburgaz Belediyesi Encümen kararı uyarınca taşınmazın Milli Eğitim Bakanlığına tahsisi ile Hazine adına tescilinin gerektiği, bilirkişi raporunda taşınmazın dava tarihi itibarıyla değerinin 3.143.000,00 TL olarak belirlendiği,

Mahkemenin bilirkişi ek raporunda imar parseli olarak belirlenen 3.903.354,00 TL üzerinden harç hesaplaması yaptığı, davalının istinaf dilekçesinde dava değerinin hatalı alındığı yönünde itirazlarının bulunduğu, harçların kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gerektiği gerekçeleriyle istinaf başvurusunun kabulü ile hükmün kaldırılmasına, davacının ve asli müdahilin davasının kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

1.Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Temyiz Nedenleri

Davalı temyiz dilekçesinde özetle, 222 sayılı Kanun'un 62 nci maddesinde belirtilen şartlar yerine getirilmediği gibi anılan maddenin tapu iptali ve tescile imkan vermediğini, taşınmazın kadastro ile adlarına tescil edildiğini, İmar Kanunu'nun 18 inci maddesinin DOP ile meydana gelen taşınmazların bedelsiz olarak devrine imkan sağladığını, taşınmazın ya kamulaştırma ya da satın alma ile edinilebileceğini, İmar Kanunu'nun 10 uncu maddesi uyarınca imar planında okul alanı olarak ayrılan yerin kamulaştırılması gerektiğinin düzenlendiğini, taşınmaz üzerinde faaliyet gösteren bir okul olmadığını, taşınmazdaki şerhin de hükümsüz hale geldiğini,

imar planına göre taşınmaza okul yapılmasının mümkün olmadığını, olayda Kamulaştırma Kanunu'nun 30 uncu maddesinin uygulanması gerektiğini, Asliye Hukuk Mahkemelerinin eldeki davada görevli olmadığını, taşınmazın 1995 tarihli 1/1000 imar planında kısmen ilkokul alanında kaldığını, 2017 tarihli 1/5000 nazım imar planında ise ticari alan ve konut alanında kaldığını, bu plan değişikliğinin kesinleşmesinin beklenilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

3.Gerekçe 3.1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, tapu iptali ve tescili isteminden kaynaklanmaktadır. 3.2. İlgili Hukuk

3.2.1. 222 sayılı İlköğretim ve Eğitim Kanunu’nun 62 nci maddesinde “İlköğretim okuluna tahsis edilmek üzere komisyonca seçilen Devlete, özel idarelere, belediyelere veya köy tüzel kişiliğine ait arazinin, miktar ve yerini gösteren birer tutanak tanzim edilerek valilik yolu ile ve arazinin aidiyetine göre Maliye Bakanlığının veya diğer idarelerin yetkili mercilerine gönderilir. Bu makamların tasdiki ile bu arazi parasız okula tahsis olunur.

Okula gelir sağlamak maksadiyle seçilen topraklar, 50 dekardan fazla olamaz.” hükmü, 65 inci maddesinde ise “Okullar için tahsis, satınalma veya kamulaştırma yoliyle sağlanan topraklarla bu topraklar üzerinde yapılacak bina veya tesisler, bulundukları yerlere göre köy veya özel idareler adına tapuya tescil edilir.

Bunların ve bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce yapılmış olan okul binaları ile tesislerinin daimi bakım ve onarım giderleri, bulundukları yerlere göre özel idare veya köy bütçelerinden karşılanır.” hükmü düzenlenilmiştir.

3.2.2. Bilindiği ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 297/2 nci maddesinde düzenlendiği üzere (1086 sayılı HUMK’nun 388/son md.) hüküm sonucu kısmında; “İstek sonuçlarından her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, birer birer, açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir.” düzenlemesine yer verilmiştir. Yasa maddesinin bu açık hükmünün sonucu olarak, mahkemelerce kurulan hükümler infaz sırasında tereddüt ve şüphe yaratmayacak nitelikte olmalıdır.

3.3. Değerlendirme

3.3.1. Dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre yazılı şekilde karar verilmesinde kural olarak bir isabetsizlik yoktur. Davalının aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekir.

3.3.2. Somut olayda, taşınmazın tüm takyidatlardan ari olarak tesciline karar verilerek haklarında dava açılmayan takyidat lehtarı kişilerin hüküm kapsamına alınması ve 243 parsel numarası olmasına rağmen infazda tereddüt oluşturacak şekilde "243 ada" olarak yazılması isabetsizdir.

3.3.3. Ne var ki, bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, Bölge Adliye Mahkemesi kararının hüküm kısmının düzeltilerek onanması, HMK'nın 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü gereğidir.